Дишагьлийи шалвар алабхьбакан

Дишагьлийи шалвар алабхьбакан

Суал: Дишагьлийириз хулаъ айи вахтна жилиринубсиб шалвар алабхьуз ихтияр айин?

 

Жаваб: Дишагьлийи Шариаьтдиинди жара чаз мягьрам дару жилар хьайи йишвахь чан жандак ккебкну ккунду. Эгер ухьу дишагьлийири, шубари гьяятдиъ заълан туника, юбка алдарди шалвар алабхьбакан кIури гъахьиш, дици хай шулдар, гьаз гъапиш заълан фукIа алдарди шалвар алабхьган, диди шубарин къамат  улупуру. Эгер дугъу хулаъ анжагъ чан мягьрам хьайидарин улихь алабхьуруш, душваъ гьярам вуйиб фукIара адар, яни хай шулу. Хъа дугъу думу мягьрам вуйидарин улихь алабхьурайиб жилариз ухшарвал апIуз кIури ният ади алабхьуруш, думу дюшюшдиъра гьярам ву. Аммаки, эгер жилириз дугъу шалврин зиин фукIара алдарди алабхьну ккундарш, ари гьаму дюшюшдиъра хай шулдар. Гьаци ву жара палатдин гьякьнаанра: эгер жилириз кьабул шулдарш, алабхьну ккундар.

Дишагьлийи гьарвахтна палат Исламдиъ улупнайиганси алабхьуб ужи ву, гьятта хулаъ учв сарна-сарди айиганра, гьаз гъапиш дишагьлийин кушар рякъру йишвазди рягьимлувалин малаикар учIвурдар - ари гьамци дупна Пайгъамбарин ﷺ  суннайиъ.

 

Мужрийигъ лизи чIарар…

Суал: 30 йис хьпалан кьяляхъ жилижвуван мужрийигъ са-сабди шлу лизи чIарар удудуз ихтияр айин?

Жаваб: Саб-кIуруб, Пайгъамбарин ﷺ  гьядисдиъ дупна: «Лизи чIарар гъитай, гьаз гъапиш думу мусурман касдин нур ву. Фуну касдин чIар лизи гъабхьиш, дугъаз ужувлан ляхнар дикIуру, думу Женнетдиъ саб дережайиз за шулу, ясана дугъан саб гунагьнан аьфв апIуру».

Имам Аьгьмадди «Муснад» китабдиъ дупна: «Пайгъамбари ﷺ  лизи чIарар удудуб гъадагъа дапIна, думу чIар мусурмандин нур ву. Фуну жигьилин вушра, эгер дугъан чIар лизи гъабхьиш, Аллагьу Тааьлайи думу дережайин за апIиди, дугъан гунагьнан аьфв апIиди ва ужувлан ляхин бикIиди».

Кьюб кIуруб, Имам Муслимдихьан вуйи гьядисдиъ дупна: «Мекка гъибису йигъан Абу Кухафа хьади гъафну, дугъан кIулин ва мужрийин чIарар лизидар вуйи. Пайгъамбари  гъапну: «Дурар рангламиш апIинай, амма кIаруди рангламиш мапIанай».

Имам Аьгьмаддихьан  дуфнайи гьядисдиъ дупна: «Лизи чIарар рангламиш апIуз варитIанна ужудар хна ва катам ву» (катам – хнайиз ухшар айи кушар рангламиш апIруб ву).

 

Натижа:

Жигьилди имидира лизи гъахьи чIарар удудуб карагьат ву - гьамци кIура аьлимарикан аьхюну пайну.

Хъа лизи чIарар рангламиш апIуб гъадагъа дапIнадар, аммаки кIаруди рангламиш апIуз хай шулдар.

2026-05-01 (Зуль Къаида 1447 г.) №5.


Кечмиш шлуган, имандихъ мягьрум апIру ляхнар

Инсан гьаму дюн’яйиллан гъягъювал лап читин ляхнарикан ву. Хъа варитIанна читин ляхин вуйиб, эгер инсан ислам диндиъ адарди кечмиш гъахьиш, гьадму ву.   Хъа фу себеб дубхьну инсан му жилилан мусурман дарди гъягъюз мумкин вуш, магьа исихъ улупурухьа: 1) гьярам вуйи бид`аь ляхнарихъди...


Аьхиримжи нефес

Ихь Пайгъамбар (Салават ва Салам дугъаз) Йик1ру гьялнаъ Айи вахтна Гъюр Жабраил Малайик, к1ур: «Я, Мугьяммад, Сар Аллагьди Хъадап1унвуз Салам, гъапну: «Гьяфта миди Учв йик1айиз Шли аьф ап1уб Чан ккун гъап1иш, Ап1уруза Думу кьабул». Ихь Пайгъамбри (Салават...


Гирами гъурбан машквар багахь шула

Мусурмнарин варитIан асас машквар улубкьура! Гьямд ибшри Аллагьу Тааьлайиз магьа аьгъзрариинди ихь гьюкуматдиан мусурмнари му гирами машквар Мекка ва Медина шагьрариъ адапIура.   Мусурман касдин кIваъ айи заан ниятарикан ва метлебарикан гьисаб шула. Улихь нумрайиъ гьяждихъди аьлакьалу...


Жигьилар улихь гьауз буржи вухьа

Дюньяйиъ вари гьюкуматарин жигьиларин сабвал хьпан бадали, «День молодежи» кlуру йигъ тасдикь дапlна. Думу йигъ 24-пи апрели къайд апlуру.   Мициб йигъ тасдикь апlбан метлебра жигьилариз асас фикир тувуб ву. Аьхиримжи йисари, жара йишвариъси, ухьухьра Табасаран жигьиларихъди...


Дишагьлийиин заанваликан 10 гьядис

Ислам диндиъ дишагьли заанди дерккна. Мусурман дишагьли, жвуван велед риш, уьмрин юлдаш хпир, дада, чи кIуру ччвурариинди дишагьли лазим вуйи кьадар заан дережайиинди дерккна.   Мисалназ, риш чан адаш женнетдиъ учIвбаз себеб шлу ляхнарикан ву; хпир себеб вуди, дугъан жилирин имандин гьацI...