Мөшриктәрҙең мосолмандарҙы йәберләүе

Мөшриктәрҙең мосолмандарҙы йәберләүе

Мөшриктәрҙең тәүге мосолмандарҙы нисек итеп эҙәрлекләүҙәре һәм төрлөсә язалауҙарын белгәс, хаҡ диндәгеләр күҙ йәштәрен тыя алмай. Бигерәк тә ярлы һәм яҡлаусыһыҙ кешеләргә ауыр була.

 

Умая ибне Хәләф үҙенең ҡоло Билал ибне Рабахты төрлө язалар менән интектерә. Эҫе көндә Умая уны ут ҡеүек ҡыҙған ҡомға ятҡыра ла күкрәгенә ауыр таш һала һәм: «Әгәр Мөхәммәдтән ﷺ баш тартмаһаң, үлгәнсе ошонда ятасаҡһың», − ти. Ләкин Билал, уны күпме генә ғазапламаһындар, «Бер! Бер!» (йәғни «Аллаһ бер!») тигәнде ҡабатлауҙан туҡтамай.

Был хәлгә бер ваҡыт Әбүбәкер шаһит була. Ул шунда уҡ Билалды һатып ала һәм Аллаһ ризалығы өсөн уны ҡоллоҡтан азат итә. Ул шулай уҡ, ислам ҡабул иткәне өсөн, мәжүсиҙәр тарафынан быуып алынған Әмир ибне Фухайраны һатып ала һәм азатлыҡ бирә.

Тәүге мосолмандар араһында тимерсе Хәббәб ибне Арат та була, уны Мөхәммәдкә ﷺ пәйғәмбәрлек килгәнгә тиклем үк әсирлеккә алған булалар. Мәжүсиҙәр уны ҡот осҡос ғазаптарға дусар итә: исламдан баш тартыуын талап итеп, арҡаһына ҡыҙған тимер менән баҫалар. Ләкин ул үҙ һүҙендә ныҡ тора. Ахырҙа, уны бәйләп, ҡыҙыу күмер өҫтөнә һалалар һәм эсенә баҫып һикерергә тотоналар.

Бай ҡорайыш ғаиләһендә үҫкән Сәғид ибне Халид бер ваҡыт төш күрә: атаһы уны Тамуҡҡа табан һөйрәгәндә, Пәйғәмбәр ﷺ уны ҡотҡара. Ошонан һуң Сәғид исламды ҡабул итә. Атаһы уны, Мөхәммәд ﷺ диненән баш тарт, тип, таяғы һынғансы туҡмай. Аҙаҡ һарайға бикләп ҡуя, бер нсә көн ашарға бирмәй. Әммә Сәғид Мөхәммәдтән ﷺ һәм уның диненән баш тартмай. Ярһыған атай улына: «Мин һине башҡаса ашатмаясаҡмын, − ти. Сәғид: «Аллаһ кешеләрҙе ашата», − ти.

Иманға килгән Ғоҫман ибне Ғаффанды атаһы менән бер туған ағаһы пальма япраҡтарынан эшләнгән септәгә төрөп, төтөнгә тонсоҡһон өсөн, аҫтына ут яға. Бай ғаиләлә үҫкән Мусғәб ибне Ғүмәйр ҙә ислам динен ала. Әсәһе, был турала белгәс, уны өйҙән ҡыуып сығара, Мусғәб бер нимәһеҙ урамда тороп ҡала.

Ғәммәр ибне Йәсир һәм уның ата-әсәләре лә ислам ҡабул итә. Бының өсөн Әбүджәһил үҙенең фекерҙәштәре менән уларҙы Мәккә ситенә сығаралар ҙа ҡыҙған ҡомға һалып, оҙаҡ язалайҙар. Быны күргән Пәйғәмбәр ﷺ: «Эй Йәсир ғаиләһе, түҙегеҙ, ысынында, һеҙгә Ожмах вәғәҙә ителгән», − ти.

Ғазаптарға түҙә алмай, Йәсир йән бирә, һәм ул ислам тарихында дине өсөн шәһит булған беренсе кеше була. Уның ҡатыны ла Әбүджәһил ҡулынан һәләк була һәм ислам дине юлында шәһит киткән беренсе ҡатын була. Уларҙың улдары Ғәммәрҙе боттарҙы (һынташтарҙы) таныуын талап итеп, һыуға батыралар. Ғәммәр түҙмәй, улар теләгән һүҙҙе әйтә. Ул шунда уҡ Пәйғәмбәребеҙгә ﷺ йүгереп килә, илай-илай тәүбә итә һәм, булған хәлде һөйләп бирә. Ҡайһы берәүҙәр, Ғәммәр мөртәткә әйләнгән (диненән баш тартҡан), тиҙәр. Ләкин Аллаһ Рәсүле ﷺ уның тураһында: «Ул башынан үксәһенә тиклем иман менән (Аллаһҡа ышаныс менән) тулы», − тигән.

 

Магомед Гамзаевтың «Мөхәммәд Пәйғәмбәр» китабынан

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


Иремде юғалттым

Ауыр хәлгә дусар булдым – ҡапыл ғына ҡәҙерле иремде юғалттым. Беҙ 30 йылдан ашыу бергә йәшәнек, бер-беребеҙҙе аңлап, пландар төҙөнөк. Барлыҡ хыялдар бер мәлдә өҙөлдө. Артабан нисек йәшәргә икәнен аңламайым.   Р., Колпино ҡалаһы   Дин белгесе яуабы Был донъяға килгән һәр кеше Аллаһу Тәғәлә...


«Ҡөрьән менән көнөм бәрәкәтле үтә!..»

Изге Рамаҙан – Ҡөрьән айы. «Ҡөрьәнде өйрәнгән һәм Ҡөрьәнде өйрәткән кешеләр – арағыҙҙағы иң хәйерле кешеләр», – тиелә хәҙистә. Изге Китапты уҡыу – оло ғибәҙәт. Ҡөрьән уҡыуҙың ни ҡәҙәр әһәмиәтле икәнлеген иҫебеҙгә төшөрөп үтәйек. Рубрикабыҙҙың ҡунағы –...


Ике бөйөк шәхес дуҫлығы

1891 йылдан ҡазый булып һайланған Ризаитдин Фәхретдинов, Аҡмулла менән был һөйләшеүҙән һуң, мөфтөй Мөхәмәтйәр Солтановтың ризалығын алып, уның менән осрашыу мәжлесе ойоштора. Мәжлестә шағир Мөхәмәтсәлим Өмөтбаев, Хайрулла ахун һ.б. ҡатнаша. Ғәҙәттәгесә, зыялылар өсөн М. Өмөтбай менән Аҡмулла...


Ғаилә һәм йолалар − халыҡ мәҡәл-әйтемдәрендә

Мәҡәл-әйтем – афористик, йәғни, тәьҫирле, тасуирлы, мәғәнәле телмәр ижад төрө. Мәҡәл-әйтемдәр халыҡтың борон-борондан килгән тормош тәжрибәһен, әхлаҡи ҡараштарын хикмәтле һүҙ ярҙамында күрһәтә, шулай уҡ өгөт-нәсихәт, кәңәш биреү, аҡыл өйрәтеү вазифаһын башҡара. Шуға күрә лә мәҡәл-әйтемдәр...


Талут батша һәм Дауыт

Бер ваҡыт Талут ҡунаҡ йыя һәм кейәүе Дауытты ла саҡыра. Ҡунаҡтар таралышҡас, Дауытҡа йоҡлар урынын күрһәтә. Дауыт Талутҡа ышанмай һәм йәйелгән урынға буҙалы ҙур турһыҡты һала ла өҫтөнә юрған ҡаплай, ә үҙе ситкәрәк китеп күҙәтеп тора.   Төн уртаһында Талут килә, Дауытты үлтерергә теләп,...