Жарарик мякялхъян

Жарарик мякялхъян

Жарарик мякялхъян

Аьзиз ватанагьлийир, узуз му бицIи макьалайиъ инсанарик кялхърудариз фициб жаза шулуш, ктибтуз ккундузуз. Гьяйифки ихь арайиъ жарарик кялхъюз лап аьшкь айи ксарра а. Гизаф ихь гъардшарикан ебхьури шулзуз, фици саспидар жарадарик кялхъри, зулум апIури шулуш.

Зулум апIуб, кялхъюб – мусурмнариин улубкьнайи аьхю бала ву. Исламдин вари аьлимари, му ляхин гьярам ву, дупна. Гирами Кьур’андиъ дупна (мяна): «Эй Аллагьдихъ (I) хъугъдар! Гъит уч-вкан саспидари имбудариз зулум дарапIри. Белки думу кас Аллагьу Тааьлайин улихь учвутIан за-анди вушул. Ва саспи хъугъу мусурман дишагьлийирира имбу дишагьлийириз зулум дарапIри. Белки дурар Аллагьдин (I) улихь учвутIан заанди вушул. Чиб-чпиз нягьякь гафар пувалихьан ярхла йихьай, чиб-чпиз гиран шлу, чIуру лакIмарихъди дих мапIанай. Фуну кас Аллагьди (I) гья-рам дапIнайи ляхнарихьан ярхла шулдарш, думу жвувахьнара ва имбударихьнара аьдалатсуз шул. Гьаз гъапиш дугъу жвувазра, имбударизра чIурувал апIура». Гирами Кьур’андиъ дупна (мя-на): «Гъиямат йигъан кяфирари, чпин аьмалар кайи китаб гъябкъган, пиди: «Фу аьхю хажалат да-рин учуз! Фу аьламатнан китаб ву му? Му китабдиъ, варитIан бицIи ляхнарилан ккебгъну аьхюдариинакьан - варидарикан дибикIна».

Жарарик кялхъру инсанариз Аьхиратдиъ аьхю аьзаб хьибди. Гьясан аль-Басрийи гъапну: «Жара-дарик кялхърудариз Женнетдин раккнар арццну «Гъачай, гъачай!» - кIури теклиф апIиди. Хъа ду-рар Жегьеннемдиан удучIвну Женнетдин раккнарихъна гъафиган, дурарин улихь раккнар хъяр-кьди. Ва му ляхин гьамци давам хьибди, тап дурар заткьан Женнетдин раккнарихьинди даргъюри хьайизкьан. Муаьз бин Жабалихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Сар касди, сифте гунагь дапIну, хъа туба апIбалан кьяляхъ шликIа дугъаз думу гунагьнан тягьна гъивиш, дугъак тягьна кипу кас, чав гьадму гунагь дарапIдикьан гагьди, кечмиш хьидар». Ухькан гьарсар кас чан уьмриъ шубуб жюре инсанарихъди гюрюшмиш шулу: ухьутIан аьхюдарихъди, ихь яшариъ айидарихъди, ухьутIан би-цIидарихъди. УхьутIан аьхюдарихъди гюрюшмиш гъахьиган, ухьу инанмиш духьну ккунду, дурар ухьутIан заанди ву кIури, гьаз гъапиш дурар мусурмнар ву ва ужудар ляхнарра ухьутIан ухди апIуз хъюгъну. УхьутIан бицIидарихъди гюрюшмиш гъахьиган, фикир дапIну ккунду дурар ухьутIан за-анди ву, гьаз гъапиш ухьу дурартIан ухди гунгьар апIуз хъюгъюнхьа. Ихь яшнан инсан алахъган, думура ухьутIан заанди ву кIури фикир дапIну ккунду, гьаз гъапиш ухьуз ихь гунгьарикан аьгъяди, жарадариз аьгъдрубдин гъаври ахьа. Инсанарик учв кялхъруган, эгер дугъаз душваъ фукIара хай даршлуб рябкъюрдарш, дугъу аьхю гунагь апIура. Вари инсанариз гьюрмат дапIну ккунду, дура-рик кялхъну ккундар. Ухьу сар касдик кялхъри гъахьиш, йигъарикан сад йигъан ухьук кялхъру ксарра хьиди. Му ляхниканра кIваълан магьапIанай. Гъит Аллагьди ухьу Чан разишин абгру инса-нарикан апIри! Амин!

ГЬЯМЗАТ-АФАНДИ ГИТИНАМЯГЬЯММАДОВ

2026-07-01 (Мугьяррам 1448 г.) №7.


Жаназа гъудган шли дапlну ккуниб ву?

Жаназа гъудган мусурмнарин жямяаьтдиин али фарз ву (фарз аль-кифая). Гьаддиз, эгер жямяаьтдин арайиан сар касдикьан жаназа-гъудган алапlиш, имбударилан фарз алдабхъура ва дурариз гунагьра шулдар. Хъа сарикьан думу ляхин дарапlиш, вари жямяаьт гунагьнаъ шулу.   Жаназа-гъудган сар касди апlуб...


Чиб-чпихьна сабурлувалиинди янашмин йихьай

Адашиз сар хъпебехъру чIуру бай ади гъахьну. Дугъу кми-кмиди абйир-бабариз гиран ктапIуйи. Гьар ражари бали чаз гиран ктапIган, адаш жара хулазди учIвну, душван цIализ ккум йивури гъахьну, гьаци чав сабурнахъна гъюз кIури. СацIиб вахтналан думу цалик ккум йивуз йишв кимдайи.   Саб ражари бай...


Табасаран жямяаьт гьяждиъ

Ассаламу аьлайкум, аьзиз халкь. Аьхиримжи йисари гирами жилариина гьяждиз гъягъру табасаран дестйирра духьна. Душваз анжагъ ихь табасаранлуйир дахил шула ва саб хизанси чпин фарз тамам дапну гъюри шулу.   Магьа гьаму йисанра, му дестейиъ 48 кас ади, табасаранлуйир гирами жилариина гъушну. Майдин...


Аьжузвалихьан уьрхюз себеб шлу гирами аятар

Инсанди апIру заан ужувлан ва савабнан ляхнарикан саб гирами Калам урхуб ву. Мусурман касдиз думу урхбан саваб шула, гьеле думу дидин мянайин гъаври шуладаршра.   Амма, эгер урхурайириз дидин мянара аьгъяди, убхурайибдикан фикирра апIури гъабхьиш, дицир касдиз хъанара гизаф саваб ва Аллагьу...


Ничlрас гъулаъ цlийи имам

Табасаран райондин варитlан ачухъди ккабалгнайи гъуларикан саб Ничlрас гъул ву. Му гъул жямяаьтдин арайиъ аьхюдарихьна гьюрмат ади, бицlидарихьна рягьимлувал ади янашмиш шулайиб ву.   Рягьматлу Хайирбег халу му гъулаъ имамди вуйи вахтна дарсариз гизаф бицlидар гъюри шуйи. Гъул-жямяаьтдин...