Аслияб гьумералде

Калам къокъал, магIна гъваридал аварагасул ﷺ рагIаби

Калам къокъал, магIна гъваридал аварагасул ﷺ рагIаби

 

Бичасул аварагас абуна:

– Ва гьал гIадамал, нуж нечоларищ? Нужеца данде гьабулеб буго нужецаго кваналаребгIанаб жо. Нужеца балеб буго нужго жанир рукIунарел минаби.

– Ва гьал гIадамал, нужеца салам тIибитIизабе, тIагIамги кваназабе, гIагарлъиги хурхинабе ва гIадамал кьижун рукIаго какалги рай, нуж алжаналде лъугьина.

– Ва МугIаз, ян абуна аварагас ﷺ. Гьес жаваб гьабуна жив дуда цеве чIун вугин, я Бичасул авараг ﷺ, дур амруялъе хIадуравги вугин абун. Аварагас ﷺ нахъеги абуна: ва МугIаз, - ян. Гьес жаваб гьабуна, жив дуда цеве чIун вугин, я Бичасул авараг ﷺ, дур амруялъе хIадургойилан абун. Аварагас ﷺ жеги абуна ва МугIазилан абун. Гьес жаваб гьабуна, жив дуда цеве вугин, я Бичасул авараг ﷺ, дур амруялъе хIадуравги вугин абун. Цинги хириясﷺ абуна, ракI-ракIалъ жинца Аллагьги цо гьавурав, аварагги ﷺ ритIухъ гьавурав цониги лагъ гьечIин гьесул гьан жужахIалъул цIаялъе хIарам гьабун гурониян. МугIазица абуна: «Я, Бичасул авараг ﷺ, дица гьеб хабар гIадамазда бицине бегьулищ, гьел рохизе рукIине, - ян. Хирияс ﷺ жаваб гьабуна, гьедин гьабуни, гьелде мугъчIвайги гьабун тохго чIелаха», - ян.

Гьаб хIадис МугIазица бицана хвалда цебе гIелму бахчаравлъун хвеялдаса хIинкъун.

Гьалеха, рагIалде рахъана калам къокъал, магIна гъваридал аварагасул ﷺ рагIаби рехсон. Гьезул 313 хIадисалъул рехсей гьаб бакIалда тIубана. Балагьеха, диналъул агьлу, Бичасул аварагасул ﷺ гьал рагIабазул гъварилъиялъухъ, гьез кьолел гIемерал магIнабазухъ. Гьезул цо-цо хIадисалда тIад гIелмияб баяналъул тIубараб тIехьцин гIуцIизе бегьула. Бичасул аварагасул ﷺ кинабго калам гьединаб, халатаб гуреб, щибго къваригIунареб жо гъорлъ гьечIеб, гIемераб магIнаги жиннца кьолеблъун букIана. Гьелъие нугIлъи гьабула техника цебетIураб гьаб заманалда батIи-батIиял махщалил гIалимзабаз гьарурал гIелмиял цIех-рехазул хIасилалда лъарал хIужаби аварагасул ﷺ хIадисазда жанир 1400 соналъ церего ратиялъги.

«Васаилул вусул» абураб тIехьалда хъвалеб буго, аварагасул ﷺ калам букIанин цонигияс рикIкIани гьесда бажарулебгIанаб, гьедигIанги дагьабилан абун. Жеги абулеб буго, хирияв авараг ﷺ вукIанин жиндир вуцIцIунчIей халатавлъун, хIажат бугелъе гурони кIалъаларевлъуниланги. Цоги, Бичасул аварагас ﷺ жиндир мацI цIунулаанила жиндие кIвар бугелдаса хутIун. Жинда Аллагь разилъаяй ГIаишатидасан бицана, гьанже гIадамал гIадин авараг ﷺ кIалъалароанин абун. Гьев кIалъалаанила баянаб каламалъ, аскIов гIодов чIарасда ракIалда чIоледухъ.

 

 

ГIабдуллагь МухIаммадов

2026-04-15 (Зул къагIида 1447 с.) №8.


Сабру тIагIин буго балагь

Кинаб бугониги балагь бачIиндал, нилъеда ракIалде ккола гьабунщинаб гIадада хванин, дица щиб гьабилебин абун, сабру тIагIуна.   Гьеб буго мекъаб пикру, гьединаб лъугьа-бахъиналда сабру гьабун чIезе ккола. Сабру гьабиялъулъ буго инсанасул къуват, бусурбанчиясул иман. Балагь бачIиндал, гьелъ...


Нужее баяналъе

«БисмиЛлагьалъул» чан хIарп бугеб? – 19. «ХIа» ва «Мим» - аздаса байбихьулел сураби чан ругел? – Анкьго. Щай гьезие ХIавамим абурал цIарал кьурал? – ХIа-мим абун Аллагьас ﷻ гьел сураби байбихьун рукIиналъ. Щал гьел...


Балагьаздалъун хIалбихьи

ХIурматиял бусурбаби, гьаб гIагараб заманалда нилъер Дагъистаналъул бакI-бакIазде бачIана ракIалдаго букIинчIеб къварилъи. Гьелъие сабабалъунги ккана бараб чваххунцIад. Гьелъул хIасилалда Дагъистаналъул тахшагьар МахIачхъалаялда, Хасавюрт районалъул росабалъ ва цогидал бакIазда лъим рукъзабахъе...


Бахиллъиялъул зарал

БетIергьан Аллагьас щивав чи вижула гIицIавлъун. Гьединго гьесулъ букIунаро щибго къуват, кинабгIаги магIишаталъул бетIергьанлъунги вахъун вачIунаро гьев дунялалде. Гьедин дунялалде лъугьарав чиясе Аллагьас кьола рикIкIун хIалкIоларелгIан гIемерал нигIматал. ТIад ретIине ретIелги, чорхое къуватги,...


Балагь-къварилъи

Бусурбанчиясе, тIаде рачIунел тIабигIиял балагьал, букIа гьеб ракь багъари, гьурал рахъин, гIаммал унтаби, лъим кIанцIи ва цогидалги, гьеб буго бечедав-мискинав абун течIого, щивав чи кумек, хвасарлъи тIалаб гьабун къватIиве вахъунеб заман. Гьеб хIалалъулъ чияда ракIалде щола дунял тIаса ине,...