Главная

Бараатдин йиф

Бараатдин йиф

Бараат «михьивал», «михьиз къерех хьун» лагьай чIал я: пис крар авур инсанар и йифиз Женнетдивай къакъудзава (михьиз къерех ийизва), хъсан крар авурбур Жегьеннемдивай яргъа ийизва.

Гьадисра лугьузвайвал, и йифиз имансузар, пехилбур, буьгьтенчияр, ички хъвазвайбур, мукьва-кьилийрихъ галаз алакъа атIайбур, дидебубадиз яб тагайбур, зинавал (дишегьли ва я эркек чIуру рекье хьун) авурбур, дамахчияр ва «яд рагъулардайбур», яни халкьдин арада къал твазвайбур квачиз амай инсанрин гунагьрилай гъил къачуда. Гьаниз килигна, и йиф жезмай кьван Сад тир Аллагь Таала рикIел хкиз, дуьаяр кIелиз акъудайтIа, хъсан я.

Са гьадисда кхьенвайвал, дуьа (ибадат-минет, ялвар...) фад кьабулзавай 5 йиф ава: жуьмядин вилик квай йиф, Мугьаррамдин 10-йиф, Ша’бан вацран 15-йиф, Къурбанд суварин ва сив хуьнин суварин вилик квай йифер. И йифиз Махсус Кьуларилай (Лавгьу-ль-магьфуз) йисан муддатда рекьидайбурун тIварар чIурда.

Бараатдин йифиз пуд сеферда «Ясин» сура кIелда. Сифте сеферда (ният авуналди) уьмуьр яргъи авун патал, кьвед лагьай сеферда - бедбахтвилерикай, бахтсузвилерикай хуьн патал, пуд лагьай сефердани - хушбахтвилер гегьеншарунин мураддалди. Гьар сеферда «Ясин» кIелайдалай гуьгъуьниз махсус дуьа кIелда. Эгер дуьа кьилди жуваз ийизваз хьайитIа, скобкайра авай гафар кIелдач.

Бисмиллягьи-р-рахIманир-рахIим. Аллагьумма, йа за-ль-манни ва ля йуманну гIалайгьи, йа за-ль-джалали валь-икрами; йа затI-тIавли ва-льингIами, ля илягьа илля анта загьра-ль-ладжина ва джараль-мустаджирина ва амана-льхаифина. Аллагьумма ин кунта катабтани (катабтана) гIиндака фи умми-ль-китаби шакъиййан (ашкъи-яан), ав махIруман (махIрумина), ав матIрудан (матIрудина), ав мукътаран гIалаййа (гIаляйна) фи-р-ризкъи фамхIу. Аллагьум-ма бифадзлика шакъавати (шакъаватана) ва хIирмани (хIирманана), ва тIарди (тIардана), ва икътара ризкъи (ризкъина) васбитни (васбитна) гIиндака фи умми-ль-китаби сагIидан (сугIадаан) марзукъан (марзукъина) муваффакъан (муваффикъина) ли-ль-хайрати, фаиннака къулта ва къавлукаль-хIакъкъу фи китабикаль-муназзали гIаля лисани набиййика-ль-мурсали: «йамхIул-лагьу ма йашау, ва йусбиту, ва гIиндагьу умму-ль-китаб». Илягьи (илягьана) би-т-таджаллияль - агIзами фи лайлати-н-нисфи мин шагIбани-ль-мукаррамил-ляти юфракъу фигьа куллю амрин хIакимин ва юбраму ан такшифа гIанни (гIанна) миналь-балаи ма агIляму (нагIляму), ва ма ля агIляму (нагIляму), ва ма анта бигьи агIляму, иннака анта-ль-агIаззу-ль-акрам. Ва салля-л-Лагьу гIаля саййидина МухIаммадин ва алигьи ва сахIбигьи ва саллям.

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ. اَللَّهُمَّ يَا ذَا الْمَنِّ وَ لاَ يُمَنُّ عَلَيْهِ يَا ذَا الْجَلاَلِ وَ الإِكْرَامِ يَا ذَا الطَّوْلِ وَ الإِنْعَامِ لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ ظَهْرَ الاَّجِينَ وَ جَارَ الْمُسْتَجِرِينَ وَ أَمَانَ الْخَآئِفِينَ. اَللَّهُمَّ إِنْ كُنْتَ كَتَبْتَنِي (كَتَبْتَنَا) عِنْدَكَ فِي أُمِّ الْكِتَابِ شَقِيًّا (أَشْقِيَاءَ) أَوْ مَحْرُومًا (مَحْرُومِينَ) أَوْ مَطْرُودًا (مَطْرُودِينَ) أَوْ مُقْتَرًا عَلَيَّ (عَلَيْنَا) فِي الرِّزْقِ فَامْحُ. اَللَّهُمَّ بِفَضْلِكَ شَقَاوَتِي (شَقَاوَتَنَا) وَ حِرْمَانِي (حِرْمَانَنَا) وَ طَرْدِي (طَرْدَنَا) وَ اقْتَارَ رِزْقِي (رِزْقِنَا) وَ أَثْبِتْنِي (أَثْبِتْنَا) عِنْدَكَ فِي أُمِّ الْكِتَابِ سَعِيدًا (سُعَدَاءَ) مَرْزُوقًا (مَرْزُوقِينَ) مُوَفَّقًا (مُوَفَّقِينَ) ِللْخَيْرَاتِ فَإِنَّكَ قُلْتَ وَ قَوْلُكَ الْحَقُّ فِي كِتَابِكَ المُنَزَّلِ عَلَى لِسَانِ نَبِيِّكَ الْمُرْسَلِ يَمْحُو اللهُ مَا يَشَآءُ وَ يُثْبِتُ وَ عِنْدَهُ أُمُّ الْكِتَابِ. إِلَهِي (إِلَهَنَا) بِالتَّجَلِّي الأَعْظَمِ فِي لَيْلَةِ النِّصْفِ مِنْ شَعْبَانَ الْمُكَرَّمِ الَّتِي يُفْرَقُ فِيهَا كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ وَ يُبْرَمُ أَنْ تَكْشِفَ عَنِّي (عَنَّا) مِنَ الْبَلآءِ مَا أَعْلَمُ (نَعْلَمُ) وَ مَا لاَ أَعْلَمُ (نَعْلَمُ) وَ مَآ أنْتَ بِهِ أَعْلَمُ إِنَّكَ أَنْتَ الأَعَزُّ الأَكْرَمُ. وَ صَلَّى اللهُ عَلَى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ صَحْبِهِ وَ سَلَّمْ.

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


ФатIимадин къугъунар

Гьар гъилера ФатIима куьчедал экъечIайла, адан кьилел са кар къведай. Гагь адал къунши куьчедавай кицI элуькьдай, гагь тутун тарцяй аватдай, гагь парудилай элячIдайла юбка къазун жедай.   Вун гада хьтин руш я, ­ айиб авуна дидеди. – Рушариз чеб акI тухун кутугнавач. ­ Бес...


Савда бинт Зам’ат

Меккадиз Ислам атай чIавалай башламишна къурайшитри чпин ватанэгьлийриз абуру Ислам кьабулна лугьуз жазаяр гуз хьана. Мусурманрин гьал лап четин хьайила, Пайгъамбарди ﷺ динэгьлияр къутармишун патал абуруз Эфиопиядиз куьч хьун эмирна, а чIавуз адан кьиле гьахълу пачагь авай. Ада мусурманар...


СУАЛ-ЖАВАБ

Эгер бедендин тамам дастамаз (полное купание) къачудай чlавуз бедендин са пай чуьхуьн тавуна амукьайтIа, ахпа вири беден чуьхуьн хъувуна кIан жезвани, тахьайтIа гьа пай чуьхуьн хъувун бес жезвани? Тамам дастамаз къачудайла нубат хуьн ферз тахьуниз килигна, анжах чуьхуьн тавуна амукьай пай чуьхуьн...


Зулумдалди эменни къазанмишун

Ислам динда къад лагьай чlехи гунагь – зулумдалди эменни къазанмишун я (цlекlуьд лагьай чlехи гунагь – им дяведа душманривай вахчунвай эменнидикай (трофей) чуьнуьхун я. Ам зулумдалди эменни къазанмишунин жуьрейрикай сад хьуниз килигна чна а кьве чlехи гунагьдизни талукь яз са макъала...


Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирун

Мусурманди Мугьаммад Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чируниз кьетIен фикир гана кIанда. Чна Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин себеб эвелни эвел, Аллагьди ﷻ Мугьаммадалай ﷺ лайихлу са касни халкь тавун я.   Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин метлеб адакай ихтилат авун патал гьакI инсанар кIватIун туш, кьве...