Хаж ҡылыу әҙәбе

Хаж ҡылыу әҙәбе

Хаж ҡылыу әҙәбе

Хажға юлланғанда

  • Юлға алған килемең хәләл булырға тейеш
  • Башҡа юлсылар менән яҡшы мөғәмәләлә булыу
  • Юлдаштарға һәм артта тороп ҡалғандарға ярҙам итеү
  • Юлдаштар менән ризығың менән бүлешеү
  • Күркәм әхлаҡлы булыу
  • Матур һөйләшеү
  • Сиктән сыҡмай ғына шаярыу
  • Юлдаштарыңды күргәндә йылмайыу
  • Ҡәрҙәшең һөйләгәндә, уны тыңлау
  • Ауыр саҡтарҙа юлдаштар менән бәхәсләшмәү
  • Ҙур булмаған хаталарҙы һиҙмәҫкә тырышыу
  • Ярҙам алғас, шунда уҡ рәхмәт әйтеү
  • Ҡәрҙәштәреңде артыҡ күреү һәм уларға ярҙам итеү мөмкинлектәрен эҙләү

 

Ихрам1 хәлендә

  • Ғөсөл ҡойоноу
  • Ихрам таҙа булырға тейеш
  • Хуш еҫле майҙарҙы ҡулланыу
  • Ас булғандарға ярҙам итеү
  • «Ләббәйкә» доғаһын тулы күңелдән уҡыу
  • Уны ҡысҡырып уҡыу
  • Тауафты ихтирам менән ҡылыу
  • Сайҙы Аллаһ ризалығына ирешеү ниәте менән ҡылыу
  • Ғәрәфәлә Ҡиәмәт көндөң килеүен асыҡ рәүештә күргән кеүек тороу
  • Рәхмәт билдәһе тип Ҡәғбәгә карау
  • Сират күперенән үткән кеүек хушлашыу тауафын ҡылыу
  • Хаж йолаларын үтәп, Мәккәнән ҡайғырып, Ҡәғбәне тағы күреүҙе теләп ҡайтып китеү.

Мәккәгә кергәндә

  • Ихтирам менән ҡурсаулыҡҡа кереү
  • Зарығыу тойғоһо менән Мәккәгә ҡарау
  • Әл- Харам мәсетенә оло ихтирам менән ҡарау
  • Тәкбир һәм тәһлил2 әйтеп, Ҡәғбәгә ҡарау
  • Тауафты йыш ҡылыу
  • Хаж менән бергә ғөмрә ҡылыу
  • Бәйтуллаһҡа ихтирам менән кереү
  • Бәйтуллаһҡа кергәндән һуң, гөнаһтар өсөн даими ғәфү үтенеү

 

Мәҙинәгә кергәндә

  • Етди ҡиәфәттә һәм күңелеңдәге бер хозурлыҡ менән дини хөкөмдәр индерелгән һәм практикала ҡулланылған ҡалаға кереү
  • Аҙаҡ Пәйғәмбәрҙең (саллә-ллаһү ғәләйһи үә сәлләм) мәсетен һәм минбәрен барып күреү, уның бында намаҙ һәм хөтбә уҡығанын күҙ алдына килтереү
  • Пәйғәмбәрҙең (салләллаһү ғәләйһи үә сәлләм) ҡәберенә килгән саҡта, уның йөҙөңә ҡарап тороуын, һинең алдыңда ултырыуын күҙ алдына килтереү. Аҙаҡ уның менән шым ғына һөйләшеүеңде күҙ алдына баҫтырыу.
  • Башта Мөхәммәд пәйғәмбәргә (салләллаһү ғәләйһи үә сәлләм) сәләм бирергә, унан һуң Әбү Бәкергә һәм Ғүмәргә (радыйаллаһу ғәнһүмә), күрше-ләренә. Пәйғәмбәргә (салләллаһү ғәләйһи үә сәлләм) ҡарата уларҙың мөхәббәтен, бергә йөрөүҙәрен, бер- береһенә ихтирамлы ҡарашын, хәстәрлеген күҙ алдына килтереү. Ҡәберҙән киткәндә, арҡа менән боролмайынса, артҡа сигеү.

_____________________________________

1 Ихрам – үҙәнселекле хәл, уға кереп, мосолман хаж йәки ғөмрә ҡыла.

2 Тәхлил – «лә иләәһә иллә- Ллаһ» Аллаһтан башҡа иләһ юҡ) тигән һүҙҙәрҙе әйтеү.

 

Имам Әбү Хәмид әл Ғазалиҙың “Әҙәптәр” китабынан

 

 

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


Нимә ул оялсанлыҡ?

Исламдағы «хая» (оялсанлыҡ) тигән төшөнсә бер ҡасан да кешене насарлыҡҡа этәрмәҫ. Дин ғалимдары әйтеүенсә, хая – ул Аллаһу Тәғәлә алдында йәки кешеләр алдында ғәйеп эш ҡылып ҡуйыуҙан ҡурҡыу сәбәпле, күңелдә тыуған баҫалҡылыҡ, тыйнаҡлыҡ. Был күркәм, юғары әхлаҡи сифат кешенең күңел...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Ни өсөн фарыз намаҙын уҡып бөткәс, сөннәт намаҙын уҡыр алдынан икенсе урынға күсәбеҙ? Бер урындан икенсе урынға күсеү мотлаҡ түгел, әммә фарыз намаҙҙан һуң, сөннәт йәки нәфелдәрен уҡыр өсөн, үҙ урыныңды алыштырыу яҡшыраҡ. Йәмәғәт менән уҡыған намаҙҙы яңғыҙ уҡығандан айырыр өсөн шулай эшләйҙәр,...


Иманлы силсәүит

«Батырҙың даны алдан йөрөй» тигән бик шәп бер мәҡәл бар башҡорт халҡында. Батырҙың ғына түгел, йүнле етәксенең дә даны алдан йөрөйҙөр, тип уйлайым. Һәр хәлдә үҙе менән осрашҡанға тиклем Йылайыр районының Ҡашҡар ауыл биләмәһе башлығы Зөһрә Рәфҡәт ҡыҙы Зәйнуллина тураһында күптән хәбәрҙар...


Иремде юғалттым

Ауыр хәлгә дусар булдым – ҡапыл ғына ҡәҙерле иремде юғалттым. Беҙ 30 йылдан ашыу бергә йәшәнек, бер-беребеҙҙе аңлап, пландар төҙөнөк. Барлыҡ хыялдар бер мәлдә өҙөлдө. Артабан нисек йәшәргә икәнен аңламайым.   Р., Колпино ҡалаһы   Дин белгесе яуабы Был донъяға килгән һәр кеше Аллаһу Тәғәлә...


«Ҡөрьән менән көнөм бәрәкәтле үтә!..»

Изге Рамаҙан – Ҡөрьән айы. «Ҡөрьәнде өйрәнгән һәм Ҡөрьәнде өйрәткән кешеләр – арағыҙҙағы иң хәйерле кешеләр», – тиелә хәҙистә. Изге Китапты уҡыу – оло ғибәҙәт. Ҡөрьән уҡыуҙың ни ҡәҙәр әһәмиәтле икәнлеген иҫебеҙгә төшөрөп үтәйек. Рубрикабыҙҙың ҡунағы –...