Суал-жаваб

Суал-жаваб

- Ич гъуландари гьаму йисан ушварин сэъ жилирихьан гьудучlвнайи шураз уч гъапlну. Амма гьадму касдиз рубкьруганси шуладарзуз. Дугъаз Дербент шагьриъ ужуб багьа квартира а, думутlанна гъайри яшайишра гьадму чаш ушварин сэъ тувдаринтlан гизаф ужи ву. Гьаму дюшюшдиъ дурарин ушварин сэъ фици шул?

- Ушварин сэърахъди аьлакьалу суалар лап читнидар ву. Амма гьаци вушра, гьяйифки, саспидари му суалариз фикир туврадар. Хусуси вуди саспи дишагьлийири думу ляхин чпиз ккуниси ккабалгура. Дицдар дишагьлийириз чпин гъидису ушварин вижнакьан ктар, ясана дурари ушвар дисурикьан адар.

Уву кlурайи дюшюшдин гьякьнаан, эгер думу касдиз деъру хал ва яшамиш хьуз гъазанж аш, дицир касдиз ушварин сэъ рубкьурдар. Хъа дугъаз дугъриданна рубкьуруш рубкьурдаш аьгъю апlбан бадали, дугъан яшамиш шулайи къайдайиз дилигну ккунду. Гьаддиз му ляхнар имамариина, аьлимариина гъитну ккунидар ву.

Магьа сабсана дюшюш. Саб гъулан аьгьалйири варидари ушварин сеъ чпин гъулаъ сар дишигьлийихьна тувну, амма думу касди чаз рубкьурадарзуз, мюгьтаж’вал адарзуз кlурашра, саспи дишагьлийири, увуз рубкьуру кlури, гьюкум адабгъну. Хъа думу дишагьлийин гьялназ гъилигган, дугъриданна дугъаз рубкьурадайи. Магьа фици шулуш, гьюрматлу ватанагьлийир. Гьаддиз жвуваз аьгъдру ляхнар жвув’ина магъадагъанай, шариаьтдин суалар аьлимариина гъитай.

 

 

- Йиз жилир язиз душна. Сад йигъан дугъу узуз зенг дапlну, увуз тlалакь тувза гъапну. Гьаму дюшюшдиъ йиз никягь гъубзрайин, даш учу жара хьуб гьисаб шулайин?

- Эгер уву кlурайибси вуш, учву чиб-чпихьан жара хьуб гьисаб шула. Яв жилири увуз ачухъди жара хьувалин гафар дупна. Эгер ичв арайиъ гьаму гафартlан артухъ жара гафарра аш, учву кьюбридра сатlиди имамдихьна душну, му ляхниз хъанара дилигну ккун. Му суал лап читниб ва гъагъиб ву, саб гафкьан дишди дарди гъабхьиш, шариаьтдин гьюкумра жараб шула. Гьаддиз кьюбридра сатlиди имамдихьна душну, му ляхниз фикир тувуб лазим ву.

 

 

- Йизна жилирин аьлакьйир ужудар вуйич, амма йиз дадайи, дугъкан увуз жилир шулдар кlури, учу жара апlуз чалишмиш шула. Швнуб ражари ич хизан гьялди гъибтуб ккун гъапlунза, амма кабхъри адар. Дадайизра гиран ктапlуз ккунди адарзуз, хъа мици гъибтиш, ич хизан ккадабхъруб ву.

- Гьяйифки, жигьил хизанарин арайиъ мицдар дюшюшар гизаф духьна. Яв дюшюшдиъ дадайиз гиран шулушра, яв хизандихъан хъичIихну гъузну ккун. Гьаз гъапиш, эгер явна жилирин аьлакьйир ужудар вуш, сарун дада ичв арайиъ учlвну ккундар, думу ужудар ляхнарикан даршул. Гьаддиз уву дадайихъди кlваантlан гаф-чlал апlин. Гъи гизаф хизанар ккадахьура, хъа шурхьан жилириз гъягъюз даршули, бализ швушв дидрихъди фукьан вахт гъябгъюру. Думутlанна гъайри, учуз веледарра аш, дурариз аьхю дерд шула. Гьаму ляхнариз варидариз фикир тувган, му дюшюшдиъ дадин тереф ваъ, хъа жилирин тереф дибисну ккунду.

Эгер явна жилирин аьлакьйир ужудар дайиш, му суалназ жараси лигуз шуйи, хъа ичв дици дар. Гьаддиз уву кIубдиин дугъужвну, яв хизандин тереф бис, уву хъебехъну жилирихьан жара духьну, абайин хулаъ дусну кlури, увуз бахт, шадвал адар. Гьаддикан фикир апlин.

 

 

- Учу кьюр касди сатlиди магазин ачмиш гъапlунча. Туврайи пулра 5 миллион гъабхьну, ва гьацl узу, гьацl дугъу тувунча. Гьамус магазин либхури арайиз удубчlвган, му йиз дустру, чав артухъ кивунза ва шулайибдикан чан пайра артухъ дубхьну ккунду, кlура. Хъа узуз дици даруб якьинди аьгъязуз. Гьаму дюшюшдиъ фу гъапlиш, ужи шул?

- Уву кlурайибдиинди, думу кас гьякь дар, амма гьюкум саб терефнахъ хъебехъну адабгъуз шлуб дар. Учву кьюридра сатlиди аьлимдихьна дуфну, гьаму дюшюшдикан кидибтну ккунду. Гьаз гъапиш, дугъу кlурайибдизра далилар аш-адаш, дилигну ккун. Думутlанна гъайри, мицдар ляхнар шлихъдикlа сатlиди ккергъруган, думу кlажук дибикlну, кьюбридра рази вуйивал улупну ккун.

Гьаддиз му дюшюшдиъ учву кьюбридра сатIиди аьлимдихьна душну, кьюбриддира арайиъ гъабхьиб ккидибтну, гьюкум хъасин адабгъруб ву.

2026-07-01 (Мугьяррам 1448 г.) №7.


Жаназа гъудган шли дапlну ккуниб ву?

Жаназа гъудган мусурмнарин жямяаьтдиин али фарз ву (фарз аль-кифая). Гьаддиз, эгер жямяаьтдин арайиан сар касдикьан жаназа-гъудган алапlиш, имбударилан фарз алдабхъура ва дурариз гунагьра шулдар. Хъа сарикьан думу ляхин дарапlиш, вари жямяаьт гунагьнаъ шулу.   Жаназа-гъудган сар касди апlуб...


Суал-жаваб

- Жилир убхърур вуйиз. Гьадму себеб вуди дугъхьан жара хьуз ккундузуз. Ипlруб-алабхьруб тувра, амма гьаци вушра, дугъу арагъ убхърувалиан сарун дугъахъди яшамиш хьуз ккундарзуз. Узуз тlалакьдин гафар тувну йиз хулаз гьаъ гъапиган, гъярхьивалар шулайич. Гьамдин гьякьнаан узу имамдихьна душну...


Табасаран жямяаьт гьяждиъ

Ассаламу аьлайкум, аьзиз халкь. Аьхиримжи йисари гирами жилариина гьяждиз гъягъру табасаран дестйирра духьна. Душваз анжагъ ихь табасаранлуйир дахил шула ва саб хизанси чпин фарз тамам дапну гъюри шулу.   Магьа гьаму йисанра, му дестейиъ 48 кас ади, табасаранлуйир гирами жилариина гъушну. Майдин...


Лукьман пайгъамбрин насигьят

Гьямд ибшри сар Аллагьдиз ﷻ ухьу мусурмнарди халкь апIувализ! Гьюрматлу мусурман гъардшар ва чйир, ухькан гизафдариз ухьу фу бадали халкь дапIнаш кIваълан дубшна. Амма му ухьу асас фикир тувну ккуни ляхнарикан ву. Ихь ватанагьлийириз думу ляхникан кIваин апIбан бадали, Аллагьдин ﷻ амриинди, Лукьман...


Гирами Кьур’андиан вуйи насигьятар

Гирами Кьур’ан инсаниятдин аьхиризкьан варидариз насигьят вуди дебккнайиб ву. Аллагьу Тааьлайин душваъ дупнайи гафарихъди гъягъюри гъахьиш, инсандиз му жилиинра, аьхиратдиъра аьхю ужувлар шул. Магьа ичв фикриз гирами Кьур’андин «Гьюжурат» сурайиан вуйи насигьятар туврача....