Ссавур даву ва нафсран кумаг баврия махъунмай шаву

Ссавур даву ва нафсран кумаг баврия махъунмай шаву

Ссавурданул мяъна

Ссавур – му яхI бавур, кьянкьану захIматшивуртту дугьавур, цIуру-кIуру къабаву, нафс цинма ччимур баврия бугьаву, сси бугьаву, чувшиву ва инсап душиву. Зуннун ал-Мисрил увкуссар: «Ссавур – шариаьтрайн къарши уккаврия арх шаву, вила ялун бала бивсса чIумалгу паракьатну бухIаву, мискиншиву щинчIав кIул къадаву, кумаг так Аллагьная чIа учаву».

Ссавур душиврул лишан – бала ялун бивсса чIумал цала цува угьан кIулшивур, вила чIарав так дустал бакъа бакъасса чIумалгума. Ялагу увкуну бур, ссавур – му неъматрал ва балаллул дянив личIишиву къадаву хъанахъиссар, куну.

 

Ссавур даврил кьимат ва мунихсса чири

Аллагь Тааьланал ляличIину личIи бувну бур ссавур думи, Цала бюхттулсса неъматру буллуну. Аллагьнал ﷺ увкуссар (мяъна): «Мяйжаннугу, ссавур думиннан дазу-зума дакъасса неъматру хIадур бувну буссар». («аз-Зумар» суралул 10-мур аят).

Заннал амру бувссар Идавсин ﷺ (мяъна): «Ххуйсса куццуй ссавур дува», - куну («ал-Мааьриж» суралул 5-мур аят). Ххуйну ссавур даву цир учирча, му хъанахъиссар бала ялун бивсса чIумал халкьуннал дянив цала дакIнивумур ккаккан къабуллай, паракьатну, цичIав къавхьусса кунма бикIаву.

Мукунма, Аллагь Тааьланал муъминтурайн амру бувну бур цала нафсиращал талатавривугу ссавур дувара куну (мяъна): «Ссавур дуллали. Му ссавур давриву цайминнаяр хьхьичIун буккан хIарачат бувара. Зула дакIру Ттуйн (Аллагьнайн) эбадат даврицIун дахIияра». («Али Эмран» суралул 200-мур аят). Ялагу Аллагьнал ﷻ бувсун бур инсаннаща ссавур дуван къабюхъантIишиву, Заннал Цала кумаг къабуварча (мяъна): «Ссавур дува, му дувангу бюхъантIиссар так Аллагьналкумаграйну».

Ссавур даврил щалва кьимат ва даража бувчIин бувну бур МухIаммад Идавсил ﷺ: «Ссавур – имандалул дачIир, хIакьсса элму ва яькин (дакI дацIан даву) – му вил щалла иманни», - куну. Ялагу Идавсил ﷺ увкуну бур: «Мусиват бивсса чIумал ссавур даву ва Заннаясса чирилийн хьул бивхьуну миннуя рязи шаву хъинссар лагътал тархъан бавунияр». Идавсил ﷺ увкуссар: «Бусурманчунал цукун гужсса ярагъ бур ссавур ва Заннайн лаизаву (дуаь даву)». Идавсил ﷺ учайсса бивкIссар: «Яла-яла кьимат лараймур эбадат – захIматшивурттал хъирив бигьашиву хьуншиврийн хьул бишавур».

АсхIаб Аьли ибн АбутIалиблул  увкуссар: «Имандалун ссавур – чурххан бакI куннассар».

 

(гихунмайгу буссар)

 

«СалихIминнал тIабиаьт» тIисса луттирава

 

 

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


Дагъусттаннайн дурксса кьини

Апрель зурул байбихьулий Дагъусттаннай гужсса гъараллу лачIлай, марххалтту буллай, хъунисса зараллу хьунни инсантурал къатта-къушлин, хъу-лухччилун, ризкьилун, ххуллурдан. Инттухунмай бувсса кIусса марххалттанул Хъусращиял ва Ккуллал шяраваллан хъунисса зараллу биян бунни, гъараллая хъунмасса зарал...


КьюлтIмур кIул бан шайссарив?

ЦIанасса чIумал цаппара инсантал цукунсса бунугу балаллувун ягу захIматшивурттавун багьсса чIумал, аькьлу бухлавгсса кунма, му захIматшиврува ххассал хьуншиврул бикъавсса кIану къабитай: духтуртурачIан лагай, хIакимтурачIан бияй, битай лахъисса сапарду, жура-журасса дару-сававру ишла дуллан бикIай....


Иман ссайн учайссар?

Иман – му Аллагьу Тааьланал Цалва хъиншиврийну, рахIму-цIимилийну Цалва лагъартуннаятусса Цана ччисса инсаннал дакIниву бувчIин бавур, асар хьун бавур, мунивун дуртIсса нурди, му инсаннан цува ляхъан увсса Зал кIул уван. Му нургу, асаргу дакIниву бусса инсаннал Аллагьу Тааьланал...


Суал-жаваб

БучIиссарив мизитраву чIирайн ттиликI рирщуну шанан? Мизитраву шанан бучIиссар инсан «джунуб» хьуну (чурх шюшин, гъуслу буван аьркинну) акъахьурча ва гиву чак буллалиминнахун ахчилай, гай къума буллай акъахьурча. Вай шартIру биттур къадуварча, мизитраву шанан къабучIиссар,...


Дяъвигу, дингу

Аьрай, ярагъ бакъассагу, аьркинни дакIнил кьянкьашивугу, гуманитар кумаграцIун рувхIаниймур кумаггу. Ва кIанттул агьамшиву чIалай, жулва аьралийтурал чIарав бацIан, дакIниймур ласун 2024-ку шиная шинмай диндалул къуллугъчиталгу заназиссар СВО-райн. Мукунминнавасса ца ур 5-мур армиялул...