Ғәрәптәргә ҡарата һөйөү тураһында

Ғәрәптәргә ҡарата һөйөү тураһында

Ғәрәптәргә ҡарата һөйөү тураһында

Беҙгә быны Әл-Һәйҫәм бин Химаз ﷻ , Ҫәбиттән ﷻ ишетеп, ул Әнәстән ишетеп һөйләне, Рәсүлебеҙe ﷻ : «Ҡорайыштарға ҡарата мөхәббәт – ул иман, уларға ҡарата нәфрәт – көфөрлөк, кем ғәрәптәрҙе ярата – улар мине лә ярата, кем ғәрәптәргә асыулана – ул миңә лә асыулана». Был хәҙисте Әл-Хәким үҙенең хәҙистәр йыйынтығы «ӘлМүстәдрак» та килтерә һәм «Был яҡшы, ышаныслы хәҙис» − тип әйтә. Быға дәлил итеп Ибне Ғүмәрҙән етекерелгән хәҙистәр бар. Улар Әт-Табәраниҙың «Әл-Мүғджәмүл Кәбир» йыйынтығында килтерелә

Джәрир ибне Ғәббәстән ﷻ Аллаһ Рәсүленең ﷻһүҙҙәре еткерелә. Пәйғәмбәребеҙ ﷻ әйткән:

«Ғәрәптәрҙе өс нәмә өсөн яратығыҙ: мин ғәрәп булған өсөн, Ҡөрьән ғәрәп телендә ебәрелгән өсөн, һәм Ожмах теле ғәрәп теле булған өсөн».

Был хәҙисте ӘтТабәрани «Әл-Мүғджәмүл Кәбир» йыйынтығында һәм Әл-Хәким «ӘлМүстәдрак»та килтерәләр.

Пәйғәмбәрлектең тәүге билдәләре тураһында

Ул рахмәни төштәр күрә башлай. Ҡояш нурына оҡшаған яҡтылыҡ күренә. Пәйғәмбәребеҙe Хира мәмерйәһендә йыш ҡына яңғыҙ ҡалып, төндәрен ғибәҙәттә үткәрә. Шунан Хәдижәгә ҡайтып, шул ваҡытҡа етерлек аҙыҡ алып, тағы мәмерйәгә киткән. Ошо хәл уға Хәҡиҡәт, йәғни, Ябраил u фәрештә, килгәнсе дауам итә.

Рәсүлебеҙ Хира мәмерйәһендә булғанда, Ябраил u уға: «Уҡы!», - тип әмер бирә. «Мин уҡый белмәйем», − тип яуап бирә Мөхәммәд. Сөнки ул үмми, йәғни, уҡый һәм яҙа белмәгән кеше булған,. Шунан фәрештә уны ныҡ итеп һыға һәм, ебәргәс, тағы: «Уҡы!», − ти. «Мин уҡый белмәйем», − тигән яуап була. Фәрештә уны тағы һыға ла ебәрә. Шунан йәнә: «Уҡы!»,− ти. Яуап шул уҡ була: «Мин уҡый белмәйем». Ябраил u Мөхәммәдте тағы ла ҡыҫа һәм, ебәргәс:

«Уҡы! Бөтә нәмәне яратыусы Раббың исеме менән уҡы. Ул кешене ойошҡан ҡандан барлыҡҡа килтерҙе. Уҡы. Һинең Раббың Аллаһ − сикһеҙ йомарт. Ул бер нәмә лә һорамайынса бирә. Ул ҡәләм менән яҙырға Өйрәтеүсе. Кешегә ишетеү, күреү һәм аңлау һымаҡ һәләттәр биреп, һәм аяттар индереү менән дәлилдәр биреп, белмәгән нәмәләрен Өйрәтеүсе»,

− тигән аяттарҙы әйтә.

Мөхәммәд был аяттар менән Хәдижәгә ҡайта ла:

«Мине урандыр, мине урандыр», − тип өндәшә. Уның ҡурҡыуы бөткәнгә тиклем ул уны урандыра. Ул:

«Йә Хәдижә, минең менән нимә булды?»

− тип үҙе менән булған хәлде һөйләй.

Шунан һуң:

«Мин, пәйғәмбәрлектең ауырлығын күтәрә алмаҫмын һәм халҡым мине үлтерер, тип ҡурҡам» − ти.

Шул саҡта Хәдижә :

«Юҡ! Ҡыуан! Аллаһ менән ант итәм, һине Аллаһ бер ҡасан да кәмһетмәҫ, сөнки һин туғанлыҡ ептәрен ныҡ һаҡлайһың, гел хаҡ һүҙ һөйләйһең, бәлә килгәндә, көсһөҙҙәргә ярҙам итәһең», − ти.

(Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һандарында)

Әбү-Бәкр әл-Аймаҡиҙың “Фазаилүл Хәбиб” китабынан

Ләйсән Бәхтиева тәржемәһе

2026-07-01 (Мөхәррәм, 1448 йыл) №7.


Пәйғәмбәрҙең ﷺ күккә ашыуы

Пәйғәмбәрлектең ун икенсе йылы. Рәжәб айының 22-се төнөндә Ябраил фәрештә, Бураҡ тигән Ожмах атын алып, Пәйғәмбәр ﷺ артынан килә. Мөхәммәд ﷺ, Бураҡҡа атланып, Ябраил оҙатыуында, күҙ асып йомғансы Иерусалимда була. Улар, Мөхәммәд Пәйғәмбәргә ﷺ тиклем үк табыныу урыны булған Әл-Аҡса мәсете янына...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Бер яман ғәҙәтем бар: күп һөйләйем. Бының насар икәнен беләм. Һүҙ менән кешене рәнйетәм, яман һүҙ йөрөтәм. Ошонан һаҡланыр өсөн миңә берәй доға өйрәтегеҙ. Был ғәҙәтемдән нисек ҡотолорға? Яман телем арҡаһында кешеләр минең менән аралашмай, минең хаҡта насар фекерҙә. Гонаһтарҙан алыҫлашырға, был...


Йома намаҙын ҡалдырмайыҡ!

Йома көнөндә Аллаһу Тәғәлә ﷻ Әҙәмде Ожмахҡа кереткән, тиҙәр. Һәм дә уның әхирәткә күсеүе лә йома көнөндә булған. Һәм әйтелә: Ҡиәмәт көнө лә йома көнө ҡуптарылыр, тип. Хисап көнөнә – мөһим имтиханыбыҙға – нисек итеп әҙерләнергә тейешбеҙ? Аллаһу Тәғәлә менән осрашыуыбыҙ яҡшы ғәмәл менән...


Һаҡланыу доғаһы

«Аллааһүммә әнтә Раббии ләә иләәһә иләә әнт. Ғәләйкә тәүәккәлтү үә әнтә Раббүл-ғәршил-ғәҙыым. Ләә хәүлә үә ләә ҡуүәтә илләә билләәһил-ғәлиййил-ғәҙыым. Мәә шәә` Аллааһү кәәнә үә мәә ләм йәшә`ләм йәкүн. Әғләмү әннәллааһә ғәләә күлли шәй`ин ҡадиир. Үә әннәллааһә ҡад әхәәта бикүлли шәй`ин ғилмән...


Уйлыға – уй, аҡыллыға – ишара...

355-се күҙәтеү: «Раббым һынауы» Бер саҡ кешенең күреү, ишетеү, еҫ һиҙеү, уйлау, туҡланыу, һулыш алыу ағзалары араһында бәхәс ҡупҡан. Улар, һәр ҡайһыһы, кеше өсөн үҙенең мөһим орган булыуын иҫбатларға теләп, тауыш күтәргән. Бәхәсте хәл итеү юлын да тапҡандар. Был шарт буйынса һәр орган...