Ислам диненең тирә-яҡ мөхитте һаҡлауға ҡарашы

Ислам диненең тирә-яҡ мөхитте һаҡлауға ҡарашы

Тирә-яҡ мөхиттең юғары тиҙлектә һәләк була барыуының тағы бер сәбәбе- ағастарҙы ҡырҡыу.

Ҡәҙерле туғандар! Урман ҡырҡыу – тирә-яҡ тәбиғәтте һәләк итеүгә йүнәлтелгән намыҫһыҙлыҡ. Күҙ алдына килтерегеҙ, элек урмандар майҙаны 37 миллион квадрат километр тәшкил итһә, хәҙерге ваҡытта урман майҙаны 24 миллион квадрат километр! Бер йылда Австрия майҙаны менән сағыштырырлыҡ территорияла урман ҡырҡыла! Йыл һайын 18 миллион гектар үҫемлектәр территорияһы сүлгә әйләнә!

Планетаға ерҙәрҙең сүллеккә әйләнеү ҡурҡынысы янай: иҫәпһеҙ-һанһыҙ мал көтөү ҡоро дала һәм саванналарҙың үҫемлектәр донъяһын юҡ итә, һәм уларҙа ярымсүллек һәм сүллек һыҙаттары барлыҡҡа килә башлай. Ер эшкәрткәндә тонналап пестицидтар, химик ашламалар ҡулланыу ағастарҙы, тропик үҫемлектәрҙе тамыры менән аҡтарыу ҙа ерҙәрҙе бөтөрә.

Был осраҡ буйынса Аллаһу Тәғәлә әйткән:” Кем үҙенә Аллаһ тарафынан күндерелгән ниғмәтте үҙгәртһә, йәки алмаштырһа, Аллаһтың язаһы бик ҡаты буласаҡ!”( “Бәҡара” сүрәһе, 211-се аят.) Беҙҙең заманда кеше ер йөҙөндә намыҫһыҙлыҡ таратҡан өсөн яза ала. Тәбиғәтте бысратыу – намыҫһыҙлыҡ!

Һөйөклө пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләмдең тирә- яҡ мөхиткә бәйле нәсихәте: Ерҙе эшкәрт, эшкәртелмәгән ерҙе үҙеңдә тотма. Джәбирҙең, Аллаһ унан риза булын, һүҙҙәренән тапшырыла: «Кемдең ере бар, эшкәртһен, йәки үҙенең туғанына бирһен». Ер һөрөлгән булырға тейеш, ер эшкәртеүҙең файҙаһын һанап бөтөрлөк түгел. Был эшмәкәрлек тәбиғәткә лә ыңғай йоғонто яһай. Бөтәһе 90 илдең ерҙәре сүллеккә әйләнеү ҡурҡынысы алдында тора. Йыл һайын ауыл хужалығы продукцияһын етештереү 40%-ҡа кәмей.

Пәйғәмбәребеҙ, саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм , әйткән: «Кем хужаһы булмаған ерҙе кәртәләп алып эшкәрткән, уның ул ерҙе мираҫ итеп алыу хоҡуғы бөтәһенекенән дә ҙурыраҡ». (Хәҙис Ғәйшәнәнe , тапшырыла)

Тимәк, Пәйғәмбәрҙең нәсихәттәренә ҡарағанда, әгәр кеше буш ятҡан уңдырышһыҙ һөрөлмәгән ерҙе һуғарып, эшкәртеп алһа, ул ер уныҡына әйләнә. Ул бит ерҙе йәшеллек менән ҡапланһын, сәскә атһын өсөн ала, ә яңы үҫешкән илдәрҙәге һымаҡ, киреһенсә булһын өсөн түгел.

(Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һанында).

РУССАНАН ЗИФА ИЛБАҠТИНА ТӘРЖЕМӘЛӘНЕ,

Сибай ҡалаһы

2026-05-01 (Зөлҡағиҙә, 1447 йыл.) №5.


Стәрлебаш мәҙрәсәһе

Стәрлебаш – элек-электән үҙенең мәҙрәсәләре менән дан тотҡан. Архив материалдары буйынса, Стәрлебашта тәүге мәҙрәсә 1720 йылда асыла. Уға Дәүләт Думаһы ағзаһы Мөхәмәтшакир Туҡаев нигеҙ һала.   Мәҙрәсәлә көслө дин әһелдәре белем бирә. Әммә мәҙрәсә Ниғмәтулла Биктимер улы Туҡаев (1772-1844 й.) һәм...


Ханум

Ҡамыр өсөн: 100 мл һыу 1 йомортҡа 1 аш ҡалағы көнбағыш майы семтем тоҙ он   Эслек өсөн: 500-600 г фарш 250 г ҡабаҡ 2 һуған 2-3 бәрәңге тоҙ, борос, тәмләткестәр 60 г һары май әҙерәк көнбағыш майы укроп, петрушка   Әҙерләү: Ҡамыр өсөн йомортҡаны, йылы һыуҙы, семтем тоҙҙо,...


Сабир хәҙрәт

Ғафури районы Сәйетбаба урта мәктәбенең йөҙ йыллыҡ юбилейы сараларын уҙғарғанда, ауылда, был мәктәптең башланғысы булып, 1906 йылда асылған мәҙрәсәнең дә тарихы һәм уны ойоштороусы Мөхәммәтсабир Халиковтың эшмәкәрлеге тураһында мәктәп етәкселәре хөрмәтләп иҫкә...


Берҙәмлектә – көс!

Ошо көндәрҙә Сибай ҡалаһының Зәйнулла Рәсүлев исемендәге мәсетендә ошо төбәктә «Әс-Сәләм» гәзитен яҙҙырып таратыусы ике тиҫтәгә яҡын иң әүҙем ҡәрҙәштәребеҙгә рәхмәт хаттары тапшырылды.   Билдәле дин ғалимы Абдулла Ахалов, Үҙәк «Әс-Сәләм» гәзитенең Башҡортостандағы вәкиле Шамил Әлиев һәм Зәйнулла...


ДОҒАЛЫ ЙОРТ

Ғәрәфәт көнөндә әйтелә торған доға Аллаһ Илсеһенең ﷺ былай тип әйткәне риүәйәт ителә: «Доғаларҙың иң яҡшыһы – Ғәрәфәт көнөндәгеһе. Мин, йәнә минән алда үткән пәйғәмбәрҙәр әйткән һүҙҙәрҙең иң яҡшыһы: «Ләә иләәһә илләл-лааһу үәхдәһүү ләә шәриикә ләһ, ләһүл-мүлкү үә ләһүл-хәмдү үә...