Ислам диненең тирә-яҡ мөхитте һаҡлауға ҡарашы

Ислам диненең тирә-яҡ мөхитте һаҡлауға ҡарашы

Тирә-яҡ мөхиттең юғары тиҙлектә һәләк була барыуының тағы бер сәбәбе- ағастарҙы ҡырҡыу.

Ҡәҙерле туғандар! Урман ҡырҡыу – тирә-яҡ тәбиғәтте һәләк итеүгә йүнәлтелгән намыҫһыҙлыҡ. Күҙ алдына килтерегеҙ, элек урмандар майҙаны 37 миллион квадрат километр тәшкил итһә, хәҙерге ваҡытта урман майҙаны 24 миллион квадрат километр! Бер йылда Австрия майҙаны менән сағыштырырлыҡ территорияла урман ҡырҡыла! Йыл һайын 18 миллион гектар үҫемлектәр территорияһы сүлгә әйләнә!

Планетаға ерҙәрҙең сүллеккә әйләнеү ҡурҡынысы янай: иҫәпһеҙ-һанһыҙ мал көтөү ҡоро дала һәм саванналарҙың үҫемлектәр донъяһын юҡ итә, һәм уларҙа ярымсүллек һәм сүллек һыҙаттары барлыҡҡа килә башлай. Ер эшкәрткәндә тонналап пестицидтар, химик ашламалар ҡулланыу ағастарҙы, тропик үҫемлектәрҙе тамыры менән аҡтарыу ҙа ерҙәрҙе бөтөрә.

Был осраҡ буйынса Аллаһу Тәғәлә әйткән:” Кем үҙенә Аллаһ тарафынан күндерелгән ниғмәтте үҙгәртһә, йәки алмаштырһа, Аллаһтың язаһы бик ҡаты буласаҡ!”( “Бәҡара” сүрәһе, 211-се аят.) Беҙҙең заманда кеше ер йөҙөндә намыҫһыҙлыҡ таратҡан өсөн яза ала. Тәбиғәтте бысратыу – намыҫһыҙлыҡ!

Һөйөклө пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләмдең тирә- яҡ мөхиткә бәйле нәсихәте: Ерҙе эшкәрт, эшкәртелмәгән ерҙе үҙеңдә тотма. Джәбирҙең, Аллаһ унан риза булын, һүҙҙәренән тапшырыла: «Кемдең ере бар, эшкәртһен, йәки үҙенең туғанына бирһен». Ер һөрөлгән булырға тейеш, ер эшкәртеүҙең файҙаһын һанап бөтөрлөк түгел. Был эшмәкәрлек тәбиғәткә лә ыңғай йоғонто яһай. Бөтәһе 90 илдең ерҙәре сүллеккә әйләнеү ҡурҡынысы алдында тора. Йыл һайын ауыл хужалығы продукцияһын етештереү 40%-ҡа кәмей.

Пәйғәмбәребеҙ, саллаллаһу ғәләйһи үә сәлләм , әйткән: «Кем хужаһы булмаған ерҙе кәртәләп алып эшкәрткән, уның ул ерҙе мираҫ итеп алыу хоҡуғы бөтәһенекенән дә ҙурыраҡ». (Хәҙис Ғәйшәнәнe , тапшырыла)

Тимәк, Пәйғәмбәрҙең нәсихәттәренә ҡарағанда, әгәр кеше буш ятҡан уңдырышһыҙ һөрөлмәгән ерҙе һуғарып, эшкәртеп алһа, ул ер уныҡына әйләнә. Ул бит ерҙе йәшеллек менән ҡапланһын, сәскә атһын өсөн ала, ә яңы үҫешкән илдәрҙәге һымаҡ, киреһенсә булһын өсөн түгел.

(Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һанында).

РУССАНАН ЗИФА ИЛБАҠТИНА ТӘРЖЕМӘЛӘНЕ,

Сибай ҡалаһы

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


«Ҡөрьән менән көнөм бәрәкәтле үтә!..»

Изге Рамаҙан – Ҡөрьән айы. «Ҡөрьәнде өйрәнгән һәм Ҡөрьәнде өйрәткән кешеләр – арағыҙҙағы иң хәйерле кешеләр», – тиелә хәҙистә. Изге Китапты уҡыу – оло ғибәҙәт. Ҡөрьән уҡыуҙың ни ҡәҙәр әһәмиәтле икәнлеген иҫебеҙгә төшөрөп үтәйек. Рубрикабыҙҙың ҡунағы –...


Ике бөйөк шәхес дуҫлығы

1891 йылдан ҡазый булып һайланған Ризаитдин Фәхретдинов, Аҡмулла менән был һөйләшеүҙән һуң, мөфтөй Мөхәмәтйәр Солтановтың ризалығын алып, уның менән осрашыу мәжлесе ойоштора. Мәжлестә шағир Мөхәмәтсәлим Өмөтбаев, Хайрулла ахун һ.б. ҡатнаша. Ғәҙәттәгесә, зыялылар өсөн М. Өмөтбай менән Аҡмулла...


Люля-кебаб

650 г фарш  2 һуған  тоҙ, борос  тәмләткестәр  ләүәш (теләк буйынса)  6-8 ағас таяҡса   Маринадланған һуған:  1 һуған  1 балғалаҡ аш һеркәһе (9 %)   Әҙерләү: Фаршҡа ваҡ итеп туралған һуғанды, тәмләткестәрҙе ҡушып тасҡағыҙ, бер аҙ һуҡҡылап алығыҙ. Һуңынан ярты сәғәткә һыуытҡысҡа...


Ғәйет намаҙын үткәреү тәртибе

Рамаҙан-шәриф айы тамамланғас, шәүүәл айының беренсе көнөндә (ул быйыл 20 мартҡа тура килә) Ураҙа байрамын, ғәрәпсә әйткәндә, Ғийдүл-Фитрҙы, билдәләйәсәкбеҙ, ин шәә Аллаһ Рахмән! Был көндө матур итеп үткәрергә тырышырға кәрәк. Шуға күрә беҙгә байрам көнөндә ниҙәр эшләргә икәнен, ғәйет намаҙының...


Иремде юғалттым

Ауыр хәлгә дусар булдым – ҡапыл ғына ҡәҙерле иремде юғалттым. Беҙ 30 йылдан ашыу бергә йәшәнек, бер-беребеҙҙе аңлап, пландар төҙөнөк. Барлыҡ хыялдар бер мәлдә өҙөлдө. Артабан нисек йәшәргә икәнен аңламайым.   Р., Колпино ҡалаһы   Дин белгесе яуабы Был донъяға килгән һәр кеше Аллаһу Тәғәлә...