Кьибла тереф аьгъдру вахтна адабгъру ижтигьад (гьюкум)

Кьибла тереф аьгъдру вахтна адабгъру ижтигьад (гьюкум)

Эгер кьибла аьгъю апIуз мист адарш, ясана дидкан хабар тувру аьгъю кас адарш, компас хьтарш, думуган дицир касди чаз аьгъю лишнариинди саб тереф кьибла вуди бисур ва, эгер хъасин учв гъалатI хьувал ачмиш гъабхьундарш, гъудган кьаза апIуб герек дар.

 

Эгер, гъудгнин вахт ккудубшури, дицдар лишнар агуз, ижтигьад апIуз вахт адарш, гьапIруш аьгъдарш, думу касди, гъудгнихьна вуйи гьюрмат уьбхюри, фунуб вушра терефназди илдицну гъудган апIиди ва хъасин кьаза апIиди.

Эгер кьибла аьгъю апIру лишнар аьгъдарш ва жвуван гьюкмиинди ижтигьад апIузра аьгъдарш, дицир кас аьгъю касди адабгъу гьюкмихъди душну, гъудган апIуру. Эгер думу аьгъю ксарира кьюб терефназди улупнуш, гьадрарикан гьаму суалнан гьякьнаан артухъ аьгъювалар айирихъди душну ккунду. Эгер ижтигьад апIбан далилар айи кьюр касдин кьиблайин гьякьнаан фикрар жара гъахьиш, дурарикан гьарур чан фикрихъди гъягъюри гъудган апIиди. Кьюр касди жюрбежюр терефаризди улупураш, дурариз чиб-чпихъди гъудган апIуз хай шулдар.

Имам Шафиийин мазгьабдиинди гъудгниъ кьибла терефнахьинди илдицуб лапра ижмиди дебккна, гьаддиз му суалнахьна лап дикъат духьну ккунду. Ухьуз мистариъра рябкъюри шулхьузки, имбударизра йишв хьпан бадали, дурар учIукьури ва саспи дюшюшариъ мухур кьиблайихьан гьибицну шулу. Дици апIруган гъудган батIил шул кIури гучI’вал а.

Гъудгнин вахт гъябгъюри, амма сар кас нивкIуъ ади гъяркъиш, думу уягъ дапIну ккунду.

2026-03-01 (Рамазан 1447 г.) №3.


Ушв бисруган ният апIбан къайда

Ушв бисруган тамам ният апIуз ккуни касди гьамциб къайдайиинди апIуру: «Узу ният гъапIза закур гьаму йисандин Рамазандин вазлин фарз ушв бисуз, Аллагь бадали».   Ушв кьаза апIурайири гьамци ният апIиди: «Узу ният гъапIза закур Рамазандин вазлин кьаза вуйи фарз ушв бисуз, Аллагь...


Суал-жаваб

- Ич гъулан имамди улихь йисанра, гьаму йисанра Рамазандин ваз ккебгъруган ва ккудубкlруган, чаз ккуниси гьюкум адабгъура. Магьа гьаму йисанра ушвин ваз сад йигъ улихьна ккебгъну, ва гьаддиан ич жямяаьт гьамусяаьт кьюб тереф духьна. Гьаму дюшюшдиъ аьдати инсанари фу дапlну ккун? - Гьяйифки, саспи...


Закат уль-фитIр (ушварин сэъ)

Рамазандин вазли ушварин кьяляхъ тувру закат аьлимари инсандин жандилан вуйи закат ву, кIура. Ухьу зиихъ гъапиганси, «закат» кIуру гафнан мяна «марцц апIувал» ву.   Фици закатди ариш-веришдилан эйсийин даруб гъядябгъюри, думу марцц апIуруш, ари гьаци ушварин кьяляхъра закатди инсандин беден марцц...


Эй сабвал, сабвал! Набшдикlан уву?

Рамазандин ваз улубкьну! Гьар ражари Рамазандин ваз улубкьруган, арайиъ адру «аьлимарра» ачмиш шулу. Гьарсар блогериканра «аьлим» шула. Миди фу кIура?   Гьаму ляхни диндин аьгъювалар адрудариз чни заанди рякъюрайивал улупура. Рамазандин гирами ваз улубкьруган,...


Бисми дапIну, абин кIулихъ ясин урх

Гьюрматлу ватандашар, гьаму шиърар Табасаран райондин ТинитI гъулан вакил Зейнудин Фятягьовди гъидикIдар ву. Шиърарин цIарариъ улихьдин чIалнан девлет ва багьалувал, инсандин ислам диндихьна вуйи рафтар улупура.   Фятягьов Зейнудин Аьбдулфятягьович 1930-пи йисан 30-пи майди Табасаран...