Аслияб гьумералде

10-абилеб къо

10-абилеб къо

МухIаррам моцIалъул анцIабилеб къо ккола ГIашура. ГIашара абураб рагIиялдаса жибги бачIараб. Гьелъул магIнаги - анцIабилеб абураб буго. Бусурбабазе мухIаррам ккола хIурмат тIадегIанаб моцI. Гьеб мухIаррамалъулъги бищун хирияб ккола ГIашура къо.

Имам Нававияс бицана: «МухIаррам ккола тавбуялъул, гIибадат гьабиялъул моцI. Гьединлъидал, воре, гIадада биччаге мунагьал чуриялъул ва гIибадат гьабун кири гIемер щвеялъул заман», - ян. («Заваиду Равза») Гьеб къоялъ ТIадегIанав Аллагьас ﷻ зоб-ракь, ГIарш-Курс, малаикзаби рижана. Гьеб къоялъ ракьалда тIоцевесев чи, ай Адам аварагги вижана. Цере арал аварагзабазул кIвар бугел лъугьа-бахъиналги гьеб къоялъ ккана. Абула Къиямасеб къоги ГIашура къоялъ щвезе бугин. Гьеб хирияб къоялъ лъикIаб буго садакъа бикьизе, лъимал ва гIагарал рохизаризе, Къуръан цIализе ва цогидалги хайратал гьаризе. Абу Къатадат Ал-Ансарияс бицана ГIашура къоялъул жинда цIехедал аварагас ﷺ абунин: «Гьеб къоялъ кIал кквеялъ араб соналъул мунагьал чурула», - ян. (Муслим) Абу СагIид Ал-Худрияс бицана аварагас ﷺ абунин: «ГIарафа къоялъ кIал ккурасул араб ва бачIунеб соналъул мунагьал чурула, ГIашура къоялъ кIал ккурасул цо соналъул мунагьал чурула» - ян. (ТIабарани) ГIашура къоялъул хиралъиялъул ва хIикмалъиялъул ибну ГIабасидасан бицана: «Мадинаялде аварагас ﷺ гьижра гьабидал, гьесда ﷺ халлъана гьенир ругел ягьудияз мухIаррам моцIалъул анцIабилеб къоялъ, ай ГIашура къоялъ кIалал кколел. Гьеб къо кIодо гьабиялъул цIехедал, гьез бицана баракатаб къо букIин ва гьеб къоялъ ТIадегIанав Аллагьас Муса авараг ва гьесул къавм фиргIавнидаса хвасар гьабиялъулги баян гьабуна. Аллагьасе ﷻ щукру гьабун гьеб къоялъ Муса аварагас кIал кколаан. Гьеб рагIидал аварагас ﷺ абуна: «Дун цIикIкIун мустахIикъав вуго Муса авараг кIодо гьавизе», - ян. Гьеб къоялдаса нахъе аварагас ﷺ ГIашура къоялъ кIал кквезе байбихьана ва жиндирго умматалъеги лъикIаблъун бихьизабуна гьеб къоялъ кIал кквей». Лъазе кколеб жо буго, ГIашура къоялда цадахъ цебесеб ялъуни хадусеб къоялъги кIал кквейилан аварагас ﷺ абураблъи. Гьебги, ягьудиязул гIибадаталда, бусурбабазул гIибадат релълъун букIинаредухъ.

Жабир Мажидов

2026-04-15 (Зул къагIида 1447 с.) №8.


ХIикматал махлукъатал

Морж   ЧIахIиял рухIчIаголъабазул цоял ккола моржал. Гьел руго тIом биццатал ва гьелъ кумек гьабула гьезие квачалдаса цIунизе. Габуралъул тIасияб рахъалъул тIом  букIуна 10 сантиметралъ биццатаб.   Гьезда кIола рекIел кьабиялъул хехлъи-хIинцIлъи жидеего бокьухъе бачине. Лъим...


Имам АбулхIасан АшгIариясул хIакъалъулъ тIехь

ДРялъул муфтияталъул гIелмияб отделалъ хIадур гьабун буго кIудияв имам АбулхIасан АшгIариясул гIумруялъул ва гIелмуялъул бицараб тIехь.  КватIичIого гьеб бачIине буго къватIибе ва гьелдаса пайда босизе бегьула бокьарав чияс, хасго студентаз, исламияб гIелму лъазабулез.


Нилъехъ балагьун кьола къимат

Нилъер диналда ритIухълъи ккола цIакъ къимат бугел тIабигIатаздасан. Гьеб ккола инсанасе къимат кьолел жалазул бищун кIвар бугездасанги.   Гьеб ритIухълъиялъ жанире рачуна Аллагьасе ﷻ гIибадат гьабиялъулъ бацIцIалъи гIадал, цинги шаргIиял тIадкъаял тIубай гIадал, Аллагьасдехун бугеб...


Цоги аманат

Аллагьас ﷻ аманат гьабун кьуразул цояб буго чиясул сахлъи, къаркъала. Диналъги чи ахIула аманат гьабураб цIуниялде. Сахлъи цIуни ккола аманат гьабураб тIубазаби гуребги, чиясул гIумру сах-саламатаблъун букIиналъе сабабги. Аманат абураб жоги ккола нилъехъе кьураб жо кьураб куцалда нахъбуссинаби....


БацIадаб ниятгун

Муса аварагасул заманалда гIумру гьабун вукIана цо динияв чи. Гьес Аллагьасе гIибадат гьабулаан, рукъалъул тIохда гIемерал какал ралаан. Цо къоялъ гьесухъеги рачIун цояз бицана гъотIое гIадамаз сужда гьабулеб ахил хIакъалъулъ. Гьебги рагIун, гIащтIиги босун, гъветI къотIизе къасдгун къватIиве...