Кьадар – Аллагьная ﷻ

Кьадар – Аллагьная ﷻ

Кьадар – Аллагьная ﷻ

 

(дайдихьу хьхьичIми номердай)

 

КIулша, циняв амрурду ва ишру буссар Аллагьнал кьудратралу. Инсантал дахьва укунмасса чурхру ва суратрур, ми Аллагьнал цанма ччисса куццуй бачин бувну занакьулу бувайссар. Ва иш бакIравун лавсманан цанма зарал бувманайн сси къабизантIиссар, цанчирча мунан кIулссар мяйжаннугу гьарзад ляхъан дурма Аллагьу Тааьла ушиву ва цама акъашиву.

 

СалихIинтурал хъунама усттаз (кьутIб) Аьбдулвагьгьаб Шяъранил «Аль-минануль кубра» тIисса луттираву чивчуну бур: «Аллагьу Тааьланал ттун ца неъмат буллунни: ттунма зарал бувма тIайла увансса хIучча ххал бувайсса хасият дур ттул. На ганай аьй къадувара, махъунмай зарал къабувара, оьсса жаваб къадулара. Цанчирча, ттун кIулли я мукъуйну я тIулданийну ттун зарал буван щищачIав къахьунтIиссия, Заннал мукунсса чичру дакъассания ва навагу му заралданун лайкьсса бунагь къабувссания. На ургара Аллагьнал ﷻ Кьуд-ратрах ва чичрулух, халкьуннан ччимуних къулагъас къадувара. Гьарца хъанахъимуних вана укун ургайсса инсан тIачIав пашман къахьунтIиссар, цанма зарал бувманайн сси къабизлантIиссар. Аллагьнал ﷻ нясив бувмунийн сси бизлан къашайссар. Оьбала бувманайн къащивагу циван къабикIайссар куну цIуххирча, гьарца зад сукку шавугу, паракьатшивугу так Аллагьнал ﷻ кашилийну душиву кIулнутIийри. Оьшиву дуллалисса инсанталгу мархь кунмассар, цаннал ваманайх бишлашисса. Аькьилсса инсаннал му мархь цийнува цуппа къабищайшиву кIулссар, му канил бувгьуманал бишлашишиву бувчIлачIиссар. Аллагьнал ﷻ чичрулийн манеъшинна дакъашивугу циванни учирча – ми гьарзад нясив бувсса Аллагьнал ﷻ халкьуннайсса ЦIими ниттил цилва оьрчIайсса цIимилуяр хъунмасса бушиву кIулнутIийри».

Шичча мяйжан хъанай бур укунсса зад: зарал бувманайн сси бизан бюхъайссар циняр тIуллу инсантурал дувайшиврий дакI дарцIуманал. Пикри бувара, бунагьравун агьсса, халкьуннал хьхьичI баявур хьусса инсанннал дакI цукун ччучлай дикIанссар, цалва бувмуния пашманну ва къуману?. Аммарив, мунан кIулхьурча цува дунияллийн укканнинма Аллагь Тааьланал му иш цанма нясив бувну бивкIшиву, мунал дакIнивусса хIасрат бигьа хьунтIиссар. Мува куццуй, талихIрайн уккантIиссар кIивагу аьламраву (дунияллий ва ахиратраву) так ца Заллу ушиву кIулма. Мукунсса инсаннал цалва оьрмулуву хъанахъимуния лазан ласлантIиссар. Му лащан буван бучIир Кьиямасса кьинисса Дужжагьирал малаиктурал (забаният) тагьардануха. Ми малаиктурал циняв бунагькартурая пардавру лирккун ашкара бувайхту, щилчIав забаниятрай аьй къадувантIиссар (му Аллагьнал ﷻ амрулийну хьусса иш бушиву чIалай). Мува куццуй, ва дунияллийгу цавагу аьмал щинчIав хъар къабувайссар, так ца Аллагь Тааьланайн бакъа. Малаиктал цайнма бувсса бигар биттур буллай бушиву чIалачIисса кунма, винма зарал бувмагу Аллагьнал ﷻ чичрулийну зузиману чIалан икIайссар салихIсса инсантуран. Мунал къаучинтIиссар пулансса инсаннал зарал бувунни куну, так таклиф1 личIаннин.

 

  1. Таклиф – Заннал инсаннай ялув бивхьусса буюрду биттур баву ва къадагъа дирхьумуния арх шаву.

 

«СалихIминнал тIабиаьт» тIисса луттирава

2026-07-01 (МухIаррам 1448 ш.) №7.


Суал-жаваб

КIия инсан куннайн ку данди буклакисса спортрал журардая Исламраву ци увкуну бур? Цувагу, цала чIаравмигу буруччинсса ниятрай спортрахун багьаву, чурххал цIуллушиву дуруччаву Исламраву хъинчулий ккаккан дурну дуссар. Аммарив цаппара шартIру дусса спортрал журарду бунагьссар: Данди буккаврил ягу...


Неъматрал кьимат

Ца билаятрай къурагъсса шин хьуну, щин чан хьуну диркIун дур. Гиккусса ца мискинсса адиминан пикри хьуну бур, щин дукканхьуви тIий, аьрщараву къуй дуккан. Дуклай чансса куртI шайхту лявкъуну бур ссаллив бувцIусса хъунмасса буттукьа.   Га тIивтIусса адимина хIайран хьуну ливчIун ур гиву думур...


Эбадат ва мяърипат

ХIакьсса бусурманчунал загьир дувайссар цала диндалун лайкьсса инсаншиву. Диндалул, имандалул хIасул дуллалиссар жула тIуллу дарцIусса ттарцIруну хъанахъисса хасиятгу. Эбадатрайну цIакь хьусса хасиятрал хIасул дувайссар инсаннал оьрмулул тагьар, мукунсса инсан мяърипат, инсап, адав дусса...


Чак зия буваймур

Кьасттирай чаклил рукну, шартI кьадитарча чак зия шайссар. Ягу кьасттирай ххишала рукнурду дуварча: сужда-рукуъ куннасса, зия шайссар.   Кьуръан, зикри, дуаь дакъасса цамур гъалгъа кьасттирай барча зия шайссар. Кьасттирай хъян ивкIун, аьтIун ивкIун, цIуру-кIуру бувну, уф-агь увкуну, кIира...


Шанна бигьасса эбадат

МухIаммад Идавсил ﷺ хIадисирттаву увкуну бур:   «Циняв бусурманнал бунагьру багъишла битаннав тIий дуаь дурманан буссар гьарца бусурманчунахсса чири»   «Кьуръандалувасса ца хIарп дурккуманан хъинбала чичинтIиссар. Гьарца хъинбалалул чиригу ацIлийнуссар. «Алиф,...