Татли затлардан айрылайыкъ

Татли затлардан айрылайыкъ

Татли затлардан айрылайыкъ

Яйны вакътисинде адамлар ял ала, артыкъ затдан айрылмагъа сюймей, шону ичинде артыкъ авурлукъдан да. Шекер ва углеводлар инче белни лап уллу душманлары экенни барыбыз да яхшы билебиз. Къаркъарабызны авурлугъун аз этмеге башлагъанда муна шулардан къутулмагъа бек къыйын бола. Татлиликлени ва хамурдан этилген ашланы даим ашамай турмагъа бажарыламы? Алай арив бажарыла, аслусу – шолайлыкъны гертиден де этмеге сюйсе ва бир-нече ёравланы кютсе бола.

1. Аслу аш ашав толу болмагъа герек. Эртенги, тюшдеги ва ахшамгъы толу кюйдеги аш ашав татлиликлерден къутулмагъа кёмек этмеге бола. Озокъда, булайлыкъ артыкъ ашамагъа тарыкъ демек тюгюл. Ашыгъыз татувлу ва енгил болсун, яшылчалар ва овошлар кёп къоллагъыз. Пайдалы майланы гьакъында да унутмагъыз – эртенлер рафинированный тюгюл урлукъ май, къаймакъ, сари май ашаса, кёп замангъа ач къоймай сакълай.

2. Татлиликлени орнунда емишлер ашагъыз. Татуву татли бары да затны гери урмагъа тарыкъ тюгюл. Емишлер татлиликлени орнун алай арив тутмагъа бола. Бир-нече гюнню узагъында татли зат ашамасагъыз емишлени татуву айрыча татувлу тиежек. Шолайлыкъ булан, бара-бара шекерли ашланы орнун емиш тутса, къаркъарагъа да пайда болур, татли зат етишмей деп къыйналма да тюшмежек.

3. Калорийни аз этмей сакълама да бажарыла. Шекери бар ашамлыкъланы къойгъанда оьзге ашланы да шоссагьат гери урмагъа тарыкъ тюгюл. Шолай этсегиз, шекерли ашланы къоювугъуз тынч оьтежек ва гьатта психикагъа да гюч болмас. Натижада буса, бир жумалардан азмагъа башлажакъсыз ва артыкъ килолар таяжакъ.

4. Леззет алывну ёлларын излегиз. Бермеге сюеген ёравум адам билмесдей иш тюгюл, тек кимни де хошун гётермеге бола. Гезев, спорт, сурат этив, гюлебете тигив (вышивание), китап охув, къатнав – яшавну толумлашдыра, ярыкъ эте. Шолайлыкъны сайласакъ, телевизорну алдында татлиликлер булан хырындан янтайып чай ичгенден эсе шайлы да къолайдыр.

Оьрде берилген ёравлагъа гёре этмеге болсакъ, узакъ къалмай натижаны да гёрербиз. Шекерден къутулмагъа къыйын иш ва натижалар гёрюлмеге башлагъанда ругь гётерилмей болмас. Бир айдан юхугъуз къатты болажакъ, гёнгюгюз ачылажакъ, къурсакъдагъы авурлукъ таяжакъ, бетигиз ачылажакъ ва бир-нече килогъа енгил болажакъсыз.

Сафия Фокина

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Расулуллагьны ﷺ байлыкъгъа янашыву   Самак бин Харб хабарлагъан кюйде, ан-Нуъман бин Башир асгьабалагъа багъып булай айтгъан болгъан: «Ашгъа ва сувгъа байлавлу артыкълыкъ юрютмеймисиз дагъы? Мен сизин Пайхаммарыгъызны ﷺ къурсагъын тойгъанча...


Ана тилине гьашыкъ шаир

Баянлыкъны башын охугъанда, шаирлер барысы да ана тилин сюе, шогъар гьашыкъ, ят тилде яратмай чы деп эсге гелме бола. Шолай, озокъда, дюр, тек биревлер сюювню, ватанны, намусну ва шолай оьзгени артыкъ гёрюп, алгъа салып юрюте. Чагъына гёре жагьил буса да, тек ачыкъдан гёрюнеген пагьмусу булангъы...


Пайхаммарны ﷺ яшав ёлу

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Ухуд къазаватгъа гьазирленив   Бир йыл гетген сонг маккалылар дав этмеге онгарылагъаны тамам бола. Къурайшитлерден ва оланы янын тутгъан булар йимик бутпереслерден жыйылгъан асгерде давда ортакъчылыкъ этмеге гьазир уьч минг адам болгъан....


Исбайы болма четим этеген гиччиден гелеген мердешлер

Гетген асруну 90-нчы ва 2000-нчи йылланы башында оьсгенлер: «Ашап битдирмей туруп, тепсиден турмажакъсан!» – деген буйрукъну эшитмей къалмагъандыр. Сен саялы шорпаны, пилавну гьаран-гьаран ашап битдиреген ананы яда уллананы сагъа яман къарайгъан къараву эсигиздеми? Гьали биз уллу...


Сафар ай оьзге вакътиден къалышмай

Белгили йимик, бусурман рузнамагъа гёре, сафар – мугьаррам айдан сонг гелеген йылны экинчи айы.   «Сафар» деген сёз (башында «сад» деген гьарпы булан) «сари болмакъ» демекни англатмагъа бола. Башгъа маънасы – «бошамакъ», «бош...