«Батырҙар эҙһеҙ юғалмай!»

«Батырҙар эҙһеҙ юғалмай!»

«Батырҙар эҙһеҙ юғалмай!»

«Ватандаш» ижтимағи-сәйәси, фәнни-популяр һәм нәфис айлыҡ журналының Бөйөк Еңеүҙең 80 йыллығына арнап үткәрелгән акцияһы ошолай аталды. Сара хәбәрһеҙ юғалған яугирҙәрҙең эҙҙәрен юллауҙы үҙмаҡсат итеп ҡуйғайны, шуға ла был эшкә «Рәсәй эҙәрмәндәр хәрәкәте»нең региональ бүлексәһе ағзалары йәлеп ителде.

 

Туғандарының яу эҙҙәрен юллап килеүселәр яҡындарының ниндәй фронтта, ниндәй частә һуғышҡаны тураһында белеште. Ҡайһы берәүҙәр хатта яугирҙең ҡайҙа ерләнеүе тураһында мәғлүмәт ала алды. Эҙәрмәндәр алты тиҫтәгә яҡын кешене ҡабул итеп, 100-ҙән ашыу анкетаны эшкәртте.

Өфө ҡалаһында йәшәүсе Надежда Сәфәрғәлиева тормош иптәшенең олатаһы, Саҡмағош районынан һуғышҡа оҙатылған Сәфәрғәлиев Әғлетдин Ғиндулла улы тураһында белешергә килгәйне. Ул 1941 йылдың декабрендә, яраланғандан һуң, Иҫке Биккенә ауылына ҡайтып төшә. Һаулығын нығытҡас, кире фронтҡа йүнәлергә тейеш була.

Ҡайтҡас, яралы һалдат хәленән килгәнсә, ҡатынына хужалыҡ эштәрендә ярҙам итергә тырыша. Быны күргән ауылдаштары: «Ул бит һап-һау, һуғыштан ҡасып ята», – тип военкоматҡа хәбәр итә. 1942 йылдың ғинуар айында, яралары уңалып та бөтмәҫтән, Әғлетдин Сәфәрғәлиев яуға оҙатыла һәм шул китеүенән кире ҡайтмай.

1943 йылдың 1 авгусында ҡатынына Ғәли Хәмзин исемле һалдаттан ғәрәп хәрефтәре менән яҙылған хат килеп төшә. Унда Әғлетдин Сәфәрғәлиевтың яуҙа нисек һәләк булыуы, нисек ерләнеүе тураһында хәбәр ителә: «Өс татар, ике ҡырғыҙ булып, бишәүләп күмдек», – тиелә. Хатта яҙылғанса, был хәл 8 июлдә була: « Булған эш бына ошолай. Хоҙай яҙған, ни яҙһа. Шуға, күрәһең, бер сара ла юҡ. Тағын шуны әйтәмен: үҙебеҙ ҙә ҡыл өҫтөндә йөрөйбөҙ, көтөп торғандай йөрөйбөҙ, бер эш тә эшләп булмай. Беҙҙең балаларыбыҙҙың ахыры хәйерле булһын! Башҡа һүҙ юҡ. Хуш булығыҙ».

Һалдат өсмөйөшө рәүешендә килгән был хат бөгөн ҡәҙерле ҡомартҡы булып Сәфәрғәлиевтар ғаиләһендә һаҡлана.

«Рәсәй эҙәрмәндәр хәрәкәте» ирекмәндәре Саҡмағош егете Әғлет-дин Ғиндулла улы Сәфәрғәлиевтың Ленинград өсөн барған ҡаты яуҙарҙа һәләк булыуын асыҡланы.

Ошо күркәм сараның инициаторы, «Ватандаш» журналының баш мөхәррире Рәшиҙә Рәфҡәт ҡыҙы Мәһәҙиева әйтеүенсә, бындай акциялар йыл һайын ойоштороласаҡ.

Шәһит үлеме менән киткән яугирҙәребеҙҙең йәндәре Йәннәт түрҙәрендә булһын!

 

Зөлфиә Ханнанова

әңгәмә ҡорҙо

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


Файҙалы эликсир

Бары тик өс компоненттан торған был эсемлек бик күп ауырыуҙарға ҡаршы көслө ҡорал. Һарымһаҡ, бал һәм алма һеркәһенән торған ҡушымта – дауалау эликсиры. Ул иммунитетты нығыта һәм ҡанды насар холестериндан таҙарта. Күп ауырыуҙар аша һынау үткән. Ике аҙна өҙлөкһөҙ ҡулланғандан һуң, төрлө...


Еңеүселәр билдәләнде!

Алдағы һандарҙа Ҡөрьән уҡыу буйынса «Бәхет» онлайн-мәктәбе (етәксеһе Ләйсән Бәхтиева) үткәргән ғәрәп каллиграфияһы буйынса уҙғарылған конкурс тураһында хәбәр иткәйнек инде. Ошо көндәрҙә бәйгегә йомғаҡ яһалды һәм конкурста еңеүселәр билдәләнде.   Ойоштороусылар әйтеүенсә, Ҡөрьәнгә...


Мәзин олатай

Беҙ бала саҡта ауылыбыҙ менән уны, Мәзин олатайыбыҙ, тип кенә йөрөттөк. Ғәлимйән Абдулла улы 1881 йылда Йылайыр районының Аралбай ауылында мулла ғаиләһендә тыуған. Атаһы Абдулла Аблаевтың өс улы: Ғәлимйән, Ахунйән, Хәкимйән һәм Кинйәбикә исемле ҡыҙы була. Уландары ла, аталарына оҡшап, дин юлын яҡын...


Нимә ул оялсанлыҡ?

Исламдағы «хая» (оялсанлыҡ) тигән төшөнсә бер ҡасан да кешене насарлыҡҡа этәрмәҫ. Дин ғалимдары әйтеүенсә, хая – ул Аллаһу Тәғәлә алдында йәки кешеләр алдында ғәйеп эш ҡылып ҡуйыуҙан ҡурҡыу сәбәпле, күңелдә тыуған баҫалҡылыҡ, тыйнаҡлыҡ. Был күркәм, юғары әхлаҡи сифат кешенең күңел...


ДОҒАЛЫ ЙОРТ

Кейем кейгәндә «Әл-хәмдү лил-ләәһил-ләҙии кәсәәнии һәәҙәҫ-ҫәүбә үә разәҡанииһи мин ғайри хәүлин миннии үә ләә ҡуүүәһ». Мәғәнәһе: «Мин үҙем көс менән ҡеүәткә эйә булмаһам да (йәғни, ошо кейемде үҙем таба алырлыҡ көс менән ҡеүәткә эйә булмаһам да), миңә ошо кейемде кейҙергән һәм...