Гьар халкъны оьз адатлары бола

Гьар халкъны оьз адатлары бола

 

Аявлу яшлар, гьар халкъны оьз адатлары болагъанны сиз билесиздир. Ким де халкъыны о-бу адатларын язып бизге билдирмеге бола. Оьз миллетини яшавун билегенде йимик, хоншу халкълар булан да таныш болмакъ яхшыдыр. Бугюн анадаш азербайжан халкъны адатларыны гьакъында, шоланы ачыкъ этип, Камран Абдуллаев язгъан гиччи маълуматны бермеге тийишли гёрдюк.

 

Къужурлу адатлар

Дюньяда хыйлы халкълар яшай. Оланы гьарисини оьз тили, милли опурагъы, дини, аш этеген кюю ва, озокъда, оьз адатлары бола.

Мен азербайжанлыман ва халкъымны бек сюемен, оьзге миллетлеге де гьюрмет булан янашаман, оланы маданиятын билмеге къарайман.

Кёп сюеген «Ас-Салам» газетибизни охувчуларына бугюн азербайжан халкъны бир-бир къужурлу адатлараны гьакъында язмагъа сюемен. Инг башлап агьлю булан байлавлуларын айтайым. Биз агьлюбюзде ата-анабызгъа бек гьюрмет этебиз, олар гелегенде ва гетегенде эретурабыз, олар бар ерде къычырып сёйлемейбиз, олар ишден арып гелегенде башын инжитмейбиз, къавгъаламайбыз. Шулай низамны уьйдегилер барысы да ушата.

Бизин халкъыбыз къонакъны кёп сюе, огъар абур этип де бажара. Къонакъ тёрде олтура, ол гелгенде бир башлап чай бериле, сонг буса, тепсиге тюрлю-тюрлю ашлар салына. Гьар аш айрыча гезиги булан бериле, неге тюгюл оланы ийислери бир-бири булан булгъанмагъа герекмей. Мени эсиме гелеген кюйде, шолардан лап татлиси, анам чоюн къазанда кама булан биширеген пилав. Пилавну нарны бюртюклери булан безендирегенде буса, шо арив гюлге ошап къала. Олай да, къонакълар овошлардан этилген бек татувлу ва пайдалы долманы ушата. Азербайжанлыланы люля-кебабын ашамагъан бармы? Тююлген къой этден къызартылгъан котлетлер? Дюшбара деген ашыбыз – шорпасында къайнагъан курзе. Бозбаш, пити, хаш ва татли ашлардан – пахлава, шакер-бура ва дагъы да кёп оьзгелери бар. Шоланы барысын да эсгерсе хыйлы заманны алажакъ. Шоланы татувун билмек учун бизге къонакълай гелмеге тарыкъ болажакъ.

Олай да, биз милли опурагъыбызны, бийивлени, музыканы сакълагъанбыз. Шоланы барысын да гиччи хабарда толу эсгермеге къыйын, гьарисин айрыча язма тарыкъдыр. Милли маданиятыбыз къужурлу ва башгъалагъа ошамагъан.

Мени йимик башгъа яшлар да оьз миллетини гьакъында язса, кёп затны билер эдик.

 

А.Байгереев

2026-05-01 (Зуль-къаида 1447 г.) №5.


Дагъыстан адабиятны терен билеген тамазасы

Гьалиги девюрде китап охуйгъанлар бек аз, кёбюсю халкъ интернетден пайдалана. Бу гьал девюрюбюзню аламатыдыр. Амма китап охумакъ не заманда да инсанны билимине, тарбиясына тувра таъсир этип гелгени белгили. Ана тилни яхшы билме сюегенлер учун, китап ва маълумат къураллар уллу пайда гелтирегени...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Расулуллагьны ﷺ савуту   Расулуллагьны ﷺ айлана якъдагъы гьар-тюрлю затлагъа, савутгъа, байракъгъа, оьзге малгъа ва гьатта миник (верховое) гьайванлагъа ат береген хасияты болгъан.   Пайхаммарны байрагъыны аты «Аль-Укаб»...


Элине гьашыкъ юрек

Гьар-тюрлю себеплеге гёре бизин якълы адамлар ят ерлеге гете, гёче, онда ишлей, яшавлукъ эте. Биревлер алышына ва тамурларын унута, амма башгъалар алай арив сакъала, къайда болса да, къумукъ экенин унутмай, яшларын да халкъыбызны сюеген кюйде тарбиялай.   Хасавюрт районлу Аида Акавова къысматына...


Тишлени гьар гюн тазалама тарыкъ

Марат къурдашыны тувгъан гюнюнден геле. Бу гюн арив оьтдю, айрокъда татли торт ва хыйлы оьзге татлиликлер ону кепине гелди. Марат кампетлер, зефирлер, мармелад, шоколад къангъанча ашап тойду. Ондан къайры, яшлар уьйлерине къайтагъанда къурдашы гьарисине оьзю булан алып гетмеге дагъы да кампетлер...


Адамлагъа ювукълар, женнетге де ювукълар

Чомартлыкъ – Ислам дин уьйретеген агьамиятлы хасиятлардан. Бу къылыкъ – иманны белгиси ва Аллагьны ﷻ разилигин къазанмагъа, адамлагъа кёмек этмеге чалышагъан бусурман гишини гёрмекли хасияты. Къуръанда ва сюннетде чомартлыкъны гьакъында, бу хасият Яратгъаныбызгъа ювукъ болма ва адам...