Пәйғәмбәребеҙҙең сифаттары, исемдәре һәм шәжәрәһе

Пәйғәмбәребеҙҙең сифаттары, исемдәре һәм шәжәрәһе

Пәйғәмбәрбеҙҙең балаларына килгәндә, уның өс улы һәм дүрт ҡыҙы булған. Беренсе балаһы булып, улы Ҡасим, шунан Зәйнәб исемле ҡыҙы, артабан Таһир (Абдулла) улы тыуа. Пәйғәмбәребеҙ вәхи ала башлағанға күрә, икенсе улын Таһир (Таҙа) тип исемләй. Унан һуң Өммө-Көлсөм (Өммөгөлсөм), шунан Фатима һәм Руҡия ҡыҙҙары донъяға килә. Уларҙың барыһы ла Мәккә ҡалаһында беренсе ҡатыны Хәдиджәнән (Хәҙисә) тыуған.

Шунан Мәҙинә ҡалаһында Мысыр ҡатынынан Ибраһим улы тыуа. Бар улдары ла, Пәйғәмбәребеҙ тере саҡта, сабый ваҡыттарында мәрхүм була. Ҡыҙҙарына килгәндә, Зәйнәбкә Әбүл-Ғас өйләнә. Руҡият менән ӨммөКөлсөмгә Ғосманt өйләнә. Ул башта беренсеһен кәләш итеп ала, Руҡия мәрхүм булғас, икенсеһенә өйләнә. Фатима Ғәлигәt кейәүгә сыға. Пәйғәмбәребеҙҙең , Фатиманан башҡа, бар ҡыҙҙары ла унан алда мәрхүм булалар. Рәсүлебеҙ мәрхүм булғас, ҡырҡ көндән һуң, икенсе фекер буйынса − алты айҙан һуң, Фатима ла мәрхүм була.

Әл-Ҡорайыш ҡәбиләһе тураһында

Бәлиғ булған һәр аңлы кеше Пәйғәмбәребеҙҙең Ҡорайыш ҡәүеменән икәнен белергә тейеш. Әбү Һүрәйрәнән еткерелгәнсә Рәсүлебеҙ әйткән:

«Ысынында, Аллаһу Тәғәлә барса мәхлүктәрҙе яратҡанда, Ул халыҡты ике өлөшкә бүлгән. Артабан бер өлөшөн ғәрәптәргә, икенсе өлөшөн ғәрәп булмағандарға бүлгән һәм Ул ғәрәптәрҙе һайлаған. Шунан Ул ғәрәптәрҙе йәмәндәргә, муҙарҙарға, ҡорайыштарға бүлгән. Һәм улар араһынан Ҡорайыштарҙы һайлаған. Һәм уларҙың иң яҡшылары араһынан (Хәшим ырыуынан) мине барлыҡҡа килтергән». Ат-Табарани «Әл-Әүсәт» хәҙистәр йыйынтығы китабында был хәҙисте дөрөҫ тип килтерелә.

Шулай уҡ был хәҙистең ышаныслы икәнен Ибне Ғүмәр менән Әбү Һүрәйрәнән еткерелгән хәҙистәр иҫбатлай. Һәм Вәсиләт бин Әл-Әсҡәғә еткергән хәҙистә Аллаһ Рәсүле былай тигән:

«Ысынында, Аллаһ Исмәғил улдарынан Кинәнәтте һайлаған, Кинәнәт балаларынан ҡорайыштарҙы һайлаған, ҡорайыштар араһынан Бану Хәшимде һайлаған, Бану Хәшим араһынан мине һайлаған».

Мөслим үҙенең «Әс-Сәхих» тигән хәҙистәр йыйынтығында был хәҙисте ышаныслы тип иҫәпләгән.

Әхмәд бин Хамбал риүәйәт иткән хәҙистә Пәйғәмбәребеҙ әйткән:

«Ысынында, Аллаһ Ибраһим балаларынан Исмәғилде һайлаған, Исмәғил балалары араһынан Кинәнәт балаларын һайлаған, Кинәнәт балаларынан – ҡорайыштарҙы, ҡорайыштарҙан – Бану Хәшимде, Бану Хәшимдән мине һайлаған». Әт-Тирмиҙи үҙенең «Әл-Джәмиғ» йыйынтығында килтерә.

(Дауамы бар)

ЛӘЙСӘН БӘХТИЕВА ӘҘЕРЛӘНЕ

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


Иремде юғалттым

Ауыр хәлгә дусар булдым – ҡапыл ғына ҡәҙерле иремде юғалттым. Беҙ 30 йылдан ашыу бергә йәшәнек, бер-беребеҙҙе аңлап, пландар төҙөнөк. Барлыҡ хыялдар бер мәлдә өҙөлдө. Артабан нисек йәшәргә икәнен аңламайым.   Р., Колпино ҡалаһы   Дин белгесе яуабы Был донъяға килгән һәр кеше Аллаһу Тәғәлә...


Ғаилә һәм йолалар − халыҡ мәҡәл-әйтемдәрендә

Мәҡәл-әйтем – афористик, йәғни, тәьҫирле, тасуирлы, мәғәнәле телмәр ижад төрө. Мәҡәл-әйтемдәр халыҡтың борон-борондан килгән тормош тәжрибәһен, әхлаҡи ҡараштарын хикмәтле һүҙ ярҙамында күрһәтә, шулай уҡ өгөт-нәсихәт, кәңәш биреү, аҡыл өйрәтеү вазифаһын башҡара. Шуға күрә лә мәҡәл-әйтемдәр...


Ғәйет намаҙын үткәреү тәртибе

Рамаҙан-шәриф айы тамамланғас, шәүүәл айының беренсе көнөндә (ул быйыл 20 мартҡа тура килә) Ураҙа байрамын, ғәрәпсә әйткәндә, Ғийдүл-Фитрҙы, билдәләйәсәкбеҙ, ин шәә Аллаһ Рахмән! Был көндө матур итеп үткәрергә тырышырға кәрәк. Шуға күрә беҙгә байрам көнөндә ниҙәр эшләргә икәнен, ғәйет намаҙының...


Талут батша һәм Дауыт

Бер ваҡыт Талут ҡунаҡ йыя һәм кейәүе Дауытты ла саҡыра. Ҡунаҡтар таралышҡас, Дауытҡа йоҡлар урынын күрһәтә. Дауыт Талутҡа ышанмай һәм йәйелгән урынға буҙалы ҙур турһыҡты һала ла өҫтөнә юрған ҡаплай, ә үҙе ситкәрәк китеп күҙәтеп тора.   Төн уртаһында Талут килә, Дауытты үлтерергә теләп,...


Ике бөйөк шәхес дуҫлығы

1891 йылдан ҡазый булып һайланған Ризаитдин Фәхретдинов, Аҡмулла менән был һөйләшеүҙән һуң, мөфтөй Мөхәмәтйәр Солтановтың ризалығын алып, уның менән осрашыу мәжлесе ойоштора. Мәжлестә шағир Мөхәмәтсәлим Өмөтбаев, Хайрулла ахун һ.б. ҡатнаша. Ғәҙәттәгесә, зыялылар өсөн М. Өмөтбай менән Аҡмулла...