бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Тарих

Тарих

Ца машрикьла пачас дигиаур лебил дунъяла инсаниятла тарих багьес. Илини сунела пачалихълизивси бегIлара гIякьлукар ва пасихIкар адам живарили, тарих бучахъес хъарбариб. ПасихIкарли жузала 500 том хиб. Пачалихъла зугIлуми бекIдирули вархибси пачали, замана агни иргъахъули, илизи тарих къантIбарили белкIахъес буйрухъ бедиб.

20 дус дикили гIергъи, пасихIкар дунъяла тарих белкIунти 50 жузла томличил пачачи чарухъун. Амма пача ухънакаилри ва «илди дабза жузи делчIес хIейрусну, къантIбара» или вархьиб. Ардякьун гIурра гъал дус, ва ухънакаили, хIянкайубси ухъна пасихIкарли 1 жуз хили вакIиб.

Илизиб итцад пачас багьес дигуси лебил дунъяла инсаниятла пасихIдеш белкIири. Амма пача бебкIала иза кьялшубази викили, бурушлав сайри ва илала замана аги ил ца жуз белчIесалра. ИлхIели ухъна гIякьлукарли лебил инсаниятла тарих ца тугъличил белкIун: «Адам алкIуси сай, къияндешуназив хIерируси сай, гIур биалли, убкIуси сай».

ХIЯДУРБАРИБСИ - Н.ИСМЯГIИЛОВА

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


Редакциялизи суал

Асубирусив шаригIят хIясибли банклизив узес? Банклизив узес къадагъабарибси ахIен гIергъити шуртIри дузахъули диалли: Эгер банклизив узес чараагардеш лебли биалли, сенкIун чараагардеш лебли хIебиалли къадагъаласи мерличив узес къадагъабарибси саби. Ил чараагардеш дебали халаси хIяжатдеш...


Имам Абу ХIамид аль – Гъазали

ЛукIути адамтала адабуни - Жагали лукIес - Кьалам гIяхIил пайдалабирес - Халаси пикри бяхIчииэс бархьли лукIнила правилобачи - Математикала хIисаб далес - Дархьти жавабти бекIдирес балес - Жагати палтар челгьес - Миск пайдалабирес - Тарих балес - ГIякIа (налогуни) дедлугниличила ва илди...


Кьурбан-байрам

ГIид аль-АдхIа—бусурмантала бекIлибиубси байрам саби. Ил Зуль-ХIижжа базла 10-ибил бархIи, ГIярафала бархIилис гIергъиси бархIи бехIбирхьуси саби. ГIид аль-АдхIалис гIергъити хIябал бархIи (11, 12, 13) «ташрикьла» бурхIни сари.   ГIид аль-АдхIала бархIилис гьалабси бархIи...


Зуль-ХIижжа базла 10 бархIила дурхъадеш

Идбаг ﷺ сунела дурхъаси хIядислизив викIули сай: «Илди бурхIназив дубурцуси адам Аллагьли ﷻ вецIал секIайчивли дурхъавиру: сунела гIямрулизи баракат хьурабиру; мас-давла имцIабиру; хъалибарг балагьуназибад уцахъу; бунагьуни умудирар; гIяхIти баркьудлуми имцIа-дирар; бебкIала излуми...


Юсуф Идбаг

- Ишавад архIякьядра наб дигул хIебарили, Ну рикIуси хIейкIадли къиян-жапа дахъдирис. Ил замана Зулайха унза гIекIес дуцIрухъун, Илис дигул хIебарес, Юсуф хъярхъли гьавухъун, ГIеларадли хъямрики, буциб хIева, гъярбердиб, Илизивад верцили, Юсуф хIилхIи дуравхъун. Зулайхара аррякьи, ГIязизлизи...