Главная

Чара дишегьлидихъ галаз хелветда хьун къадагъа тирдакай

Чара дишегьлидихъ галаз хелветда хьун къадагъа тирдакай

Аллагь Таалади лагьана: «Куьне абурувай (ина Аллагьдин Расулдин ﷺ  папарикай ихтилат физва, амма им амай вири папаризни талукь я) квез герек са шей тIалабдайла, арада перде аваз абурувай тIалаб…» («Аль-Агьзаб», 53).

 

  1. Укба бин Амира агакьарайвал, са сеферда Аллагьдин Расулди ﷺ  лагьана: «Къуй квекай са касни гьич са вахтундани чара дишегьлияр авай чкадиз тефирай!» Ансаррикай сада жузуна: «Эгер ам гъуьлуьн мукьвади яз хьайитIа?» Ада лагьана: «Мукьвади – им телефвал я!» (Яни, гъуьлуьн мукьвадаз кIвализ къведай ихтияр хьуниз килигна, ам хаталу темягь финин себеб хьун мумкин я) (Аль-Бухари, Муслим). Мукьвади лагьайла, им стха, стхадин хва ва я имидин, халудин хва фикирда ава.
  2. Ибн Аббаса агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ  лагьана: «Къуй квекай садни гьич са чIавузни чара дишегьлидихъ галаз хелветда амукь тавурай, эгер адахъ мукьва кас галачиз хьайитIа!» (Аль-Бухари, Муслим).
  3. Бурайдади лагьана: «Садра Аллагьдин Расулди ﷺ  лагьана: «Аллагьдин ﷻ рекье дяве ийизвайбурун папарик кягъун виже татун, дявейра иштирак тийизвайбуруз чпин дидейрик кягъун виже татуниз тешпигь хьун лазим я. Дяведиз тефена амукьай вуж хьайитIани, дяве ийизвайдан хизандин къайгъуйра ам эвеззавай, амма адан патахъай вичин везифаяр тамамар тийизвай, Дувандин юкъуз ам дяве ийизвайдан вилик акъвазарда ва адан хъсан крарикай вуч кIан хьайитIа ва гьикьван кIан хьайитIа ада вичиз къачуда». Ахпа Аллагьдин Расул ﷺ  чахъ элкъвена ва жузуна: «Куьне идан патахъай вуч фикирзава?» (Яни: куьне гьикI фикирзава, а крарикай са затI хьайитIани амукьдани, эгер инсандиз руьгьдиз къанихвал хьтин хесет хас тирла, ва Аллагьди ﷻ адаз вичиз кIандай кьван вири шейэр къачудай ихтияр гайила?) (Муслим).

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


СУАЛ-ЖАВАБ

Эгер бедендин тамам дастамаз (полное купание) къачудай чlавуз бедендин са пай чуьхуьн тавуна амукьайтIа, ахпа вири беден чуьхуьн хъувуна кIан жезвани, тахьайтIа гьа пай чуьхуьн хъувун бес жезвани? Тамам дастамаз къачудайла нубат хуьн ферз тахьуниз килигна, анжах чуьхуьн тавуна амукьай пай чуьхуьн...


Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирун

Мусурманди Мугьаммад Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чируниз кьетIен фикир гана кIанда. Чна Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин себеб эвелни эвел, Аллагьди ﷻ Мугьаммадалай ﷺ лайихлу са касни халкь тавун я.   Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин метлеб адакай ихтилат авун патал гьакI инсанар кIватIун туш, кьве...


Зулумдалди эменни къазанмишун

Ислам динда къад лагьай чlехи гунагь – зулумдалди эменни къазанмишун я (цlекlуьд лагьай чlехи гунагь – им дяведа душманривай вахчунвай эменнидикай (трофей) чуьнуьхун я. Ам зулумдалди эменни къазанмишунин жуьрейрикай сад хьуниз килигна чна а кьве чlехи гунагьдизни талукь яз са макъала...


Аялриз Исламдин тербия гунин эдебар

Эгер аялрик хъсан эдебдин къайдаяр кутунвачтIа, диде-бубайриз уьмуьрда шад йикъар аквадач. И уьмуьрда инсандин бахтлувал ва бахтсузвал хъсан къилихдин несил тербияламишиз алакьунилай аслу я.   Виридаз тежрибадай малум я хьи, диде-бубдин кIвале гьихьтин секинвал жезватIа, эгер аялар тербия...


Рекье авайла суннатар авун герек яни?

Суал: Са бязибуру сеферда (рекье) авайла суннат-кпIар тавуртIани жеда лугьуз тестикьарзава. Ибур дуьз гафар яни?   Жаваб: Ваъ, дуьз гафар туш. АкI лугьузвайбур чеб Шариатдикай хабар авачирбур я. Абурун гафар кьуд мазгьабдикай гьич садавни кьадайбур туш. Кьуд мазгьабдани а кпIар авун суннат...