Главная

Сурун кьилихъ галай къван гьихьтинди хьун лазим я?

Сурун кьилихъ галай къван гьихьтинди хьун лазим я?

Суал: Бязи инсанри сурун кьилихъ галай къван са чпIинин кьадардилай виниз ийидай ихтияр авач лугьуз, сурарин кьилихъ галай къванер кукIвариз башламишнава. Абур гьахъ яни?

 

Жаваб: Пайгъамбардин ﷺ некIедин стха Усман бин Маз’ун кечмиш хьайила, ада ﷺ вичин са асгьабдиз Усманан сурун кьилихъ акIурдай къван гъваш лагьана. Асгьабдивай къван хкажиз хьанач. И арада Пайгъамбарди ﷺ вичин перемдин хилер къакъажна, а къван хкажна сурун кьилихъ эцигна ва лагьана:

أَتَعَلَّمُ بِهَا قَبْرَ أَخِي وَ أَدْفَنُ إِلَيْهَا مَنْ مَاتَ مِنْ أَهْلِي

 

«Идалди заз зи стхадин сур гьина аватIа чир жеда ва идан патав за зи мукьва-кьилияр кучудда». И гьадис Абу Давуда агакьарнава. Харижат бин Зайдалай Бухариди гьадис агакьарнава: «Усман асгьаб халиф тир вахтунда чун жегьил гадаяр тир. Усман бин Маз’унан суралай тек са чакай виридалайни виниз хкадарзавай касдивай хкадариз жедай». И гьадисрал бинеламиш хьана лагьайтIа жеда хьи, жуван мукьва-кьилияр гьина кучуднаватIа чир жедайвал чпIинилай кьакьан къван сурун кьилихъ акIурдай ихтияр ава («Рудудун аля шубугьати-с-салафия»). Гьелбетда, гуьрчегарнавай, мармардин гзаф еке къванер акIурдай ихтияр авач. Вучиз лагьайтIа ам исраф (вара-зара авун) я. Ихьтин багьа къванер тек са шейхерин, валийрин, еке алимрин сурарин кьилихъ акIурдай ихтияр ава. Амай инсанри абурухъ гузвай пул Аллагьдин ﷻ рекье харж авурай, гьа сура кучуднавайдан паталай садакьа гурай.

 

«Гьакъикъатдин суракьда» ктабдай

2026-05-01 (Зуль Къаада 1447 г.) №5.


СУАЛ-ЖАВАБ

Нежесдихъ гъил галукьайтIа, дастамаз чIур жезвани? Чиркерихъ (нежес) гъил ва я бедендин маса пай галукьай чlавуз дастамаз чlур жезвач, амма ам целди чуьхуьн лазим я. Инсандиз себеб ва муьгьтежвал авачиз, вичиз-вич нежесрай кьацlурдай ихтияр авач, гьарам я....


Жуван нефсинихъ галаз женг чlугун

Суал: Са бязибуру жуван къизмишвилихъ ва нукьсан-синихрихъ галаз женг чIугун чIехи жигьад я лугьузвай тIарикъатдин устазрин гафар тапарар я лугьуз тестикьарзава. ЧIехи жигьад абуру кафиррихъ галаз тухузвай дяве я лугьузва. Абур гьахъ яни?   Жаваб: Ваъ, гьахъ туш. Къуръандай, гьадисрай ва чIехи...


КпIунин арканар

Кпlунин арканар, яни чеб галачиз капI дуьз тежезвай, адан чарасуз паяр (дестекар) ибур я:   Ният (адан шартIар: ам кпIуниз гьахьдайла «Аллагьу акбар» лугьудай чIавуз рикIяй фикир авун; гьи капI ийизватIа тайинарун; ийизвайди ферз-капI, яни суннат-капI тайинарун. КIвачел дуьз...


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакран иман   Са сеферда Пайгъамбарди ﷺ асгьабривай хабар кьуна: «Квекай садаз кьванни (къе) ахвар акунани?» Са асгьабди лагьана: «Заз акуна, гьикI цаварилай терезар эвичIнатIа ва абурал вунни Абу Бакр алцумна, вун адалай залан хьана. Ахпа Абу Бакр ва Умар алцумна, Абу...


Гъуьлуь папаз гьуьрмет авунин эдебар

Эвел алатай нумрада   5. Эгер гъуьл шаклу жезватIа, папа вич тухунин тегьерди рехъ гана виже текъвер ва хаталу нетижайрал гъун мумкин тирди, ада вичиз са затIни таквазвайдай кьуна кIандач. Себеб аваз ва себеб авачиз кьадардилай артух шаклу ва гъейратлу хьунни герек туш. Инани юкьван дережа...