Караматсса рецепт

Караматсса рецепт

Ца кулпатараву бивкIун бур кIива душ Аьишат ва Мадина. Душру чансса хъуни хьувкун, гайннал ниттин ичIувсса давуртту дуллан кумаг бувайсса бивкIун бур.

 

Душваран хъинну ххирасса бивкIун бур дукрарду дуллан. Аммарив мудан Аьишатлул дурми дукрарду нахIуну шайсса диркIун дур, цинявннал гания цIарду дувайсса диркIун дур. Мадинал дурсса дукрарду тIурча, гайннуя щилчIав тачIав цIа къадувайсса диркIун дур. Цуксса хIарачат булларчагу, Мадинаща ссища кунна нахIуну дуван къашайсса диркIун дур. Хъинну къаччан бивкIун, пашман хьуну, Мадинал дакIнивун къащи багьну бур. Ганин пикри хьуну бур гъинттулсса шяравун мяммал дадачIан гьан, цанчирча ганилгу хъинну нахIусса дукрарду дувайсса диркIун дур.

Нитти-буттахьгу цIувххуну, щала гъинттулсса лавгун бур шяравун. Гикку буссаксса хIаллай сайки гьарца кьини кухнилуву гьан дувайсса диркIун дур. Мяммал дадащал архIал дувайсса диркIун дур жура-журасса дукрарду. Гьарца дукралул кьюлтIшиннардугу лархьхьуну, ссуттихунмай бувкIун бур шаппай.

Шаппа мугьлат бакъа булувкьуну бур цила магьиршиву ккаккан дуваншиврул личIи-личIисса нахIусса дукрарду дуллай. Щала кьини кухнилувугу гьан дурну, гьанттайнмай щалва кулпат цачIун бавтIукун, тIивтIуну бур ххаллилсса ссупра. Дукрардан кьимат бищун оьвкуну бур чIаххурайнгу.

Циняв булувкьуну канан бивкIун бур, Мадинагу чIарав бавцIуну бур, циятура цIарду дулланнин ялугьлай, амма щилчIав ганих къулагъас къадурну дур, дукиялия ххуйсса махъгу увкуну бакъар. Хъиннува къащи хьусса душ мукьал бувцIусса ярунащал лавгун бур АьишатлучIан:

– Буси, ина ттуяту ци кьюлтI буллай бура!

Аьишат ццахгума увкуну бур:

– Ина ци тIиссара, на цичIав кьюлтI буллай бакъара! Вин цивхьур, на вин ссал къаччан бикIан бувна?

Мадина паракьат хьун къахъанай бивкIун бур:

– Циванни вища мукун нахIуну шайсса дукрарду? На дурсса яла ххаллилми дукрарду щинчIав нахIу къадирзунни. Ина дурмур тIурча, укуннасса каша духьурчагу, гьарцаннан нахIу дизай. Мяммал дадал ттун гьарзад лахьхьин бувунни, амма уттигу на дурмуния щилчIав цIа къадурунни…

– Ссувай, нукIува цIувххуния, на вихь бусанссияхха, микку цичIав захIматсса ягу кьюлтIсса бакъассар.

– Бусикьай туну анаварну!

Пишгу увкуну Аьишатлул бувсун бур:

– Бургу ссувай, дукра дувайни яла агьаммур – дакIнивусса ниятри. Байбишин аьркинссар «Бисмиллагь» увкуну. Яла Аллагьнахь ﷻ чIа учайссар дуллалисса дукра мюнпатсса, барачатсса, нахIусса хьуннав куну. Дукра яла нахIу дуваймур – Аллагьнал ﷻ цIа кIицI лагавур. Дукралуха зузисса чIумал на Кьуръандалул сурарду ккалан бикIара, зикри-ссалаватру дичара. Даву къуртал дурну дукра хIадур шайхту, Заннайн щукру бувара. Муниятур на дурмур цинявннан нахIугу дизайсса, цIардугу дувайсса. Му ттул бияла бакъарча, Аллагь Тааьланал цIимилийнур.

Мадина вих хьун къахъанай бивкIун бур:

– Мукун бигьаннарив дукра нахIу шайсса? – тIий.

Аьишат хъян бивкIун бур:

– Цамур кьюлтIшинна дакъассарча, ххал бува вищавагу укун буван шайрив. Аллагьнал ﷻ кумаг бувайссар!

Гьунттимур кIюрххил Мадина цинявннаяр ччяни цIан-чаннаву шания бивзун, чаклингу бивссуну, Аьишатлул бувсмургу буллай, дурну дур ппиринжирал ккурч ва нугъай чяй.

Кулпат кIюрххилсса дукан столданухун цачIун бавтIун бур. Мадинал гайннал хьхьичI дукра дирхьуну дур.

– Машааллагь, хIакьину укун нахIусса ккурч щил дуварду? – цIувххуну бур буттал.

– Мяйжаннугу, ванил ляличIисса тIин бур, - рязи хьуну дур нинугу.

– Жу дуварду, – увкуну бур Мадинал, пиш тIисса Айишатлухгу бурувгун.

 

Аминат Аьлиева

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


Мяърипат ва тарбия

Ххуйсса хасият, тIул-тIабиаьт, адав дуну оьрчI, душ тарбия баву – му хъанахъиссар буттал цалва авладран дуллалисса хъинну кьимат лавайсса зат. Мукунсса тарбия дулаврил гьануну хьун аьркинссар жулва оьрчIру чIивину бунава мий хъуни хъанахъиссаксса минная инсаншиву дусса, хасият ххуйсса халкь...


Къумасса мусиват

Аллагьу Тааьланал дуниялгу ляхъан дурну, дунияллий инсанталгу ляхъан бувну, миннаву ляхъан бавугу, литIун бавуну нани дурсса миннал хIал ккакканни. Уттарашиву ляхъан дурссар миннаву мютIийма цумарив, аьсивма цумарив кIул хьун. БивкIугу ляхъан бувссар Кьиямасса кьини бизан бувну, хъинманан хъинсса...


Ссайгъат баву

Цаннал цаннан укра зад дулаву, ссайгъат баву ссуннатссар, Аллагьнал ﷻ ххуллий, Аллагь ﷻ рязи уван дуллай ухьурча. Му дулайнигу «на ва хъус вин укра дулав», – куну дулайманал учин аьркинссар. «Нагу кьамул дурссар», - куну, ласайманалгу учин аьркинссар. Мукун къакуну,...


Бунагьру багъишла битайсса кьини

Зуль-ХIижжалул 9-мур кьини – Аьрафа (Аьрафат) кьинири. Му кьини хIажитал «Аьрафа» тIисса даралуву бикIайссар. Аьрафа кьини азарва «Кьулгьу» («Аль-Ихляс») бувккуну хъинссар. Мукун буккайманал циняв бунагьру багъишла битантIиссар куну бур...


ЖугьутIнал суаллу

Оьмар-асхIаб халифну усса чIумал муначIан ца жугьутI увкIун ур. Идавсил ﷺ мизитравунгу увххун, Абу Аюб аль-Ансаринал чIарав щяивкIсса Оьмар-асхIабнахгу урувгун ганал цIувххуну бур: «Инарав инсантурахь цIуххаву дувайма, амма вихьва щилчIав къацIуххайма, муъминтурал хъунама, амма вил хъунама...