Ххюва неъмат

Ххюва неъмат

Ххюва неъмат

Аллагьу Тааьланал жунма тамансса неъматру буллуну бур. Щукру буллай, гьарца неъмат цила ххуллий ишла булларча, жунма гайннуя хъунмасса хайр биянтIиссар.

 

Кьуръандалуву увкуну бур (мяъна): «Заннал баян бувссар: "На зунма буллусса неъматирттайн щукрулий бикIарча, ми неъматру хъиннува ххишаласса булунна. Щукру бакъахьурча, Ттул танмихI цIакьссар!"» («Ибрагьим» тIисса суралул 7-мур аят).

Жуварив чIявучин неъматрал кьимат бакъа, я дунияллун, я ахиратран хайр къахьунну ми батIул бувару, абадлий жула канихь личIансса ххай.

Ибну Аьббаслул  бувсун бур укунсса хIадис: «Ххюра задрая мюнпат ласи, цайми ххюра ялун дияннин къаялугьлай: оьрмулия мюнпат ласи бивкIу бияннин, цIуллушивруя ласи къашавай хьуннин, вила чIумуя мюнпат ласи мажал бакъа́ личIаннин, жагьилшивруя мюнпат ласи хъунав хьуннин, аваданшивруя мюнпат ласи мискин хьуннин» (Байгьакьи).

Ва хIадисраву МухIаммад Идавсил ﷺ жуйнма буюр бувну бур жунма буллусса неъматру: оьрму, цIуллушиву, чIун, жагьилшиву ва хъус лайкьну, хайрданун ишла дуллали куну. Аммарив чIявучин ганнуцIа шайхту, гай бакъа личIайхту жунма бувчIай гай мяйжаннугу неъматру бивкIшиву.

Цамур хIадисраву Идавс ﷺ тIий ур: «КIива неъмат буссар, чIявуминнал сан къабувайсса – чурххал цIуллушиву ва оьннасса чIун» (Аль-Бухари).

Лавгмуния хIайп тIий, бучIантIимунийн хьул бивхьуну, инсаннал цанма хIакьину буллусса неъматирттан лайкьсса кьимат къабищай.

Цала канихьсса неъматру мяйжаннугу багьа бищун къашайсса, канища итххяххарча зана бувангу къабюхъантIисса бушиву кIул хьуманал кIай ххюра задрал кьиматгу бурувччуну, хъинбаларду, Аллагь рязимур гьарза бувантIиссар. Мукунманал бунагьру чанну бувантIиссар, бувминнуягу тавба дувантIиссар.

 

Кьурбан Мусаев

2026-07-01 (МухIаррам 1448 ш.) №7.


Суал-жаваб

КIия инсан куннайн ку данди буклакисса спортрал журардая Исламраву ци увкуну бур? Цувагу, цала чIаравмигу буруччинсса ниятрай спортрахун багьаву, чурххал цIуллушиву дуруччаву Исламраву хъинчулий ккаккан дурну дуссар. Аммарив цаппара шартIру дусса спортрал журарду бунагьссар: Данди буккаврил ягу...


Шанна бигьасса эбадат

МухIаммад Идавсил ﷺ хIадисирттаву увкуну бур:   «Циняв бусурманнал бунагьру багъишла битаннав тIий дуаь дурманан буссар гьарца бусурманчунахсса чири»   «Кьуръандалувасса ца хIарп дурккуманан хъинбала чичинтIиссар. Гьарца хъинбалалул чиригу ацIлийнуссар. «Алиф,...


Эбадат ва мяърипат

ХIакьсса бусурманчунал загьир дувайссар цала диндалун лайкьсса инсаншиву. Диндалул, имандалул хIасул дуллалиссар жула тIуллу дарцIусса ттарцIруну хъанахъисса хасиятгу. Эбадатрайну цIакь хьусса хасиятрал хIасул дувайссар инсаннал оьрмулул тагьар, мукунсса инсан мяърипат, инсап, адав дусса...


Хъинсса хасият – диндалул аслу

Хъинсса хасият думанан муния хайр бияйссар дунияллий ва ахиратраву, муния бувсун бур хIадисраву. Ца чIумал Аьббаслул Идавсихь ﷺ цIувххуссар: «Я Расулуллагь, вий аякьа дуллай ивкIунтIий АбутIалиблун ахиратраву мюнпат биянтIиссарив?» «БиянтIиссар, ттуй аякьа къадурссания, га...


Арулва махъ

Хъунасса аьлимчу, дурккучу Абу-Лайслул увкуссар: «Цума инсаннал лавхьхьурив арулва махъ, му инсан икIантIиссар Аллагьналгу ﷻ малаиктуралгу хьхьичI даража лавайну, ва Аллагьнал ﷻ мунал бунагьру багъишла битантIиссар, гай бунагьру хьхьиривусса хьаманияр чIявусса бухьурчагума.   Вай...