Главная

Фалчи папан патав фин меслят къалурзава

Фалчи папан патав фин меслят къалурзава

Уьмуьрда татугайвилерин цIиргъ хьанва. Машин кукIварна, гъуьлуьхъ галаз гьамиша къалмакъал ава, кIвале жув секинсуздиз гьиссзава, ахварал физвач, мукьвал-мукьвал кефи чIуруз, гуьгьуьл авачиз къекъвезва. Дуст рушари ам запабар я лугьузва. Фалчи папан патав фин меслят къалурзава. Вуч хьанватIа, зи кьил акъатзавач. За вуч ийида?

 

Алимдин жаваб:

Чун а кардин гъавурда акьун важиблу я хьи, и дуьньяда чи кьилел къвезвай вири крар гьакIан дуьшуьшдин вакъиайрин цIиргъ туш, абур Аллагьдин ﷻ къанунрив кьурвал, Адаз кIандайвал ва Адан кьадар-кьисметдалди жезва. Вакъиа гьихьтинди хьайитIани, кIантIа ам шадвал хьурай, кIантIа пашманвал, агалкьун ва я телефвал – вири крара Халикьдин ﷻ арифдарвал ава. И вакъиайриз иман гъанвай инсан мусибатдиз, еке месэладиз хьиз килигун лазим туш, адаз ибурухъ виридахъ Халикь ﷻ галайди акуна кIанда ва и кьадар-кьисметдалди Адаз чавай вуч кIанзаватIа, кве Адан разивал жедатIа, чун гъавурда акьуна кIанда.

Бязи еке месэлаяр, бедбахтвилер чи кьилел гьа чна авур гунагьрай, Адан эмирриз чна яб тагунай, гьеле и дуьньяда амаз гунагьрилай гъил къачудай себеб яз, жаза хьиз къвезва. Амма бедбахтвилер, хажалатар, рикIиз ийизвай эсерар ахтармишун хьизни ракъурун мумкин я, чна сабур ийидайвал, Раббидин ﷻ кьадар-кьисметдихъ галаз рази жедайвал – гьа идани зурба хушбахтвал ава.

Анжах четинвилера ва азиятра инсандин иман ва умуд кутун дуьздал акъатзава, гьакъикъатда инсан гьихьтинди ятIа, адан гьакъикъи асул затI вуч ятIа чир жеда. Чавай кIамай кьван чи дуст ва я мукьвади хъсандиз чизва лугьуз жеда, амма анжах уьмуьрдин имтигьанри, четин йикъари дугъриданни чи вилик вуж кватIа къалурда. Гьатта чаз чунни эхирдал кьван чир жедач, та чи кьилел бедбахтвал къведалди, са четин гьалдиз аватдалди.

Квез вуч хьанватIа чир хьун патал, квез хъсандиз, куьлуь-шуьлуьярни кваз яб гана кIанда, куь патав вуж гватIа, куьн квел машгъул ятIа ва кьилинди – куь Раббидихъ ﷻ галаз куьне гьихьтин рафтарвал ийизватIа, гьикьван жавабдарвилелди куьне Адан эмирар тамамарзаватIа чирна кIанда.

Фалчи папарин патав, гьелбетда, фена виже къведач, вучиз лагьайтIа им, сад лагьайди, гунагь я, кьвед лагьайди, эгер абурукай хъсанвал жезвайтIа, абуру сифте чпин месэлаяр гьялдай, чеб балайрикайни бедбахтвилерикай къутармишдай.

За квез меслят къалурзава Дишегьлийрин «Марьям» центрдай (Дагъустан Республика, Махачкъала шегьер, +7-988-777-77-10) куьмек къачун. Ана дишегьли теологди ва психологди квез секиндиз яб гуда ва меслят къалурда.

 

Психологдин меслят:

Якъин, фалчи папан патав фин герек туш, себебни ам я хьи, зарардилай гъейри квез адавай са затIни жагъидач. Ада я квез запаб авунва ва куьн тади гьалда сагъар хъувуна кIанда лугьуда, я тахьайтIа гьар жуьредин махар ахъайда: авай крарни лугьуда, вичин патайни са вуч ятIа кухтанни хъийида. Вири крара куьн адалай аслу жеда ва дуьз тушир уьмуьр тухуда. ГьакI хьайила, а ниятар тур ва и гьалдиз маса тегьерда килиг.

Сад лагьайди, исятда куь кьилел атанвай вири бедбахтвилер уьмуьрда жезвай крарихъ галаз кьурбур я ва вичин бинеда инсанрин арада жезвай акьунар ава. Гьамиша чара хьунин ва хъсан хизандин уьмуьрдин умудар аваз яшамиш жез четин я. Куь кефи чIур хьанвайдини куьне гьиссзава, вучиз лагьайтIа гьамиша тикрар жезвай гьуьжетар ава ва дуьз къайдада ял ягъун авач.

Кьвед лагьайди, кIвале куьне куьн пис гьиссзава, вучиз лагьайтIа куьне фадлай ам куьн секинсуздиз гьиссзавай чкадихъ галаз алакъалу ийизва.

Пуд лагьайди, ихьтин психоэмоциональный гьалда яшамиш жедайла авариядик регьятдиз акатун мумкин я.

Гьеле анжах гьа и кар себеб яз, запабар авунин фикирдикай яргъа хьун хъсан я. Ина сад лагьай себеб – гъуьлуьхъ галаз авай куь рафтарвилерин психология я. Им гзаф кIвалах авай чка я. Ана гъуьлни паб са гафунал къвен тийидай вишералди себебар хьун мумкин я.

Заз и жавабда куь гъуьлуьхъ галаз авай гьалдин вири къарарар лугьудай мумкинвал авач, амма за кIевивилелди квез меслят къалурзава хъсан пешекар жагъурна, адахъ галаз веревирд ийидайвал, вуч себеб яз куьн гъуьлуьхъ галаз къалар жезватIа.

 

Алиасгьаб Мурзаев, психолог

Адиль Ибрагьимов, алим

2026-05-01 (Зуль Къаада 1447 г.) №5.


Авиценнадин ахтармишун

Инсан – паярикай кIватIнавай тамам тушир органрин кIватIал туш, ам сагъ сад тир махлукьат я. Адан беден, акьул ва руьгь акьван кIевиз сад-садак акахьнава хьи, са чкада хьайи гьар гьи чIурувили хьайитIани гьикI хьайитIани масабуруз таъсир ийида. Алай девирдин психосоматикади Исламдин адетри ва...


Кьиникьихъ галаз алакъалу Шариатдиз акси адетар

1.         ЯхцIурар (яхцIурни цIикьведар) къейд авун патал тешкилзавай межлисар. Кьейиди рикIел хкун патал адетар ийидайла мусурман тушир халкьарин адетриз тешпигь жедай ихтияр авач. Пайгъамбардин ﷺ гьадисда лагьанвайвал, яс пуд йикъалай гзаф кьадай ихтияр...


КпIунин арканар

Кпlунин арканар, яни чеб галачиз капI дуьз тежезвай, адан чарасуз паяр (дестекар) ибур я:   Ният (адан шартIар: ам кпIуниз гьахьдайла «Аллагьу акбар» лугьудай чIавуз рикIяй фикир авун; гьи капI ийизватIа тайинарун; ийизвайди ферз-капI, яни суннат-капI тайинарун. КIвачел дуьз...


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакран иман   Са сеферда Пайгъамбарди ﷺ асгьабривай хабар кьуна: «Квекай садаз кьванни (къе) ахвар акунани?» Са асгьабди лагьана: «Заз акуна, гьикI цаварилай терезар эвичIнатIа ва абурал вунни Абу Бакр алцумна, вун адалай залан хьана. Ахпа Абу Бакр ва Умар алцумна, Абу...


Гъуьлуь папаз гьуьрмет авунин эдебар

Эвел алатай нумрада   5. Эгер гъуьл шаклу жезватIа, папа вич тухунин тегьерди рехъ гана виже текъвер ва хаталу нетижайрал гъун мумкин тирди, ада вичиз са затIни таквазвайдай кьуна кIандач. Себеб аваз ва себеб авачиз кьадардилай артух шаклу ва гъейратлу хьунни герек туш. Инани юкьван дережа...