Главная

Вири тербия патал

Вири тербия патал

Алай вахт иллаки акьалтзавай жегьил несил патал гзаф четинди хьанва, абуруз ийидай кар-кеспи амач. Аялар телефонрилай аслу яз чеб-чпин ихтиярда гьатнава.

 

Виликан вахтара хуьрера колхозар авай, анра аялар патал махсус бригадаяр тешкилзавай ва абуру гьар жуьредин кlвалахар ийиз, чlехибуруз куьмекар гузвай. Гила лагьайтlа, гзаф пай аялрикай са карни тийир явакьанар хьанва. Гьаниз килигна Дагъустандин Муфтиятди Республикадин вири мискlинра гьар йисуз, гатун тlатlилрин вахтунда аялар патал пулсуз тегьерда «Гатун курсар» тешкилзава. 2017-йисалай инихъ ахьтин курсар Цlийи Къурушдални кьиле физва. Абуруз Хуьруьн имам Панагьов Азим гьажиди еке фикир гузва.

И мукьвара зун нубатдин сеферда хуьруьн мискlиндиз фена ва Азим гьажидихъ галаз санал араб чlалал тарсар къачузвай аялрал кьил чlугуна. Адалай кьулухъ за имамдихъ галаз куьруь суьгьбет тухвана.

 

– Ас-саламу алайкум, Азим гьажи, гьар йисуз гатун вахтунда куьне мискlинда аялар патал диндин курсар тешкилзава, абурун метлеб вуч я? Алай вахтунда мискlинда шумуд аялди кlелзава?

– Ва алайкум салам, Гьажи муаллим, алай ватхунда чи мискlинда 198 аялди тарсар къачузва. Абурукай 112 гадаяр я ва 86 – рушар. Малум тирвал, алай вахтунда гзаф пай хизанра диде-бубайрилай пара тербия аялриз Интернетди гузва. Гьаниз килигна, чна мискlиндиз къвезвай аялриз Интернетдай диндин чирвилер къачунин хаталувиликай ахъайзава, чеб тухудай къайдаяр, эдебар чирзава: диде-бубайриз гьуьрмет абунин важиблувал, жемятдин арада гъвечlи-чlехидахъ галаз тухудай тегьер ва масабур. Гьакlни чна абуруз араб чlал, Къуръан чирзава.

 

– Гьакьван гзаф аялриз тарсар гудай муаллимар квехъ авани?

– Эхь, ава, шукур Аллагьдиз. Аялар чна са шумуд синифдиз пайнава. Гадайриз Нугъаев Мугьаммад гьажиди ва Панагьов Саййидмугьаммада тарсар гузва. Рушариз шагьид Мугьаммад Хидирован хендеда Хидирова Жасминади ва адан руша Хидирова Мадинади тарсар гузва. Абурун кlвалахдилай чун рази я, нетижаярни аквазва, гзаф кьадар аялри Къуръан фасагьатдаказ кlелзава.

 

– Азим гьажи, «Гатун курсарин» расписание гьихьтинди я?

– Дагъустандин Муфтиятди малумарайвал, «Гатун курсар» республикадин вири мискlинра 11-июндиз гатlумнава, 15-августдиз абур акьалтl жеда ва аялрин арада диндин чирвилерай акъажунар (конкурс) кьиле фида. Гъалиб хьайибуруз багьа пишкешар пайда. Чи хуьре тарсар ислен йикъалай жуьмядал кьван, яни гьафтеда вад йикъан къене экуьнин сятинин кlуьдалай нисинин цlикьведан зуралди кьиле физва. Киш ва гьяд йикъариз чна гадаяр патал спортдин акъажунар тешкилзава ва гьакlни бязи вахтара чна аялар тlебиатдал тухузва (экскурсия).

Гьар юкъуз чна аялриз тlимил-шимил гьар жуьредин ширинлухар ва недай-хъвадай маса шейэр пулсуз гузва.

 

– Саки кьве виш кьван аял патал куьне харжзавай такьатар заз екебур яз акуна. Квез и карда куьмек гузвай жумарт кас (спонсор) авани?

– Цlи чахъ махсус спонсор авач, Аллагь ﷻ рикlел алай стхайрини вахари чпивай жедай садакьаяр гузва, Аллагьди ﷻ кьабулрай абур!

– Азим гьажи, акьалтзавай несил ва хайи хуьр патал икьван зегьметар чlугвазвай квелай Аллагь ﷻ рази хьурай! Тежрибади къалурзавайвал, пак Исламдин рекье авай касди вичикай масад инжиклу ийидач, ам анжах хъсан крарин геле аваз фида ва ада вичиз уьмуьрдин хъсан рехъ хкяда.

Аллагь ﷻ куьмек хьурай ваз, ви гуьзчивилик тарсар гузвай муаллимриз ва кlелзавай аялриз виридаз! Амин.

 

Къазиев Гьажи, Дагъустандин лайихлу муаллим

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Гунагьрилай гъил къачун тlалабун

Аллагь Таалади лагьана: «…ва жуван гунагьдилай гъил къачун тIалаб ва иман гъанвай итимрин ва дишегьлийрин гунагьрилай гъил къачун тIалаб» («Мугьаммад» сура, 19-аят).   Аллагьди ﷻ гьакIни лагьана: «Аллагьдивай гъил къачун тIалаб, гьакъикъатда, Аллагь...


Сура «аль-Анфаль»

Эвел алатай нумрада   Муьтlуьгъ хьухь Аллагьдиз ﷻ ва Адан Расулдиз ﷺ (вири кlвалахра), ва гьуьжетар ийимир (Бадр женгинин вилик куьне гьуьжетар авур тегьерда), акl авуртlа куьн михьиз руьгьдай аватда ва къуватдикай магьрум жеда. Сабур ая! Гьакъикъатда, Аллагь ﷻ сабур ийизвайбурухъ гала (абуруз...


Женнетдин няметар

1. Аль-Мугъира бин Шу`бади агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ лагьана: «Са сеферда Мусади вичин Раббидивай ﷻ хабар кьуна: «Женнетда авай инсанрикай виридалайни агъада авай гьал низ жеда?»   Ада жаваб гана: «Ам Женнетдин вири агьалияр Женнетдиз фейидалай кьулухъ атай...


Аялриз Исламдин тербия гунин эдебар

Эгер аялрик хъсан эдебдин къайдаяр кутунвачтIа, диде-бубайриз уьмуьрда шад йикъар аквадач. И уьмуьрда инсандин бахтлувал ва бахтсузвал хъсан къилихдин несил тербияламишиз алакьунилай аслу я.   Виридаз тежрибадай малум я хьи, диде-бубдин кIвале гьихьтин секинвал жезватIа, эгер аялар тербия...


Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирун

Мусурманди Мугьаммад Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чируниз кьетIен фикир гана кIанда. Чна Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин себеб эвелни эвел, Аллагьди ﷻ Мугьаммадалай ﷺ лайихлу са касни халкь тавун я.   Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин метлеб адакай ихтилат авун патал гьакI инсанар кIватIун туш, кьве...