Главная

Хийирлу меслятар

Хийирлу меслятар

– Эгер яргъалди яшамиш жез кIанзаватIа, тIимил тIуьн лазим я. Алимри субутзавайвал, незвай шейэрин калорияр 30-40 процентдин тIимил хьайитIа, ратари хъсан кIвалахда ва уьмуьрни яргъи жеда.

 

– Гьар экуьнахъ фу недалди вилик са стаканда авай кузвай яд куьлуь-куьлуь хупIар ийиз хъвайитIа, хук хъсандиз михьи жеда, бедендин сагъламвилизни екез хийир гуда.

– Беденда дакIун (опухоль) авайла, келемдин дувулрикай менфят къачуда. Хуьрекдин са тIуруна авай (таза ва я кьурай) келемдин дувулрал 0,5 литр ргазвай яд илична, 8-10 сятда кIевирна тада. Ахпа ам куьзна, йикъа пуд-кьуд сеферда фу недалди вилик 1/4 стаканда авайди ишлемишда. Азаррин вилик пад кьун патал келемдин дувулрин настойка цIуд юкъуз ишлемишун бес жеда.

– Зулуз ва хъуьтIуьз бязи инсанрик мекьивилелай яргъал чIугур уьгьуьяр акатда. Сагъарун патал ихьтин дармандикай менфят къачуз жеда. Ксудалди вилик са стакан чими некIедиз вад стIал скипидар яна хъвада. Экуьнахъ уьгьуьдин гелни амукьдач.

– Хуьрек тIуьрдалай гуьгъуьниз хуквада са гьихьтин ятIани къулайсузвал гьисс ийидайла, йикъа пуд сеферда 1/4 чайдин тIуруна авай регъвенвай дарчинар (корица) чими цихъ галаз ишлемишун меслят къалурзава.

– Дамарра ивидин гьерекат гагь виниз, гагь агъуз жедайла, 40 твар михекрал 4 стаканда авай яд илична, зайиф цIал эцигна, яд кьве сеферда тIимил жедалди ргада. Ахпа ам къайила, шуьшедин бутылкадиз цана, холодильникда хуьда. Йикъа пуд сеферда хуьрекдин са тIуруна авайди ишлемишда.

–Пуд гьафтедин вахтунда гьар юкъуз хуьрекдин са тIуруна авай балугъдин чIем ишлемишайтIа, жалгъайра авай кпулар гьамишалугъ квахьда.

– Верчериз гузвай тварцик са тIимил балугъдин чIем кутуртIа, абуру хазвай какайрихъ дава жедай дармандин эсер жеда. Ихьтин какайри ивидин гьерекат агъуз авудда, мекьивилелай арадал къвезвай азаррикай хуьда ва гьакIни рак ва инфаркт азаррин вилик пад кьада.

– Юкьва, далуда, юрфара тIал авайла, анрал верхи тарцин (береза) пешер эцигна кутIунайтIа, тIал фад секин жеда.

– Атеросклероздик азарлу хьанвай яшлу инсанриз серкин къаришма хийирлу я. Ам икI гьазурда: михьи авунвай са кьил серг ва са лимон ракьай яна, кIвалин температурадин са литр яд илична, кьве суткада агалнавай къапуна тада. Ахпа йикъа пуд сеферда фу недалди вилик хуьрекдин са тIуруна авайди ишлемишда. Са вацралай куьне регьят хьанвайди гьиссда.

– Кьулан тарцин грыжа авайла, ксудалди вилик кьулан тарцин кIарабривай пихтадин ягълу гуьцIда. Ахпа а чкайрал виртIедик какадарнавай мелгьем (мумиё) эцигда.

– Кьилин мефтIедин дамарра ивидин гьерекат гзаф (давление хкаж) хьанвайла, йикъа пуд сеферда хуьрекдин са тIуруна авай чIухлумпIрин чайдик чайдин са тIуруна авай вирт хуькуьрна хъвада.

– Бедендал хьанвай жуьреба-жуьре хирериз регъвенвай къагьве (кофе) кIвахайтIа, хирер фад сагъ жеда.

– Вилер яру хьана квал акатнавайла, хуьрекдин 2-3 тIуруна авай инжийрал (мокрица набатат) са стакан ргазвай яд илична, са сятда тада, ахпа адал вилер чуьхуьда.

– Чинал ва я кIвачел мубарак (рожистое волнение) акьалтнавайла, хирез зеленка яда ва къерехривай йод гуьцIда.

 

«Айболит» журналдай гьазурайди Надият Велиева я.

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирун

Мусурманди Мугьаммад Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чируниз кьетIен фикир гана кIанда. Чна Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин себеб эвелни эвел, Аллагьди ﷻ Мугьаммадалай ﷺ лайихлу са касни халкь тавун я.   Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин метлеб адакай ихтилат авун патал гьакI инсанар кIватIун туш, кьве...


Ички зиян я

Чехир, ички. Дегь девиррани и шейэр гьазуриз ва ишлемишиз чизвай. Эгер тарихдиз вил вегьейтIа, жуьреба-жуьре набатат-рикай, емишрикай пиводиз ухшар шей чи эрадал къведалди са шумуд агъзур йис вилик Египетда, Месопотамияда, Китайда, Мексикада гьазурзавай.   Чи эрадал къведалди ирид агъзур йис...


Зулумдалди эменни къазанмишун

Ислам динда къад лагьай чlехи гунагь – зулумдалди эменни къазанмишун я (цlекlуьд лагьай чlехи гунагь – им дяведа душманривай вахчунвай эменнидикай (трофей) чуьнуьхун я. Ам зулумдалди эменни къазанмишунин жуьрейрикай сад хьуниз килигна чна а кьве чlехи гунагьдизни талукь яз са макъала...


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакран тIвар кьурла Умар шехьзава   Садра Умар алай чкадал инсанар Абу Бакракай рахаз хьана. Умара лагьана: «Заз зи вири крар Абу Бакран уьмуьрдай са йикъахъни са йифехъ дегишарнайтIа кIандай. Йифиз талукь яз лагьайтIа – им Пайгъамбардихъ ﷺ галаз чуьнуьх хьун патал Савр...


Савда бинт Зам’ат

Меккадиз Ислам атай чIавалай башламишна къурайшитри чпин ватанэгьлийриз абуру Ислам кьабулна лугьуз жазаяр гуз хьана. Мусурманрин гьал лап четин хьайила, Пайгъамбарди ﷺ динэгьлияр къутармишун патал абуруз Эфиопиядиз куьч хьун эмирна, а чIавуз адан кьиле гьахълу пачагь авай. Ада мусурманар...