Аслияб гьумералде

Аллагьасде ﷻ рачунеб

Аллагьасде ﷻ рачунеб

Аллагьасде ﷻ рачунеб

Нилъер щивасул гIумруялда жаниб букIуна дунял биххун унеб бугин кколеб, захIмалъаби хIехьезе кIолареллъун лъугьунеб заман. Гьединал лахIзатазда нилъеца квербакъи балагьула.  Бусурбабазе гьединаб къуваталъул ва илгьамалъул иццлъун ккола Аллагьасул ﷻ ва Гьесул Расуласул ﷺ калам.

 

ГIемерисезе нух бихьизе нурлъун лъугьараб бищунго кIудияб хIадисазул цояб ккола ГIабдуллагь ибн ГIабасидасан бачIараб хIадис. Гьаб хIадисалъ нилъеда малъулеб буго кин гIумру гьабизе кколебали, кин захIмалъаби къезаризе кколелали ва рекIелъ парахалъи кин батилебали.

Цо нухалъ МухIаммад аварагас ﷺ гIолохъанав ГIабдуллагь ибн ГIабасида абун буго: «ГIолохъанчи, дица дуда малъизе руго цо-цо рагIаби: Аллагь ракIалде щвезаве, Гьес ﷻ мун цIунила ва Гьев ﷻ дуда цеве ватила. Гьарулелъубги Аллагьасда ﷻ гьаре. Нужеца кумек балагьулеб батани, Аллагьасде ﷻ русса. Лъай, киналго гIадамал цолъун дуе пайда гьабизе рачIани, гьез дуе Аллагьас ﷻ бихьизабуралда рекъон гурони пайда кьоларо. Дуе зарал гьабизе гьел данделъани, гьез дуе Аллагьас ﷻ бихьизабуралда рекъон гурони зарал гьабиларо. Къалам цебего борхун буго, тIанчалги ракъван руго» (Тирмизи).

Аварагасул ﷺ гьал рагIаби руго гIицIго тIадкъаял гурел, тIубараб гIумруялъего хIажаталлъун. Таваккал бугезда Аллагь ﷻ кидаго аскIов вукIуна ва Гьес ﷻ цIунула. Нилъеда Аллагь ﷻ ракIалде щведал, Гьев лъугьуна нилъер Валилъун. Нилъ гьесухъе дугIа гьабун руссараб мехалъ, Гьес ﷻ жаваб кьола бищун хIажатаб мехалъ. ТIолабго дунял нилъеда данде бугин кколеб бугониги, нилъеда лъазе ккола Аллагьасул ﷻ амру гьечIого щибниги жо букIунареблъи.

Гьеб хIадисалъ малъулеб буго къисматалда божизе. Нилъер гIумруялда жаниб лъугьунебщинаб жо цебеккунго Аллагьас ﷻ хъван букIуна. Ккезе хъвараб жо ккезе буго, букIине кколареб киданиги ккезе гьечIо. Гьеб лъаялъ нилъее ракIазе кьола парахалъи, ургъалабаздаса ва хIинкъабаздаса нилъ рорчIизарула. Кверщаликь гьечIеб жоялъул ургъел гьабиги тун, Аллагьасда ﷻ  божизе байбихьула.

Гьединго Аварагас ﷺ нилъеда малъулеб буго сабру гьабизе ва хьул лъезе. «ХIакъикъаталдаги, сабругун цадахъ кумек бачIуна, пашманлъиялда хадуб рохел бачIуна, захIмалъабазда хадуб бигьалъи бачIуна». Гьел рагIабаз ракIалде щвезабулеб буго захIмалъаби заманаялъ рукIунеллъи, хадуб ракIчIун бигьалъи бачIине букIин. Сабру кколаро гIицIго балагьун чIей, гьеб ккола жигараб къагIидаялъ Аллагьасда ﷻ нилъее лъикIабщинаб лъалеб букIиналда божилъи гьаби.

Гьаб хIадисалъги нилъеда малъулеб буго ракIбацIцIалъи. Аллагьасда ﷻ гьарулеб мехалъ дугIаялъе жаваб гьабиялда ракIчIун гьаризе ккола. Жаваб кватIаниги, Аллагьасда ﷻ рагIуларин абураб жо кколаро. Нилъее лъикIлъи Аллагьасда ﷻ лъала, нилъедаго гьеб бичIчIичIониги.

Ургъалабаз ва мухIканлъи гьечIолъиялъ сверун ккун бугеб жакъасеб дунялалда гьеб хIадис унго-унгояб хвасарлъилъун чIола. РакIалде щвезабулеб буго нилъер къуват иманалда букIин, нилъер квербакъи Аллагьасдалъун ﷻ букIин, нилъер рахIатги Гьесул ﷻ каламалдалъун букIин. Квешлъаби тун Гьесдехун ﷻ руссараб мехалъ, Гьес ﷻ нилъер гьариялъе жаваб кьола. Сабру гьабураб мехалъги Гьес ﷻ нилъее бигьа гьабула.

Жеги гьеб хIадис гIицIго насихIат гуреб, гIумруялде нух бихьизабулеблъунги буго. Аллагьасулгун ﷻ гьоркьоблъи кин гIуцIизе кколеб, захIмалъаби раччизе ва рекIелъ парахалъи кин батизе кколебали. Гьеб хIадисалда гIамал гьабуни, Аллагьасул ﷻ изнуялдалъун, нилъер гIумруги магIнаялъулаблъун, парахатаблъун ва рахIму-цIобалъул цIураблъун лъугьина.

Аллагьас кумек гьабеги нилъее гьаб кIудияб насихIаталда нахърилълъине.  Аллагь ﷻ рехсолел, Гьесда ﷻ мугъчIвайги гьабулел ва Гьесул ﷻ разилъиги щолел чагIаздасан нилъги гьаре. Амин.

 

Жабир Мажидов

2026-04-15 (Зул къагIида 1447 с.) №8.


Гьикъизе нечараб бицине намусаб

Свакан вукIуна...   Дун росасе ана цо жигарав чиясе. Ниж рукIана бищунго лъикIал рос-лъадилъун. Гьес рагIи кьун букIана цадахъ гIемераб заман базе, цадахъ сапар бухьине, тира-сверизе. Амма гьанже дир ракI буссунеб буго. Гьев кидаго свакан вукIуна. Сундулго интерес гьечIо гьесие. Дир цониги...


Балагь-къварилъи

Бусурбанчиясе, тIаде рачIунел тIабигIиял балагьал, букIа гьеб ракь багъари, гьурал рахъин, гIаммал унтаби, лъим кIанцIи ва цогидалги, гьеб буго бечедав-мискинав абун течIого, щивав чи кумек, хвасарлъи тIалаб гьабун къватIиве вахъунеб заман. Гьеб хIалалъулъ чияда ракIалде щола дунял тIаса ине,...


СВОялъулал кIочон толаро

«Зебра» абураб спортивияб комплексалда тIобитIана гьабсагIаталда отпускалда ругел СВОялъул гIахьалчагIазе тадбир. Гьелъул хIаракатчагIилъунги церерахъана «Каспий» батальоналъул имамлъун вукIарав ва гьанже муфтияталъул северияб округалда вугев вакил МухIаммад Мукъошдибиров,...


БацIадаб ниятгун

Муса аварагасул заманалда гIумру гьабун вукIана цо динияв чи. Гьес Аллагьасе гIибадат гьабулаан, рукъалъул тIохда гIемерал какал ралаан. Цо къоялъ гьесухъеги рачIун цояз бицана гъотIое гIадамаз сужда гьабулеб ахил хIакъалъулъ. Гьебги рагIун, гIащтIиги босун, гъветI къотIизе къасдгун къватIиве...


ХIикматал махлукъатал

Морж   ЧIахIиял рухIчIаголъабазул цоял ккола моржал. Гьел руго тIом биццатал ва гьелъ кумек гьабула гьезие квачалдаса цIунизе. Габуралъул тIасияб рахъалъул тIом  букIуна 10 сантиметралъ биццатаб.   Гьезда кIола рекIел кьабиялъул хехлъи-хIинцIлъи жидеего бокьухъе бачине. Лъим...