Бир баш яхшы, эки баш – дагъы да яхшы

Бир баш яхшы, эки баш – дагъы да яхшы

Исси гюнлер башланып, шагьар жанланып йибере. Гьар ерде яшланы кюлкюсю, самокатланы ва аякъмашинлени авазлары эшитиле, къушлар эртенокъ тавуш эте.

 

Марат эс этген кюйде, яшлар бавуна бармакъ учун уянмагъа шайлы рагьат болду. Эртенлер гюнню шавлалары уьйню ичин ярыкъдан толтуруп къоя. Бетине шо гюн шавла тийгендокъ, улан тез уяна, орунундан рагьат айрыла, атылып туруп бет жувмагъа, тиш тазаламагъа алгъасай. Сонг Марат гийине ва тёшегин жыя.

Тез ашап битгенде, ата-анасы ону яшлар бавуна етишдире. Гьар гюн Марат къурдашлары булан ёлугъажагъына къарай. Тюшде юхлап битгеде, яшлар гюп болуп бавну айланасында узакъдан гезей.

Шолай бир айланып юрювню гезигинде Марат, ойнай туруп ягъагъа тая ва белгисиз къушну тавушун эшите. «Шугъар не буса да бир зат болгъан, дагъы ёгъесе къуш тавуш этмес эди», – деген ой Маратны эсине геле. Ол айлана якъгъа тергевлю къарай, тек тавуш къайдан гелегенин англап болмай.

Ол не этип де тавуш къайдан гелегенни билмеге сюе. Баруну къырыйында оьсеген бёлеклерде ол гиччи къушну гёре: бу жан бутакъланы арасына чырмалып, чыгъып болмай гьасси къалгъан. Марат огъар кёмек этмеге сюе, тек янгыз бажармажагъын англай. Шо заман ол кёмекге къурдашларын чакъыра.

Иса ва Али тез чабып геле, болгъан ишни анлагъанда буса, къушгъа кёмек этмеге гьазир тура.

– Яшлар, энни не этейик? – деп Иса сорай.

– Бутакъланы арасындан ону чыгъарма тарыкъ.

– Огъар нечик кёмек этме болагъанны ойлашайыкъ, – деп Марат таклиф бере.

– Дагъы ёгъесе о оьлежек.

– Булай этейик. Бёлекни бутакъларын герип ачайыкъ! – деп Али пикрусун айта.

Яшлар бёлекни айланып алып, бутакъланы оьзлеге багъып тартма къарады, тек къуш азатлыкъгъа чыкъма болмады.

– Сиз тартыгъыз, мен буса бёлекни ичине гирип, пуршав этеген бутакъланы сындырып, къушну чыгъартайым, – дей Марат.

Яшлар шогъар рази бола. Марат бёлекни ичине къолларын астаракъ узата, къурдашлары буса, эки якъдан бутакъланы оьзлеге тарта. Артда да булар мурадына етише: къуш бёлекден чыгъып эркин болуп, учма гьазир, тек бир мюгьлетге оьрдеги бутакъда къала.

– Яшлар, сиз не этесиз? – деп, буланы янына гелген воспитательница сорай.

Шо мюгьлетде къуш къанатларын яйып, терекге багъып учуп, онда къона.

– Биз кёмек этив булан машгъул эдик, этген гьаракатыбызны натижасында къуш эркинликге чыкъды, – деп, яшлар болгъан ишни гьакъында толу маълумат бере.

– Къатгъан затларсыз! – деп воспитательница яшланы макътай. – Сизден арив къутгъарывчу команда чыгъар эди.

Яшлар оьзлени игитдей гёре. Яхшы ишлер этмек не заманда да арив тие, къурдашлар кёмек къолун узатагъанда буса, бирден-бир яхшы.

 

 

Айшат Расулова

2026-05-01 (Зуль-къаида 1447 г.) №5.


Дагъыстан адабиятны терен билеген тамазасы

Гьалиги девюрде китап охуйгъанлар бек аз, кёбюсю халкъ интернетден пайдалана. Бу гьал девюрюбюзню аламатыдыр. Амма китап охумакъ не заманда да инсанны билимине, тарбиясына тувра таъсир этип гелгени белгили. Ана тилни яхшы билме сюегенлер учун, китап ва маълумат къураллар уллу пайда гелтирегени...


Соцсетлер ва яшлар

Соцсетлер жамиятны тюрлю къатлары булан таныш болмагъа генг ёллар ачды. Шолайлыкъ бир-бир пайдалы натижалар да берди. Шоланы ичинде маданият оьсювге, илму ахтарывгъа ва билимге ёл ачыв. Ондан къайры, соцсетлер къоллавчуланы о-бу тарыкъ-гереклерин де кюте: гьис булан байлавлу ишлени, психология ва...


Яшланы уьюн онгарабыз: гиччипавланы турагъан ери онгайлы болма герек

Яшланы уьюн нечик онгарма бола? Бизин кёплерибиз, аналар ва улланалар, шону оьзлер ушатагъан кюйде эте, гьатта бир-бирде башын авуртдурма да сюймей: аслусу – ятагъан ер, шанжал булан стол, оюнчакълар ва низам болмакъ. Амма касбучулар яшланы уьюн онгарывгъа яхшы агьамият бермеге герек деп...


Костекли батыр

Бозигит Исламгереев тутушуп ябушувдан Европа оьлчевдеги ярышларда гёрсетген гьюнери бары да адамны бек тамашагъа къалдырды. Кёплер шогъар болма ярайгъан иш тюгюл деп къарады. Гьатта биревлер шону адам этмегендир, «искусственный интеллект» яда монтаж этилип кюйленгендир деп...


Уллу шаирни эсделигине

Къумукъ поэзияны ярыкъ юлдузу Шарип Албериев тувгъанлы 100 йыл бите. Уллу шаирибизни яратывчулугъун адабият ахтарывчулар ва эсли чагъындагъы адамлар яхшы билсе де, жагьил наслу ону билмей, танымай деп айтма ярай. Шо гьалны къолайлашдырмакъ ва шаирни атын эсге алмакъ мурат булан гьали-гьалилерде...