Уллу чагъындагъы къатынгъа къыйышагъан савгъатлар

Уллу чагъындагъы къатынгъа къыйышагъан савгъатлар

 

Оьз тенгибиздеги тиштайпаны байрам булан къутлай яда себепсиз ону сююндюрмеге сюе бусакъ, савгъат сайлайгъанда, аслу гьалда, шо къыйын масъала тюгюлдюр. Амма оьзюбюзден шайлы уллу къатынгиши учун савгъат тапмагъа тарыкъ болгъанда ойлаша туруп къалабыз.

 

Гюл байламдан ва кампет къутукъдан къайры, эсли тиштайпаны разилигин алып болардай ону не булан сююндюрейик экен? Бетин ягъындырагъан алатлар бермек къыйышмасдыр: гьатта ол шоланы юрюте буса да, къайсын ушатагъанын, къайсын къоллайгъанын билмейбиз чи (чагъына гёре де, олар юз тюрлю бола). Уллу адам учун инг алдын не экенни токъташдырайыкъ. Шо дюр – савлукъ, онгайлыкъ, къоллама тынчлыкъ ва эс. Хошун гётереген, юрек алагъан ва, терсине, пайдасы ёкъ бир-бир савгъатланы гьакъында энни эсгерейик.

Уьй техника (робот-пылесос, пароварка, мультиварка, соковыжималка, блендер). Булар барысы да уьй къуллукъну битдирмеге енгиллик бере, ондан къайры, пайдалы аш гьазирлевге де болушлукъ – масала, сок этмеге. Мунда янгыз бир затны гьисапгъа алмагъа тарыкъ болажакъ. Уллу чагъындагъы къатын эсгерилген техниканы къоллап болажакъмы, уьйренмеге сюерми яда ариги мююшге теберип къоярмы. Биревлер техниканы гёрюнеген ерде аривлюкге сакълай, башгъалар яш къардашларына савгъат этип тайдыра. Берилген савгъатны, озокъда, ол сюйген кюйде къоллама ихтиярлы, тек бизин негетибиз жанына ярамакъ чы.

Уьйню арив этеген безенчик. Озокъда, шо безенчик аривлюкден къайры пайда гелтире буса, дагъы да яхшы. Мисал учун, арив сагьат (биревлер сагьат савгъат этмеге ярамай деп ойлаша, тек динибиз олай бош ойлагъа ер къоймай) яда гечелик лампа. Бермеге бирдагъы багъыйлы зат – шаршар меселде этилген гиччирек асар. Бу савгъат уьйню гёзел этгенден къайры, гьаваны къуру болма къоймас. Къургъакъ бойларда шону агьамияты бар. Уьстевюне, агъагъан сувну тавушу юрек учун да маслагьат.

Савлукъгъа пайдалы бирдагъы зат – массажёр. Ону тюрлю-тюрлюлери бола. Гиччи хали йимиклери, окълавгъа ошайгъанлары, ток булан ишлейгенлери, дырыллайгъанлары, ультразвуковойлары ва оьзгелери бар. Къайсын сайлап алгъанча, инг алдын билеген адам булан гьакълашса ва савгъат берилежек тиштайпаны савлугъу гьакъда билсе, яхшы болур.

Чайкъалагъан-кресло. Бу ажайып онгайлы «шанжал» уьйге де, квартирге де бир йимик къыйышар ва адамны сююндюрмей болмас. Шолай креслону ичинде онгайлы ерлешип заман йибермеге, киногъа къарамагъа, китап охумагъа, баланы баласы булан къатнай туруп, сокъмагъа бек рагьат болур.

Санаторийге путёвка. Ял алмакъ, кеп чекмек яда савлукъгъа пайдалы процедуралар учун о-бу санаторийге бакъдырмагъа ярай. Олай ерлерде уллу болгъан адамлагъа къыйышагъан спорт гьазирликлер де бола. Путёвка алгъанча бир алдын о тиштайпа нени ушатагъанын ва савлугъуну гьалын астаракъ булан билмеге яхшы болур.

Олай да, арив ва къоллама онгайлы савут-саба савгъат этмеге де ярар. Шону булан бирче, савутну пайдасындан къайры, ол ону нечик къоллап болажагъы гьакъда да ойлашмагъа тарыкъ. Мисал учун, чоюн ялгъав лап яхшысы деп санала, тек бош заманында да о авур геле: яш тюгюл адам шону гётерип айланмагъа, айрокъда ичинде ашы бар буса, болармы экен? Биревлер хрусталь савут савгъат эте, тек кёплерде о олай да бар, сонг да, шону байрам тепсилерде къолласа тюгюл, къалгъан заманда сервантны ичинде чанг басып тура. Гюл салмакъ учун берилген савут чу гьар гюн де столну уьстюнде болма бола.

Эгер де таныш ажай сокъмагъа сюе буса, шону учун тийишли тарыкъ герекни бермеге яман болмас. Амма согъув булангъы «саниятда» англаву ёкъ адам, пайдасыз, маънасыз савгъат этип янгылышма бола.

Биз бугюн янгыз бир-нече кюйлени гьакъында айтдыкъ. Амма бизин уллу болгъан тиштайпаларыбызгъа агьамият бермек барындан да артыкъ, гьюрметли янашыв юрекге лап аявлу ва къыйматлы.

 

Юлия Зачёсова

 

2026-05-01 (Зуль-къаида 1447 г.) №5.


Дагъыстан адабиятны терен билеген тамазасы

Гьалиги девюрде китап охуйгъанлар бек аз, кёбюсю халкъ интернетден пайдалана. Бу гьал девюрюбюзню аламатыдыр. Амма китап охумакъ не заманда да инсанны билимине, тарбиясына тувра таъсир этип гелгени белгили. Ана тилни яхшы билме сюегенлер учун, китап ва маълумат къураллар уллу пайда гелтирегени...


Яшланы уьюн онгарабыз: гиччипавланы турагъан ери онгайлы болма герек

Яшланы уьюн нечик онгарма бола? Бизин кёплерибиз, аналар ва улланалар, шону оьзлер ушатагъан кюйде эте, гьатта бир-бирде башын авуртдурма да сюймей: аслусу – ятагъан ер, шанжал булан стол, оюнчакълар ва низам болмакъ. Амма касбучулар яшланы уьюн онгарывгъа яхшы агьамият бермеге герек деп...


Сыйлы адамлар: Абу Зейд

Оьлюню эсге кёп алыгъыз     (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   «Гьей Абу Зейд, эгер Пайхаммар ﷺ сени гёрген эди буса, ол сени сююп къалар эди» (Абдуллагь ибн Масъуд ).   Хилял ибн Исаф оьзюню къонагъы Мунзир ас-Савриге: – Гьей Мунзир, юрю, иманыбызгъа...


Сорав – жавап

– Гьарам ёлда гелген акъчагъа гьаж яда умра къылмагъа яраймы? – Гьаж ва умра Ислам динни аслу кюрчюлеринден санала, шо саялы оланы гьалал акъча булан къылмагъа бек агьамиятлы. Абу Хурайрадан етишген кюйде, Пайхаммар ﷺ булай деп айтгъан болгъан: «Эгер кимесе бирев гьажгъа таза...


Адамлагъа ювукълар, женнетге де ювукълар

Чомартлыкъ – Ислам дин уьйретеген агьамиятлы хасиятлардан. Бу къылыкъ – иманны белгиси ва Аллагьны ﷻ разилигин къазанмагъа, адамлагъа кёмек этмеге чалышагъан бусурман гишини гёрмекли хасияты. Къуръанда ва сюннетде чомартлыкъны гьакъында, бу хасият Яратгъаныбызгъа ювукъ болма ва адам...