Главная

Вучиз заз бахт ачух жезвач?

Вучиз заз бахт ачух жезвач?

За гьамиша вири крара иштиракдай. Кьве кьилин образование ава, зун авай чкадай экъечIна фена, жуваз кIвал къачун патал, сиягьат авун патал, жуваз кIандайвал яшамиш хьун патал, балкIанди хьиз кIвалахна. Амма йисар алатайла гьакI са затIни арадал гъиз хьанач. КIвал ипотекадай къачуна, са гуж-баладалди кьил хуьзва, хсуси уьмуьр авач, мукьвабур яргъа ава. Чуькьвена кьеж хкуднавай лимон хьиз ацукьнава. Вучиз зун икьван кар туькIуьн тийидайди я?

 

 Психологдин фикир:

Гзаф мумкин я, месэла ана ава хьи, куьн исятда нубатдин яшдин кризисда ава, ам 33-далай 37 йисал фидалди авай саки гьар са касдиз жезва. Гьелбетда, ина хсуси тафаватлувилер хьун мумкин я. Амма санлай къачурла, и кризис хьунин себеб ам я хьи, уьмуьрдин къиметлу шейэрин чкаяр дегишарзава.

Инсанри чпин хсуси тежриба ва чпин уьмуьр, чпин агалкьунар ва ахъаяй мумкинвилер михьиз цIийи кьилелай фикир хъийиз гатIумзава. И кризисда чун патал чIехи хушбахтвал ава. Им жуван къиметлу шейэрин къурулушдиз цIийи кьилелай килиг хъийидай, эвелимжи чкадал дуьз шейэр эцигдай мумкинвал я. Ина авай четин са кар ам я хьи, бязи инсанар чпиз хьайи крариз инал ва исятда килигзава ва ахъаяй мумкинвилериз фикир гузва.

Санлай къачурла, им яшдихъ галаз алакъалу гьал я ва ам чIехи пай дуьшуьшра вич-вичелай алатзава, эгер инсанди вичин гьар йикъан кIвалахар тан тийиз ва мукьвабурувай яргъа жез алахъ тийиз хьайитIа.

Нагагь куьн яшдин кризисда хьунин патахъай зун ягъалмиш ятIа, мумкин я, куьн авай гьал – им куь уьмуьрда хьанвай, куь уьмуьрдиз маса тегьерда килигиз тур са вакъиадиз куьне авунвай рафтарвал я. И гьалди къалурзава хьи, куьне куь уьмуьрда асул кар алай са вуч ятIани дегишарна кIанзава, сифте чкадал вуч эцигдатIа, цIийи кьилелай килиг хъувуна кIанзава ва хизан арадал гъуникай фикирна кIанзава.

 

Алимдин жаваб:

Чи кьилел къвезвай ва я атанвай гьар са кар тахьун мумкин тушир, вучиз лагьайтIа чун гьеле дидедин руфуна амаз, Аллагьдин ﷻ кьадар авай. Жуван крариз къимет гун важиблу я, абур дуьз авунани, Аллагьди ﷻ тайинарнавай къанунрив кьазвани ва я кьазвачни. Вучиз лагьайтIа инсанди, вичин кIеви гьевесрин гуьгъуьна аваз фена, ам рекьелай алудун патал вири крар ийизвай шейтIанди футфа гана, гьар жуьредин крар авун мумкин я. Бахтлу кас ам я хьи, ни йисар алатайла кьванни вичи авур крариз, яшайишдин жуьредиз къимет гузватIа.

За квез меслят къалурзава жуван уьмуьрдиз цIийи кьилелай диндин къанунрай килиг хъувун, вучиз лагьайтIа инсанди гьакъикъи бахтлувал гьиссдач, та ада вичин уьмуьр диндин къанунрихъ ва везифайрихъ кьурвал туькIуьр тавунмаз. Вучиз лагьайтIа анжах Аллагь Тааладиз, вири махлукьатрин Халикьдиз ﷻ чизва, чаз кьве дуьньядани вуч хъсан ятIа.

И дуьньяда дишегьлидин везифа неинки кьве образование къачун, кIвал маса къачун ва икI мад я. Гьахьняй, йисар фейила мурадар кьилиз акъатнатIани, квез разивал авач, аксина, жув умудар буш акъатна, галат хьанваз гьиссзава.

Дишегьлиди кIвалахна кIанзавай кьилин чка – им адан хизан я, яни, аялриз тербия гун ва гъуьлуьн вилик вичин везифаяр тамамарун. Эхь, Исламди дишегьлидиз гьуьрмет ийизва, сифте нубатда папаз ва дидедиз хьиз.

Ида гьич са чIавузни дишегьлиди чирвилер къачун герек туш лугьузвач. Чирвилер къачуз алахъун – им гьатта ихтияр ваъ, гьар са мусурмандин везифа я, кIантIа итим хьурай, кIантIа дишегьли. Гьи диде хьайитIани вичин аялдиз кутугай тербия ва чирвилер гуз гьазур хьун лазим я.

Гьавиляй жуван уьмуьрдиз цIийи кьилелай килиг хъия: эгер куьн икьван чIавалди гъуьлуьз фенвачтIа, жезмай кьван фад Аллагьдихъай ﷻ кичIе инсан жагъурна кIанда, куь патахъай Аллагьдин ﷻ вилик вичин везифаяр тамамардай. Хизан арадал гъваш, аялар хух – ибуру вирида и дуьньяда дишегьлидин бахтунин гьакъиндай куь фикир михьиз дегишарда.

 

 

Алиасгьаб Мурзаев, психолог

Адиль Ибрагьимов, алим

2026-03-01 (Рамадан 1447 г.) №3.


СУАЛ-ЖАВАБ

Эгер заз и йисуз гьаж ийидай мумкинвал аваз хьайитIа, ам кьулухъ ягъайтIа жедани? Ибн Гьажар аль-Гьайтамиди вичин «Тугьфат аль-Мугьтаж» ктабда кхьизва: «Гьаж ва умра авунин мажбурнама инсандин хиве уьмуьрда са сеферда тунва. Амма абур кьулухъ ягъайтIа жеда, эгер: - гележегда абур ийидай ният...


Диде-бубадиз гьуьрмет авунин эдебар

> Ислам динди инсандин уьмуьр вири патарихъай гуьрчегарзава. Ада мусурманриз зайифбурухъ галаз регьимлу жез, кесибриз садакьаяр гуз, чIехибуруз гьуьрмет ийиз, вичин хизандин къайгъуда жез, зулум ийизвайбуруз ва я четин гьалда гьатайбуруз куьмек гуз чирзава. Ада чаз диде-бубадиз, дустариз ва...


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакран хтул   Асма бинт Абу Бакра ахъайзава хьи, гьеле Меккада амаз ам руфунал залан хьана. Аял хадай вахт жедайла, чна гъуьлуьхъ галаз Мединадиз куьч хьун кьетIна. Рекье чун Къуба лугьудай чкада акъвазна.   Ана за чи хва Абдуллагь хана. За ам Аллагьдин Расулдин ﷺ патав тухвана ва...


Жуьмя-кпIунилай кьулухъ нисинин капI хъувун

Суал: Са бязибуру жуьмя-кпIунилай кьулухъ нисинин капI хъувун шариатдихъ галаз кьан тийидай кар я лугьуз тестикьарзава. Абур гьахъ яни?   Жаваб: Эгер хуьруьн ва я шегьердин къене жуьмядин капI са чкада вирида санал ийиз ва гьа и кпIунални «Аль-Фатигьа» ва «Ат-Тагьият»...


Шейх Желил бубадикай кьисаяр

Эвел алатай нумрайра   Ципицl галаз Шалбуз дагъда   Зи диде Ципицlаз кьве руш хьана, мад аялар тежез, хажалатдик квай. Адан итимдиз гада кIанзавай. ГъвечIи рушан 5-6 йис тир.   ЦипицIа вичин халу Желилаз рикIин мурад вуч ятIа ахъайна. Гъуьлни ЦипицI ара-бирдан аял паталди къайи...