МарцIшиву – цIуллушиву

МарцIшиву – цIуллушиву

ХIакьинусса кьини цIуллу-сагъшиву дуруччайсса идарарттай зузиминнал хъуннасса къулагъас дуллай бур марцIшивруха. Чапалшивруясса нигьгу, заралгу миннал бавхIуну бур чапалсса кIанттаву бикIайсса, жула яруннин ххал къашайсса, амма инсаннал чурххан зарал бусса микробирттащал. Инсаннал марцIшиву дуручлай ухьурча, миннуя зарал къабиянтIишивугу гьарцаннан кIулли.

Микробру бушиву кIул хьунугу бур дахьра 17-мур ттуршукулий, муния шиннай хъинну чIярусса чIун ларгуну дакъар. Амма, азаллий мукьттуршрахъул шинал хьхьичI жула ххирасса МухIаммад Идавсил ﷺ миннуя жухьва бувсъссар. ХIадисраву увкуну бур: «МарцIшиву – имандалул дачIир». Вай мукъурттийну бувчIин бюхълай бур марцIшиврух исламраву цуксса къулагъас дуллай буссарив.

Кьуръандалуву Аллагьнал ﷻ увкуну бур: «Зун чIалачIимунингу къачIалачIимунингу хъа буллай ура…», – куну. Ва аятрайну бувчIин буллай бур, жунма къачIалачIисса Аллагьнан кIулсса затру чIярусса душиву. Расулуллагьнал ﷺ хIадисравугу увкуну бур: «Къашавайма сагъманачIан маучIарача», – куну. Ва хIадисрайнугу жунма чIалай бур Идавсин ﷺ кIулну бивкIшиву цаппара цIуцIавуртту гьаваллавух микробирттайну дияйшиву.

Буруги ца укунсса иширахгу: Исламраву царагу эбадат кьамулссаннун хIисав къашайссар марцIшиву дакъахьурча. Масала, чаклин къаивссуну чак буван ихтияр дакъассар. Чаклин иссавриву бусса пайдалия ва хайрдания цIанасса заманнаву медициналул аьлимтуралгу хъунисса луттирду чичлай бур. Цамур бакъахьурчагума, чаклин ивссуманал чIявусса бунагьругу шюшлай бур. ХIадисраву увкуну буссар: «Бусурманчув чаклин исласисса чIумал лажин шюшайхту, му лажиндарал базурдал (яру, маз, май) бувсса бунагьру шюшайссар. Мукунма, ччанну шювшукунгу, инсан марцI шайссар бунагьсса кIанттавун лавгун, ччаннал бувсса хатIардая». Цал чаклин иссун ишла дурсса щин Имам Абу ХIанифанал марцIссаннун ккалли дурну дакъар, мунан Аллагьнал ﷻ дуллусса кашфулийну чIалай бивкIунтIий чаклин биссайни базурдая шюшлашисса бунагьру

МУСЛИМ АЬБДУЛЛАЕВ

2026-03-01 (Рамазан 1447 ш.) №3.


СсахI бичаву

Хъус марцI дуван хъуслий закат ялув бувсса кунма, чурх марцI буван, зумалувусса диялдакъашивуртту кIучI дуван, зума АллагьначIа ﷻ кьамулну лякъин, зумаритавал ссахIгу ялув бувссар. Инсаннал дургьусса зума лухччи-ссавнил дянив дарцIуну дикIайссар, ссахI букканнин ссавруннайн...


Лайлатул-Кьадрилул хьхьу

АцIния кIивагу зурдардиву яла ххирамур, даража лаваймур – Рамазан барзри. Мунил хьхьурдардива яла ххирамур хьхьугу – Лайлатул-Кьадрилул хьхьури.   Мугу Рамазан зуруй цумур хьхьу дуссарив мяйжанну къакIулссар. Куннал хьхьичIра-хьхьичIсса хьхьури тIар, куннал ацIния арулку хьхьури...


Зумаритавал кьини

Аллагь Тааьланал Зумаритавал кьини даврин савав – ахиратлул кьини дакIнин дагьаншиврулли. Мунингу учайссар Эдрал кьини, куну. Гьарца Эдрал кьини дуркIукун, дунияллий халкь кув ххарину, кув пашманну, кув ххуйсса канай, ххуйсса ларххун, кув оьккисса канай, оьккисса ларххун, кув бахьтта, кув...


ЩяйтIан бахIаймур

Бюхттулсса Аллагь тIий ур (мяъна): «Я Идавс, Кьуръан буклай айишиннин чIа уча Аллагьнахь, инава щяйтIаннуя уручча куну: «Аьузу би-Ллагьи мина-шшайтIани-р-раджим» увкуну, цилгу мяъна хъанахъисса – «на Аллагьнахь ﷻ чIа тIий ура щяйтIаннул оьсса тIуллая уручча тIий нава,...


Суал-жаваб

ЧIявуну баяй имам Магьди уккавай уссар тIисса хаварду. Му имамная кутIану бусарча ччива. МухIаммад Идавсил ﷺ увкуссар: «Имам Магьдинал цIа ттул цIаниха лархьхьусса дикIантIиссар, ганал буттал цIагу ттул буттал цIаниха лархьхьусса дикIантIиссар». Имам Магьди икIантIиссар Идавсил ﷺ...