Къурбан байрам къутлу болсун!

Къурбан байрам къутлу болсун!

Сыйлы болгъан шу гюнлер булан ва берекетли Къурбан байрам булан сизин барыгъызны да къутламагъа сюемен. Аллагьу таала бизге булай сыйлы гюнлени берген биз гюнагьлардан тазаланып, Оьзюне ювукъ болсун деп ва дюньяда да, ахыратда да гьар бир тюрлю даражалагъа етишсин деп.

 

Бу – бек сыйлы гюнлер. Бу гюнлени гьакъында Пайхаммарыбыз ﷺ айтгъан гьадислер бар. Пайхаммарыбыз ﷺ булай айтгъан: «Бир гюн де ёкъдур Аллагь оьзюнде ибадат этгенни сюеген зуль-гьижжа айны биринчи он гюню йимик. Бир гюнню оразасы бир йылны оразасына тенг геле, бир гюн гече ибадат этмек буса, Лайлатуль Къадр гечени ибадатына тенг геле» (Тирмизи, Ибн Мажагь). Пайхаммарыбыз ﷺ оьзю де зуль-гьижжа айны биринчи тогъуз гюнюнде ораза тута болгъан, шолай сыйлылыгъы бар саялы.

Абу Дарда деген асгьаба булай айта болгъан: «Сиз шо тогъуз гюнню оразасын тутугъуз, кёп дуалар да этигиз, этген гюнагьлагъа товба да этигиз, садагъалар да беригиз, неге тюгюл де мен Пайхаммарыбыз ﷺ айтгъан шу сёзлени эшитгенмен: «Аллагьны рагьмусундан арек болажакъ шу гюнлени яхшылыкъларындан, сыйлылыкъларындан магьрюм къалгъан адам. Ва сиз Арафа гюнню оразасын да тутугъуз, неге тюгюл де о гюнню ичинде кёп яхшылыкълар бар, санап башласа, ахырына чыгъып болмас кюйде».

Пайхаммарыбыз ﷺ дагъы да булай айтгъан: «Гьакъ кюйде, шу гюнлени ичинде этген гьар бир яхшы амалны зувабы етти юзге ерли артыкъ бола» (Байгьакъи). Зуль-гьижжаны тогъузунчу гюню Арафа гюн бола. Арафа гюнню гьакъында Пайхаммарыбыз ﷺ булай айтгъан: «Гертиден де, Арафа гюн ораза тутмакъ – эки йылны гюнагьларын чаядыр, гетген йылны да ва гележек йылны да» (Муслим). Къарагъыз, къардашларым, нечик биз эки йылны ичинде этилген гюнагьлардан тазаланып болабыз, эгер де таза кюйде Аллагь ﷻ учун ораза тутсакъ. Англайгъан адамгъа кёп уллу зат о. Озокъда, уллу гюнагьлардан айрыча товба этмеге тюше, бирёвню хатирин къалдыргъан бусакъ, гечмекни тилеме тюше, бирёвню малын алгъан бусакъ, къайтарма тарыкъ.

Арафа гюнню гьакъында Пайхаммарыбыз ﷺ булай айтгъан: «Бир гюн де ёкъдур Аллагь оьзюнде кёп къулланы жагьаннемден къутгъарагъан Арафа гюн йимик» (Муслим). Аллагьу таала барыбызгъа да гюч берсин шу Арафа гюнню оразасын да тутуп, жагьаннемден къутулмагъа. Арафа гюн бир минг «Къулгьуну» охусакъ дагъы да яхшы болар.

Зуль-гьижжа айны онунчу гюню буса – Къурбан байрам бола. Берекетли болгъан, сыйлы болгъан, Аллагьу таала айрыча берекетин береген, рагьмусун береген, дуалагъа жавап береген, гьар бир яхшылыкълар береген гюндюр. Къурбан байрам гюнню гьакъында Пайхаммарыбыз ﷺ булай айтгъан: «Къурбан гюн къурбанлыкъ соймакъдан Аллагь кёп сюеген амалны гиши этмес. Къыямат гюн къурбанлыкъ гелир оьзюню мююзлери, тюклери, туякълары да булан, къаны да булан, шо кюйде мизангъа салыныр. Аллагьны янында шону къаныны савабы тюшер, къурбанлыкъны сойгъанда къаны ерге тюшгюнче алдын» (Ибн Мажагь, Тирмизи, Гьаким). Бу гьадисден биз англайбыз, Къурбан гюн Аллагь ﷻ лап да бек сюеген амал – къурбанлыкъ соймакъдыр. Аллагь ﷻ берген ниъматлагъа шюкюр этип, Аллагь ﷻ берген малыбыздан таза кюйде къурбанлыкъ сойсакъ, ондан сыйлы амал болуп болмай Къурбан гюн. О саялы къаст этмеге герекбиз. Къурбанлыкъ соймакъ булан биз кёп уллу даражалагъа етишип болабыз, ожакъларыбызда берекет бола, гьар бир тюрлю балагьлардан, аврувлардан да Аллагь ﷻ сакълай.

Асгьабалар Пайхаммарыбызгъа ﷺ къурбанлыкъны гьакъында сорагъан заманда, ол: «Къурбанлыкъ соймакъ сизин атагъыз Ибрагьим пайхаммарны сюннети», – деген. «Ону сойгъанда бизге не болур?» – дегенде, Пайхаммарыбыз ﷺ: «Гьар тюгюне (къурбан гьайванны уьстюндеги) бир зувап язылар», – деп жавап берген (Ибн Мажагь, Гьаким).

Къурбан байрам йылда бир керен геле, о саялы къурбанлыкъ соймагъа къаст этме герекбиз, къурбанлыкъгъа береген акъчаны да къызгъанмагъа герекмейбиз. Пайхаммарыбыз ﷺ булай айтгъан: «Байрам гюн акъча харжланмас бир затгъа да Аллагь бек сюеген къурбанлыкъгъа йимик» (Табарани). Бу гьадисден англайбыз, байрам гюн Есибиз Аллагь ﷻ лап да бек сюеген амал – къурбанлыкъ соймакъдыр. Дагъы да, Пайхаммарыбыз ﷺ булай айта: «Ким таза малындан таза негет булан Аллагь учун къурбанлыкъ сойса, о жагьаннемни отундан пердев болуп токътар» (Табарани). Барыбыз да жагьаннемни отундан къутулма сюебиз. Шолай къурбанлыкълардан болсун биз соягъан къурбанлар ва этеген садагъалар да.

Аллагьу таала барыбызгъа да кёмек этсин къурбанлыкълар соймагъа, шу сыйлы гюнлени оразаларын тутмагъа, бирёв-бирёвню гёнгюн алып сююндюрмеге ва башгъа тюрлю яхшы амалланы да этмеге. Аллагь ﷻ бизин барыбызны да дюньяда да, ахыратда да насипли ва талайлы къулларындан этсин. Амин.

 

Арсланали-гьажи Моллаев, Яхсай юртну имамы

 

2026-03-01 (Рамазан 1447 г.) №3.


Гьиллалыкъ: шо яхшымы яда яманмы?

Гьиллалыкъ – эки янсынлы иш. Бир якъдан, биз барыбыз да билеген кюйде, намуслу (честный) болмакъ бек яхшы ва тюзевлю аралыкъланы кюрчюсю санала. Башгъа якъдан буса… гертисин айтайыкъ: багъыйсыз гьалдан чыкъмакъ яда масъала чечмек учун, гьар ким де яшавунда бир керен сама да гиччирек...


Эсги кагъызлар

Къырда сувукъ эди, шо саялы Марат шарфын тап гёзлерине ерли тартып байлагъан. Яшлар бавундан уьюне ерли ол бир сёз де айтмай иннемей юрюй.   – Не арыдым яяв юрюме! Уьстюмде кёп опурагъым да бар! – деп ол уьюне гирип аякъгийимлерин чечегенде кант эте. – Къыш гелген чи, шо...


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Забургъа (Псалтирь) иътикъатынг нечик болма тарыкъ?   Мен токъташаман, гертиден де, Забур китап, Аллагьны ﷻ сыйлы китапларыны бириси, Аллагь ﷻ ону Оьзюню пайхаммары Давутгъа йиберген. Сыйлы болгъан Къуръан каламында Аллагь ﷻ булай айта: «Ва...


АНА СЮЮНЧДЕН ТОЙСА...

Пагьмулу адам гьар бир якъдан пагьмулу бола. Муну этип бажарагъан, ону да кютме бола. Биревлеге бажарывлукъ, гьюнер эркин берилген ва оланы яратывчулугъу бир тармакъ булан дазуланмай. Арсен Ягьияевни охувчуларыбыз таныйдыр деп эсиме геле. Шаир гьисапда таныйдыр. Амма ол арив кюйде сурат да эте....


Къапуста булан тавукъ этден этилген шорпа

Сувукъ вакътиде ичин исиндиреген ашлар айрокъда агьамиятлы. Шогъар гёре, къапуста булан тавукъ этден биширеген шорпаны таклиф этебиз.   Тарыкълылар: тавукъ эт – ярым килогъа ювукъ; орта оьлчевдеги картоп – 3 тарыкъ; сувгъа салынгъан къапуста – 400 грам; чита (морковь)...