Ссятрал кумаг

Ссятрал кумаг

Ссятрал кумаг

Давуд ссятрах урувгуна. Цаннил дачIи хьуну дия. ШамиллучIан ачин багьлай бия. Давудлун ххирая чIирай лархъсса ссятрах уруглан. Ганан цирдара ссятру ххирая – ттаттал пишкаш дурсса къундалул ссят, полкалийсса электронный ссят, кухнилул чIираймур ва мизитрал куц дусса буттал кабинетравумур.

 

ЧIивиний Давудлул ссятирдах къулагъас къадайва. Амма ца кьини буттал ганахь бувсуна оьрчIан аьжаив бивзсса зад.

– Давуд, ссят ссан аьркинссарив кIуллив?

– КIулликьай! – увкуна оьрчIал.

– Вин кIуллив, ссятру жула кумагчитал бушиву? – цIувххуна буттал.

– Кумагчитал? – махIаттал хьуна Давуд. – Ттун ххива вайннул так чIун ккаккан дувайсса. Кумаг байшиву къакIулссия.

– Мукуннихха ссятрал жунма кумаг бувайсса, – пиш увкуна буттал. – Вайннул дакIнин бутлатиссар жула чIун – багьа бакъасса, хъинну агьамсса ххазина бушиву.

– Ци агьамшиву дуссар чIумуву? – цIувххуна Давудлул.

– Жула щала оьрму – чIун дунутIий, – увкуна буттал, арснал бакIрайх кахгу куну. – ЧIумул кьимат буруччайманаща цала оьрмулуву чIярусса давуртту дуван хьунтIиссар.

Чансса пикригу бувну Давудлул суал бувуна:

– Цукунни чIумул кьимат буруччин аьркинсса?

– СсанчIав дакъа́ гьан къадуллай, мюнпатмур, хайр бумур буллай. Ларгсса минутIру, ссятру, кьинирду тачIав зана къадикIантIиссар, муниятур гай хъинмунил дуцIин дуван аьркинсса. Оьрму махъунмай кIура баен бан къашайссархха…

Ганияр махъ ссятрах урувгтари Давудлун дакIнин багьайва буттащал хьусса ихтилат.

– Шамилхъанний хIакьину ахттайнсса ци дурвав? – тIисса пикрирдащал Давуд янна лаххан лавгуна.

Давудлун ххирая нитти-буттал дакIнин къабувтунва цала ишру щаллу буллан. Миккугу цала кумагчи – ссят ишла дувайва. Ссятрах урувгун Давудлул кIул дувайва дарсирайн ачин аьркинсса, кьатату шавай зана икIансса, ттучандалийн гьансса, мизитравун ачинсса ва цаймигу давуртту дуллансса чIун.

Шамиллущал архIал дарсру дуваншиврул цала сумкагу лавсун, Давуд лавгуна чIаххурай яхъанахъисса дусначIан.

Шамиллул ниттил оьрчIру нахIусса ахттайнсса дукан бувна. Яла чайгу хIарчIун дустал дарсирдах щябивкIуна.

Цакуну Давудлун хIисав хьуна чIирайсса ссят.

– Зу цIусса ссят ласардув? – цIувххуна Давудлул.

– Агьа, дадал ларсунни, духмур зий дакъая, – бувсуна Шамиллул.

– Вин кIулссияв ссятру жула кумагчитал бушиву? – цIувххуна Давудлул.

Шамиллул бакIрал ишара дурна:

– Тунукьай! Вайннуллиха жунна чIун ккаккан дуллалисса.

– ТIайлассар. ЧIун ххуйну гьан даву – хъинну агьамссар.

Дарсругу лархьхьуну дустал тIуркIурдахух лавгуна.

Ссят мукьра шавай дия. Шамиллул увкуна:

– Жува мизитравун чIал шавай буру. Ина ласав вила диндалул дарсирдал луттирду.

– Ласавча, ачу!

Чаклингу бивссуну оьрчIру мизитравун бавчуна.

– Вин дакIний дурив къатлува бувккун нанисса чIумал дуккайсса дуаь? – цIувххуна Шамиллул.

Давудлул чансса пикригу бувну увкуна:

– Бисмилля́гьи, таваккальту аьля́-Лла́гь ва ля́ хIавля ва ля́ кьу́ввата илля́ биЛля́гь.

– Мунил мяъна дакIний дурив? – цIувххуна Шамиллул.

– Дакъарча, буси.

– Мяъна вари: «На авчура Аллагьнал ﷻ цIанищал. На Аллагьнайн ﷻ таваккал бутав, цимурца кьуват ва гуж так ца Аллагьнаятури ﷻ».

Дуаьгу дурккуну дустал мизитравун лавгуна.

 

Аминат Аьлиева

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


Суал-жаваб

БучIиссарив мизитраву чIирайн ттиликI рирщуну шанан? Мизитраву шанан бучIиссар инсан «джунуб» хьуну (чурх шюшин, гъуслу буван аьркинну) акъахьурча ва гиву чак буллалиминнахун ахчилай, гай къума буллай акъахьурча. Вай шартIру биттур къадуварча, мизитраву шанан къабучIиссар,...


Мяърипат ва тарбия

Ххуйсса хасият, тIул-тIабиаьт, адав дуну оьрчI, душ тарбия баву – му хъанахъиссар буттал цалва авладран дуллалисса хъинну кьимат лавайсса зат. Мукунсса тарбия дулаврил гьануну хьун аьркинссар жулва оьрчIру чIивину бунава мий хъуни хъанахъиссаксса минная инсаншиву дусса, хасият ххуйсса халкь...


Ссайгъат баву

Цаннал цаннан укра зад дулаву, ссайгъат баву ссуннатссар, Аллагьнал ﷻ ххуллий, Аллагь ﷻ рязи уван дуллай ухьурча. Му дулайнигу «на ва хъус вин укра дулав», – куну дулайманал учин аьркинссар. «Нагу кьамул дурссар», - куну, ласайманалгу учин аьркинссар. Мукун къакуну,...


Таваккулданул даража

КIулну бикIияра, Аллагьнал ﷻ хьхьичI бакъассар тавакулдануяр лахъсса даража. Аллагьнайн ﷻ таваккул бувтун, Заннал бувсса хIукмурдайн мютIину, цала циняв ишру Аллагьнайн ﷻ тапшур бувну, кьадардания рязину умари цала дин цIакь дурма. Таваккулданий аьй дувайманал диндалий аьй дуллалиссар. Таваккул...


Кьурбандалул байран

Кьурбандалул кьини – Исламравусса яла агьаммур байран хъанахъиссар. Аьрабрай ванийн «Эд аль-АдхIа» учайссар. Му хъанахъиссар Зуль-ХIижжа зурул 10-мур кьини. Мунил хъиривсса шанма гьанттагу байрандалул гьантрину ккаллиссар, миннуйн «ташрикьрал» гьантри...