Бары да затда бизин учун маслагьат бар

Бары да затда бизин учун маслагьат бар

Бары да затда бизин учун маслагьат бар

Бир болгъан, бир болмагъан Аминат дейген гиччи къыз болгъан. Огъар беш йыл болагъанда яшны ата-анасы айрыла. Къыз атасы булан къала. Башлапгъы заман Аминат анасын бек сагъына болгъан. Амма атасы баласыны гьайын эте туруп, ону пашманлыгъын басылтмагъа къарай ва ону къырыйындан таймай, даим ону булан бола.

Заман еринде токътамай ва биразлардан Аминатны атасы янгыдан къатын алмагъа токъташа. Къызы шо хабарны эшитгенде ажайып бола. Ол аявлу атасын бирев булан да бёлмеге сюймей! Къызьяш йылай туруп, атасына:

– Аявлу атам, биз олай да арив яшайбыз чы! Негер тарыкъдыр бизге башгъа бирев? – дей.

– Къызым, къарсалама. Мен сени аз сюеген болмажакъман, – деп ата иржая туруп баласына маслагьат эте.

– Сен бир затны англа, магъа янгыз къыйын. Сен баргъан сайын оьсесен, уллу боласан, сагъа ана тарыкъ болажакъ.

– Тарыкъ тюгюл! – деп Аминат къычыра, вуягьарай сала.

– Магъа бирев де тарыкъ тюгюл! Сен болсанг таман магъа! – Балам, магъа бек къыйын. Мен сагъа къатынгиши берип болагъанны бермеге болмайман. Ол сени кёп затгъа уьйретежек. Бизин гьайыбызны этежек. Гёрерсен – сен ону ушатажакъсан. Бизин толу агьлюбюз болажакъ, – деп ата яшын рази этмеге къарай. – Мен оьзюм охужакъман! Мен болажакъман! – деп Аминат йылай. Амма къыз не айтса да, не этсе де, атасы оьзюне къатын ала. Аминат шону къабул этип болмай къыйнала, оьзюне ер тапмай. Атысыны янгы къатынын гёрюп ярамай.

Ону сав дюньягъа хатири къала. Умуми дюнья оьзюн ташлагъан, Есибиз Аллагь ﷻ ону къойгъан деп ойлашмагъа башлай. Гьатта Къуръан охуйгъанын да къоя. Аминат сырларын ачмагъа болагъан дюньяда биргинебир адам къала – ону улланасы. Бир гюн Аминат школадан гелгенде улланасыны янына гире. Ол гьаманда йимик баласыны баласын къучакълап, гьалын, кююн сораша. – Нечиксен, Аминат? Не янгылыкъ бар? – Огь, ана, не янгылыкъ болсун? Бары да зат яман! – деп Аминат кюстюне.

– Атам ишинде «гётерилип» командировкалагъа кёп гетеген болгъан ва уьйде болма да болмай. Уьйде буса бу зат бар. Огь, мен ону гёрюп болмайгъан кюй! Айтдагъы магъа, не учун Яратгъаныбыз мени булай такъсырлай? Башлап анам гетди, сонг бу къатын чыкъды…Бир-бирде эсиме гелеген кюйде, атам мени сюймейген болду. Къатыны огъар менден артыкъ деп ойлашаман. Неге шолай бола? Неге? Уллана къызны къучакълап къыса.

– Балам, Есибиз ташламагъан сени! Ол сени бек сюе. Гьар кимни оьз ёлу ва оьтмеге герекли сынавлары бола. Сени нече де тизив атанг бар ва ол сени бекбек сюе. Бек! Ол къатын алгъаны буса – шо сени учун этилген иш. Ол сен толу агьлюде оьсгенни сюе. Инан магъа: дюньяда болагъан бары да ишде маслагьат бар, аслусу – чыдамлыкъ ва иман. Къачан буса да, бу къатын сени яшавунгда негьакъ тюгюлюн билерсен. Есибиз Аллагь ﷻ бизден яхшы биле. Унутма шону, – деп ол Аминатны къайгъысын басылтмагъа къарай. Бираздан Аминатны артындан атасы геле.

Олар машинге минип ёлгъа чыгъа. Къырда бек гючлю янгур ява ва ёлну уьстю сыргъалакъ бола. Хапарсыздан машин бир якъгъа багъып гетип, ёлдан учуп чыгъа ва бёттебен айлана… …Къыз гёзлерин ача ва къамашдырып урунгъан ярыкъдан оланы шоссагьат янгыдан яба. Сан-саны авуртагъанын гьис эте. Яякълары гёзьяшлардан сувлана. Шону булан бирче ол бетин пеленче адамны къолу сыйпайгъанын гьис эте. Гёзлерин ачгъанда улланасы яннавурунда экенин гёре.

– Аллагьгъа ﷻ шюкюр! Эсге гелдинг! – деп ол баласыны баласын къучакълай.

– Папам! Ол нечикдир? – деп Аминат къоркъа туруп сорай. – Къоркъма зат ёкъ, ол эсен-аман. Амма ол кёп къанын тас этген ва шо сийрек группалы экенге огъар кёмек болмас деп къоркъгъан эдик. Тек Аллагьны ﷻ рагьмулугъу булан ону янгы къатыны да шо сийрек группалы! Англаймысан?! Атанга ону къатыныны къанын тёкгенде ону гьалы къоркъунчлу тюгюл. Аллагьгъа ﷻ макътав болсун! Гьали билдингми мен сагъа о заман нени гьакъында айтагъанны? Бары да этилеген ишде маслагьат бола! Аминат гёзлерин юма. Ол хыйлы заманны ичинде янгыдан Яратгъаныбызгъа дуа эте, Аллагьгъа ﷻ шюкюрлюк билдире. Бираздан улланасыны кёмеги булан ол туруп, атасы ятагъан ерге бара. Олар гирип гелгенде атасы юхлай болгъан. Къырыйында буса, янгы къатыны олтуруп, ону къолун сыйпай туруп, алгъыш тилей. Аминат иннемей пысып къала. Гьали ол, гертиден де, бу ят къатын олар учун маслагьат экенни англай. Бир зат да айтмай Аминат оьгей анасыны янына гелип, исси кюйде къучакълай ону.

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Ана тилине гьашыкъ шаир

Баянлыкъны башын охугъанда, шаирлер барысы да ана тилин сюе, шогъар гьашыкъ, ят тилде яратмай чы деп эсге гелме бола. Шолай, озокъда, дюр, тек биревлер сюювню, ватанны, намусну ва шолай оьзгени артыкъ гёрюп, алгъа салып юрюте. Чагъына гёре жагьил буса да, тек ачыкъдан гёрюнеген пагьмусу булангъы...


Исбайы болма четим этеген гиччиден гелеген мердешлер

Гетген асруну 90-нчы ва 2000-нчи йылланы башында оьсгенлер: «Ашап битдирмей туруп, тепсиден турмажакъсан!» – деген буйрукъну эшитмей къалмагъандыр. Сен саялы шорпаны, пилавну гьаран-гьаран ашап битдиреген ананы яда уллананы сагъа яман къарайгъан къараву эсигиздеми? Гьали биз уллу...


Сыйлы адамлар: Умар ибн Абд уль-Азиз

Ата да, улан да бир йимик асил къылыкълы   (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Асгьабаланы асил вариси ва бусурманланы халипасы Умар ибн Абд уль-Азиз оьзюнден алда болгъан халипа Сулейман ибн Абд уль-Маликни къабурундагъы хумну къолларындан силкип тайдырып битгинче де аякъ тюпдеги...


Бир-бирибизни айыплайгъаныкъны къояйыкъ

Бугюнлерде психология модагъа гирген ва «алгъа барывлу» болмакъ, китап охумакъ гьалиги дюньяда болмаса болмайгъан ишлерден санала. Булай оьсмек инсанны ич масъалаларын чечмеге ёл бере деп ёрала. Амма шогъар да къарамайлы, кёплерибиз ачувлангъанда айтмаса яхшы сёзлени айтып къоябыз,...


Рызкъы артмакъны себеплери

Бу дюньяны себеплеге кюрчюлю этип яратгъан Аллагьгъа ﷻ макътав болсун. Масала, терек оьсмек учун, бир башлап ону орнатма тарыкъ. Билимли болмакъ учун, муаллимни алдына барып, охума тарыкъ. Нени буса да сатып алгъанча ондан алда къазанып акъчалы болма герек. Рызкъы булангъы ишлерде де, Къуръанда ва...