Кьибла тереф аьгъдру вахтна адабгъру ижтигьад (гьюкум)

Кьибла тереф аьгъдру вахтна адабгъру ижтигьад (гьюкум)

Эгер кьибла аьгъю апIуз мист адарш, ясана дидкан хабар тувру аьгъю кас адарш, компас хьтарш, думуган дицир касди чаз аьгъю лишнариинди саб тереф кьибла вуди бисур ва, эгер хъасин учв гъалатI хьувал ачмиш гъабхьундарш, гъудган кьаза апIуб герек дар.

 

Эгер, гъудгнин вахт ккудубшури, дицдар лишнар агуз, ижтигьад апIуз вахт адарш, гьапIруш аьгъдарш, думу касди, гъудгнихьна вуйи гьюрмат уьбхюри, фунуб вушра терефназди илдицну гъудган апIиди ва хъасин кьаза апIиди.

Эгер кьибла аьгъю апIру лишнар аьгъдарш ва жвуван гьюкмиинди ижтигьад апIузра аьгъдарш, дицир кас аьгъю касди адабгъу гьюкмихъди душну, гъудган апIуру. Эгер думу аьгъю ксарира кьюб терефназди улупнуш, гьадрарикан гьаму суалнан гьякьнаан артухъ аьгъювалар айирихъди душну ккунду. Эгер ижтигьад апIбан далилар айи кьюр касдин кьиблайин гьякьнаан фикрар жара гъахьиш, дурарикан гьарур чан фикрихъди гъягъюри гъудган апIиди. Кьюр касди жюрбежюр терефаризди улупураш, дурариз чиб-чпихъди гъудган апIуз хай шулдар.

Имам Шафиийин мазгьабдиинди гъудгниъ кьибла терефнахьинди илдицуб лапра ижмиди дебккна, гьаддиз му суалнахьна лап дикъат духьну ккунду. Ухьуз мистариъра рябкъюри шулхьузки, имбударизра йишв хьпан бадали, дурар учIукьури ва саспи дюшюшариъ мухур кьиблайихьан гьибицну шулу. Дици апIруган гъудган батIил шул кIури гучI’вал а.

Гъудгнин вахт гъябгъюри, амма сар кас нивкIуъ ади гъяркъиш, думу уягъ дапIну ккунду.

2026-07-01 (Мугьяррам 1448 г.) №7.


Табасаран жямяаьт гьяждиъ

Ассаламу аьлайкум, аьзиз халкь. Аьхиримжи йисари гирами жилариина гьяждиз гъягъру табасаран дестйирра духьна. Душваз анжагъ ихь табасаранлуйир дахил шула ва саб хизанси чпин фарз тамам дапну гъюри шулу.   Магьа гьаму йисанра, му дестейиъ 48 кас ади, табасаранлуйир гирами жилариина гъушну. Майдин...


Чиб-чпихьна сабурлувалиинди янашмин йихьай

Адашиз сар хъпебехъру чIуру бай ади гъахьну. Дугъу кми-кмиди абйир-бабариз гиран ктапIуйи. Гьар ражари бали чаз гиран ктапIган, адаш жара хулазди учIвну, душван цIализ ккум йивури гъахьну, гьаци чав сабурнахъна гъюз кIури. СацIиб вахтналан думу цалик ккум йивуз йишв кимдайи.   Саб ражари бай...


Гьаму дюн’ятIан заан вуйи гъудган

Гьаму дюн’я ва вари му дюн’яйиъ айибтIан заанди ва багьалуди вуйи гъудган айин?   Имам Муслимдихьан вуйи Пайгъамбарин ﷺ гьядисдиъ гьамци дупна: ركعتا الفجر خير من الدنيا وما فيها   «ГвачIниндин гъудгнин улихь вуйи кьюб ракааьт суннат-гъудган заанди ву гьаму...


Хизан, хизан…

Ихь аьхю абйириланмина ухьухьна хизан бадали дурубкьнайиб саб ву: эгер увуз хизан уьбхюз ккундуш, читинвалар алахьруган, ккюгъну ккунду ва дурар гьял апlуз чарйир агури ккунду. Гьяйифки, му гафарин вари гъаври адар. Жилири му гафар анжагъ хпиризтlан кайидар дар кlура, хъа хпирисана му гафар жилириз...


Иблис инсанарин варитIан аьхю душман ву

Ухьу гьякь рякълан алдаъбан бадали иблисди гизаф зегьмет зигуру. Гъийин заманайиъ саспи инсанари чиб-чпихъди аьлакьйир пуч апIуру, чиб-чпи душмнарси дисуру, амма дурариз гьякьикьатдиъ чпин душман фуж-вуш аьгъдар.   Аллагьу Тааьлайи Чан гирами Кьур’андиъ дупна (мяна): «Дугъриданна...