Суал-жаваб

Суал-жаваб

Каши думанай буржссарив чара бакъа цала щарсса ХIажлив тIайла дуккан?

Ласнай ялувссар цала щарсса щаллу даву дуканмунил, янналул, къатлул ва къатлувусса кьайлул. ХIажлив гьан баву адиминал буржирдавун къабуххайссар, цуксса авадансса унугу.

Аммарив, бюхълай бухьурча цала щарсса ХIаж ва Оьмра буван гьан баву хъинссар, чириссар. Мунийну ласнал ва щарссанил дянивсса арарду цIакь шайссар, ччаву гьарза шайссар, щарссаний аякьа давуну ккаллиссар.

(«Мингьаж ат-ТIалибин», «ШархI Мугъни аль-МухIтаж»)

 

 

 

Адимина цамур шагьрулийн ягу шяравун яхъанан излай уну, кулпатгу гиккун бизан буллай ухьурча, щарсса чара бакъа мютIи хьун аьркинссарив?

Шариаьтрайн бувну, щарссанил буржри ласнащал архIал ганал увкусса кIанайн яхъанан бизаву, гиккусса ялапаршин ялавайсса даражалийсса духьурчагума. Ласналгу аьркинссар щарссанин нигьачIин дакъасса цIусса кIанттайнсса ххуллугу гиккусса ялапаршингу щаллу дуван.

Мукунсса чIумал ласнал увкумур къабаву хъунмасса бунагьри. Му ишираву мютIи дакъасса щарсса аьркинмунил щаллу даву ласнай ялув бакъассар. Амма адимина ухьурча цала щарссания ласнал ихтиярду тIалав дуллай, му иш хIисав бувайссар щарсса багъишла дитавуну, му чIумалгу ласнал буржри щарсса гьарца аьркинмунил щаллу даву.

(«ТухIфатул-мухIтаж», «Иаьнат ат-тIалибин», «Аз-заважир аьн икьтираф аль-кабаир»)

 

 

Ттигъанну дуркIунни бусурманнал календарьданул цIусса шин. Ттун бавссар цIусса шинащал куннал ку барча буллан къабучIиссар тIий. Му тIайлассарив?

Шафии мазгьабрал аьлимтурал тIимунин бувну, бусурманнал куннал ку байрамирттащал ягу мубараксса зурдардищал ягу гьижралул цIусса шинащал барча баву хъинсса давуну ккаллиссар. Цува барча увманалгу укунсса жаваб дулайссар: «Аллагьнал ﷻ кьамул баннав!», «Гьарца кьинилуву, зуруву, шинаву вий барачат бишиннав!» ва м. ц.

Му бакъассагу, аьлимтурал насихIат бувну бур мукунсса ххарисса кьинирду ялун нанисса чIумал щукрулун сужда бувара, цадакьа гьарза бара, дуаьрду дуллали куну.

(«ХIашия аль-Бужайрами», «Аль-Фатава аль-фикьгьия аль-кубра́, «ХIашия аль-Кьальюби, «ХIашия аль-Жамал», «Бугъят аль-Мустаршидин»).

 

2026-07-01 (МухIаррам 1448 ш.) №7.


Неъматрал кьимат

Ца билаятрай къурагъсса шин хьуну, щин чан хьуну диркIун дур. Гиккусса ца мискинсса адиминан пикри хьуну бур, щин дукканхьуви тIий, аьрщараву къуй дуккан. Дуклай чансса куртI шайхту лявкъуну бур ссаллив бувцIусса хъунмасса буттукьа.   Га тIивтIусса адимина хIайран хьуну ливчIун ур гиву думур...


Суал-жаваб

КIия инсан куннайн ку данди буклакисса спортрал журардая Исламраву ци увкуну бур? Цувагу, цала чIаравмигу буруччинсса ниятрай спортрахун багьаву, чурххал цIуллушиву дуруччаву Исламраву хъинчулий ккаккан дурну дуссар. Аммарив цаппара шартIру дусса спортрал журарду бунагьссар: Данди буккаврил ягу...


НеъматирттацIа къахьун дуккайсса дуаь

Оьмардул арснал Аьбдуллагьлул бувсун бур МухIаммад Идавсил ﷺ укунсса дуаь дайва куну:   اللهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ زَوَالِ نِعْمَتِكَ، وَتَحَوُّلِ عَافِيَتِكَ، وَفُجَاءَةِ نِقْمَتِكَ، وَجَمِيعِ سَخَطِكَ «Алла́гьумма инни́ ао́ьзу бика мин зава́ли ниъматика ва тахIаввали...


Сафар барз

Сафар барз – бусурманнал календарьданул кIилчинмур барзри, му байбишайссар мухIаррам зурул хъирив. «Сафар» тIисса мукъул мяънагу – «хъахъи лагаву» ягу «бачIва шаву» тIиссар. Литературалул чулуха ва махъ аьрабрая таржума буллай бур «щютI тIисса...


Хъинсса хасият – диндалул аслу

Хъинсса хасият думанан муния хайр бияйссар дунияллий ва ахиратраву, муния бувсун бур хIадисраву. Ца чIумал Аьббаслул Идавсихь ﷺ цIувххуссар: «Я Расулуллагь, вий аякьа дуллай ивкIунтIий АбутIалиблун ахиратраву мюнпат биянтIиссарив?» «БиянтIиссар, ттуй аякьа къадурссания, га...