Шәүүәл айы ураҙаһы

Шәүүәл айы ураҙаһы

Шәүүәл − мәшһүр хаж айҙарының тәүгеһе. Хаж ҡылыуҙың төп йолалары Зөлхизә айының тәүге ун көнөндә башҡарылһа ла, Шәүүәлдең башынан алып Зөлхизә айының Ғәрәфә көнөнә тиклемге ваҡыт хаж осоро һанала. Шәүүәлдең беренсе көнө − Ураҙа ғәйете.

Шулай уҡ Шәүүәл айында алты көн ураҙа тотоу − Аллаһ Рәсүленең сөннәт ғәмәле, Рамаҙан айында яҙылған сауаптарҙы арттырыу, имандың паҡланыуын, йән-тәндең сафланыуын дауам иттереү өсөн ҙур мөмкинлек. Был хаҡта Пәйғәмбәребеҙ: «Рамаҙан ураҙаһынан һуң Шәүүәл айында кем алты көн ураҙа тота, шул кеше йыл буйына ураҙа тотҡан кеүек булыр», − тип әйткән (Әхмәд).

Имам ән-Нәүәүи был хәҙисте шулай тип аңлата: «Был − бер йыл ураҙа тотоуға тиң, сөнки бер изге ғәмәл өсөн унлата сауап яҙыла: Рамаҙан айына − ун айлыҡ ураҙа сауабы, ә Шәүүәл айының алты көнөнә алтмыш көн (ике ай) ураҙа сауабы яҙыла». Әр-Рамли иһә үҙенең «Ниһәйәт әл-Мохтаж» китабында яҙған: « Шәүүәл айындағы алты көн ураҙа беҙҙең өсөн сөннәт, сөнки Пәйғәмбәребеҙ: «Рамаҙандан һуң Шәүүәл айында алты көн ураҙа тотҡан кеше ғүмере буйы фарыз ураҙа тотҡандың әжер-сауабына ирешер», − тип әйткән”. Үрҙә әйтелгәндәрҙе ҡеүәтләп, әш-Шәбрамәллиси: «Әгәр кеше, йыл һайын Рамаҙан айында ураҙа тотоп, артабан Шәүүәл айының алты көнөн ураҙала үткәрһә, − ошондай сауапҡа ирешер», − тигән аңлатма биргән.

Артабан әр-Рамли шулай тип яҙа: «Алты көнлөк ураҙаны бер-бер артлы тотмаһаң да, сөннәт үтәлде, тигән һүҙ. Әммә байрам көнөнән һуң бер өҙлөкһөҙ алты көн эсендә башҡарылған ғәмәлдең әжере күберәк». Башҡа нәфел ғәмәлдәрҙеке кеүек үк, Шәүүәл айында алты көн дауамында тотҡан ураҙаның да хикмәте бар. Фарыз намаҙҙарыбыҙҙың етешһеҙлектәрен сөннәтттәре ҡаплаған һымаҡ, Шәүүәл ураҙаһы Рамаҙан айында булған кәмселектәрҙе юя, ҡылған хаталарыбыҙҙы төҙәтә. Изге ғәмәлдәрҙең сауабын Аллаһу Тәғәләнән башҡа һис кем бирмәҫ. Барыбыҙға ла Уның рәхмәтенә һәм бәрәкәтенә ирешергә яҙһын.

ҒӘҘЕЛ ИБРАҺИМОВ

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


Иманлы силсәүит

«Батырҙың даны алдан йөрөй» тигән бик шәп бер мәҡәл бар башҡорт халҡында. Батырҙың ғына түгел, йүнле етәксенең дә даны алдан йөрөйҙөр, тип уйлайым. Һәр хәлдә үҙе менән осрашҡанға тиклем Йылайыр районының Ҡашҡар ауыл биләмәһе башлығы Зөһрә Рәфҡәт ҡыҙы Зәйнуллина тураһында күптән хәбәрҙар...


«Ҡөрьән менән көнөм бәрәкәтле үтә!..»

Изге Рамаҙан – Ҡөрьән айы. «Ҡөрьәнде өйрәнгән һәм Ҡөрьәнде өйрәткән кешеләр – арағыҙҙағы иң хәйерле кешеләр», – тиелә хәҙистә. Изге Китапты уҡыу – оло ғибәҙәт. Ҡөрьән уҡыуҙың ни ҡәҙәр әһәмиәтле икәнлеген иҫебеҙгә төшөрөп үтәйек. Рубрикабыҙҙың ҡунағы –...


Ғаилә һәм йолалар − халыҡ мәҡәл-әйтемдәрендә

Мәҡәл-әйтем – афористик, йәғни, тәьҫирле, тасуирлы, мәғәнәле телмәр ижад төрө. Мәҡәл-әйтемдәр халыҡтың борон-борондан килгән тормош тәжрибәһен, әхлаҡи ҡараштарын хикмәтле һүҙ ярҙамында күрһәтә, шулай уҡ өгөт-нәсихәт, кәңәш биреү, аҡыл өйрәтеү вазифаһын башҡара. Шуға күрә лә мәҡәл-әйтемдәр...


Шайтан яҙмалары

Хәлдәр нисек, таҡыр баш? Мәжит кисә, бөҙрәханаға барып, сәсен ҡырҙырып ҡайтҡан икән. Бөгөн иптәштәре янына сыҡҡас, мин уның ялтас башын күреп ҡалдым. Һа-һа-һа! Үәт, мин илаттым уны! Һа-һа-һа! Ә беләһегеҙме, нисек килеп сыҡты? Хәҙер һөйләйем. Мин уның дуҫына: «Сәйет! Мәжитте таҡыр баш, тип...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Ни өсөн фарыз намаҙын уҡып бөткәс, сөннәт намаҙын уҡыр алдынан икенсе урынға күсәбеҙ? Бер урындан икенсе урынға күсеү мотлаҡ түгел, әммә фарыз намаҙҙан һуң, сөннәт йәки нәфелдәрен уҡыр өсөн, үҙ урыныңды алыштырыу яҡшыраҡ. Йәмәғәт менән уҡыған намаҙҙы яңғыҙ уҡығандан айырыр өсөн шулай эшләйҙәр,...