МӘҘРӘСӘЛӘР ТАРИХЫ

Дингә әйҙәүсе тоҡом

Дингә әйҙәүсе тоҡом

Хозур тәбиғәт ҡосағында, ике тауҙы уртаға ярып, Ләмәҙ тигән йылғаның Әй йылғаһына ҡойған урынында Мәсетле районының Ләмәҙтамаҡ тигән ауылы үҙ...

Байрамғол ауылы мәсете һәм мәҙрәсәһе тарихы

Байрамғол ауылы мәсете һәм мәҙрәсәһе тарихы

Күп мәҙрәсәләр, дәүләттән йә Диниә назаратынан ярҙам булмаған осорҙа, аслыҡ осраҡтарында, мулла-мөғәллимдәре күсеп китһә йә мәрхүм булһа, бай...

Байрамғол ауылы мәсете һәм мәҙрәсәһе тарихы

Байрамғол ауылы мәсете һәм мәҙрәсәһе тарихы

Бөгөнгө көндә үтә лә актуаль һорауҙарҙың береһе – башҡорт ауылдарында урта быуаттарҙан алып совет заманына тиклем ҙур арауыҡта халыҡҡа белем...

Зәйләғи мәҙрәсәһе

Зәйләғи мәҙрәсәһе

19-сы быуаттың 80-се йылдар башында (1882-1883) Түбәнге Әрмет ауылында яңы типтағы мәҙрәсә асыла. Халыҡ хәтерендә ул «Зәйләғи мәҙрәсәһе»...

Абзай мәҙрәсәһе

Абзай мәҙрәсәһе

Тыуған ауылым Ҡыйғы районы Абзайҙағы «Ғәшүрә» мәсете республикабыҙҙың төнъяҡ- көнсығышында иң боронғо ғибәҙәтханаларҙан һанала. Уға 1838...

«Рәсүлиә» мәҙрәсәһе

«Рәсүлиә» мәҙрәсәһе

"Рәсүлиә" – Ырымбур губернаһы (хәҙерге Силәбе өлкәһе) Троицк ҡалаһындағы 5-се йәмиғ мәсете янындағы мәҙрәсә. 1891 йылда Зәйнулла Рәсүлев Амур...

«Ғосмания» мәҙрәсәһе

«Ғосмания» мәҙрәсәһе

Ислам донъяһында танылыу яулаған уҡыу йорттары булыуы – халыҡтың дәрәжәһен билдәләй торған күрһәткес. Әлхәмдүлилләһ, башҡорт илендә тәрән...

Миҙиәк мәҙрәсәһе

Миҙиәк мәҙрәсәһе

Арҙаҡлы Ҡорбанғәлиевтар нәҫеле – Көньяҡ Уралдың ислам тарихында тәрән эҙ ҡалдырған. Был ырыуҙан бик күп көслө диндарҙар сыҡҡан. Ғәбделхәким...

Әфләтүн ахун

Әфләтүн ахун

Ырымбур губернаһы кантонына ҡараған, хәҙерге Йылайыр районы (Матрай районы), Һабыр ауылында йәшәүсе Атанғоловтар, халҡыбыҙға бик күп арҙаҡлы шәхестәр...

Үтәш ауылының нуры

Үтәш ауылының нуры

Ылымығы ҡуйы урман булып үҫкән саф һыулы, тәрән Төй йылғаһы буйындағы йәмле урында ултыра тыуған ауылым. Уҙып барышлай оло юлдан уҡ иң башта ике...

«Ғәлиә» мәҙрәсәһе

«Ғәлиә» мәҙрәсәһе

1917 йылғы революцияға тиклем һәр бер башҡорт ауылында мосолман мәктәптәре эшләп килгән. Унда муллалар ауыл балаларын уҡырға-яҙырға өйрәткәндәр,...

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


Ғаилә һәм йолалар − халыҡ мәҡәл-әйтемдәрендә

Мәҡәл-әйтем – афористик, йәғни, тәьҫирле, тасуирлы, мәғәнәле телмәр ижад төрө. Мәҡәл-әйтемдәр халыҡтың борон-борондан килгән тормош тәжрибәһен, әхлаҡи ҡараштарын хикмәтле һүҙ ярҙамында күрһәтә, шулай уҡ өгөт-нәсихәт, кәңәш биреү, аҡыл өйрәтеү вазифаһын башҡара. Шуға күрә лә мәҡәл-әйтемдәр...


Нимә ул оялсанлыҡ?

Исламдағы «хая» (оялсанлыҡ) тигән төшөнсә бер ҡасан да кешене насарлыҡҡа этәрмәҫ. Дин ғалимдары әйтеүенсә, хая – ул Аллаһу Тәғәлә алдында йәки кешеләр алдында ғәйеп эш ҡылып ҡуйыуҙан ҡурҡыу сәбәпле, күңелдә тыуған баҫалҡылыҡ, тыйнаҡлыҡ. Был күркәм, юғары әхлаҡи сифат кешенең күңел...


Шайтан яҙмалары

Хәлдәр нисек, таҡыр баш? Мәжит кисә, бөҙрәханаға барып, сәсен ҡырҙырып ҡайтҡан икән. Бөгөн иптәштәре янына сыҡҡас, мин уның ялтас башын күреп ҡалдым. Һа-һа-һа! Үәт, мин илаттым уны! Һа-һа-һа! Ә беләһегеҙме, нисек килеп сыҡты? Хәҙер һөйләйем. Мин уның дуҫына: «Сәйет! Мәжитте таҡыр баш, тип...


Ғәйет намаҙын үткәреү тәртибе

Рамаҙан-шәриф айы тамамланғас, шәүүәл айының беренсе көнөндә (ул быйыл 20 мартҡа тура килә) Ураҙа байрамын, ғәрәпсә әйткәндә, Ғийдүл-Фитрҙы, билдәләйәсәкбеҙ, ин шәә Аллаһ Рахмән! Был көндө матур итеп үткәрергә тырышырға кәрәк. Шуға күрә беҙгә байрам көнөндә ниҙәр эшләргә икәнен, ғәйет намаҙының...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Ни өсөн фарыз намаҙын уҡып бөткәс, сөннәт намаҙын уҡыр алдынан икенсе урынға күсәбеҙ? Бер урындан икенсе урынға күсеү мотлаҡ түгел, әммә фарыз намаҙҙан һуң, сөннәт йәки нәфелдәрен уҡыр өсөн, үҙ урыныңды алыштырыу яҡшыраҡ. Йәмәғәт менән уҡыған намаҙҙы яңғыҙ уҡығандан айырыр өсөн шулай эшләйҙәр,...