Жагьлыкъ яшав артдыра

Жагьлыкъ яшав артдыра

– Ата, алты да болмагъан, сен буса аякъ уьстдесен, – деп уллатасыны уьюне гиргенде Марат тамаша бола.

– Эрте тургъангъа Аллагь ﷻ берекет бере, – деп уллата жаваплана. – Эшитгенмисен булай айтывну?

– Эшитмегенмен. О нени англата?

– Ким эрте тура буса, кёп иш этмеге бажара ва шолайлыкъ булан уьстюнлюкге етише. Яшаву да жагь кюйде оьте. Сен негер булай эртенокъ турдунг? – деп уллата яшгъа сорай. – Бугюн ял алагъан гюн чю, яшлар бавуна бармагъа тарыкъ тюгюл.

– Тюнегюн бек арыгъан эдим ва тез юхлап къалдым, – деп Марат англата. – Яшлар бавунда спорт ярышлар оьтгериле эди. Бизин командабыз бек къаст этсе де утдурду. Энни юхлап тойдум. Гьали не этегенни билмеймен.

– Оьзден кюйде утдуруп болма да тарыкъ, – деп уллата уьйрете. – Утдургъанлыкъ къасткъылма герекни англата. Айрокъда спортда, шо болмаса болмай. Не этегенни билмей бусанг, юрю мени булан «разминка» этейик.

– «Разминка» деймисен? Яшлар бавунда йимикми? – деп Марат тамаша бола.

– Тюппе-тюз. Юрю. Бир, эки, уьч, дёрт… – деп, уллата санай туруп, эртенги гимнистиканы башлай.

– Бир – гётерилебиз, тартылабыз, эки – энкеебиз, созулабыз, – деп Марат санавлагъа гёре гимнастикасын башлай. – Уьч – къолланы яябыз, башыбызны ари-бери бурабыз. Дёртге – алгъа яйылгъан къоллагъа гезик булан аякъланы гётеребиз, беш – янгыдан барысын да башлайбыз.

– Гьайт, къоччакълар, – деп уьйге гирген ана буланы макътай. – Мен сизге эртенги аш гьазирлейим.

– Аш бишгенче, биз эртенги яяв юрювге чыгъайыкъ, – дей уллата.

– Нечакъы да яхшы, – деп ана шогъар рази бола. – Чыгъагъанда, Марат, чёп булангъы пакетни де ал, тюнегюн ону ташлама заманым болмады.

Марат башы булан орам эте.

Уллата да, яш да орамгъа чыгъа ва ёл уьстде тарыкъ ерге чёпню де ташлап, тереклер оьсеген паркгъа багъып алгъасамай баралар.

– Бу не шыплыкъдыр! Жымчыкъланы авазындан къайры тавуш да эшитилмей, – деп Марат ажайып бола.

– Бу вакътиде шагьар янгы уянма башлай, – деп уллата англата. – Шып шагьарда ойлаша туруп геземеге бек сюемен.

– Ата, нени гьакъындадыр ойларынг?

– Не де геле оюма. Язбашда чечекленеген табиатны, гюнешни гёрюп, сююнеген къуш тавушланы, яшавну, яхшылыкъны гьакъында ойларым бола. Яшавда дагъы да хыйлы яхшы иш этмеге болагъанны гьакъында да ойлаша боламан.

– Ата, булай гезевню мен де ушатдым, – деп Марат мюкюр бола. – Ял алагъан гьар гюн гимнастика да этип, геземеге чыкъсакъ, арив боламасмы?

– Не ажайып ойдур! Бу бизин арив мердешибиз болажакъ, – деп уллата яшны къучакълай. – Сав болмакъ учун, таза гьавада кёп геземеге, яяв юрюмеге, спорт булан машгъул болмагъа ва заралсыз аш ашамагъа тарыкъ. Чагъыма гёре мен уллу болгъанман ва спорт булан машгъул болма болмайман, шо саялы гьава булан тыныш алмагъа ва яяв юрюмеге деп орамгъа чыгъаман.

Бираздан булар уьйге багъып бурула. Орамлар аста-аста айынмагъа башлай: биревлер ишине алгъасай, башгъалар – школагъа, баргъан сайын орамлар машинлерден тола. Уллата да, Марат да уьйге багъып бара, мунда олагъа гьазир аш онгарылгъан.

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Исбайы болма четим этеген гиччиден гелеген мердешлер

Гетген асруну 90-нчы ва 2000-нчи йылланы башында оьсгенлер: «Ашап битдирмей туруп, тепсиден турмажакъсан!» – деген буйрукъну эшитмей къалмагъандыр. Сен саялы шорпаны, пилавну гьаран-гьаран ашап битдиреген ананы яда уллананы сагъа яман къарайгъан къараву эсигиздеми? Гьали биз уллу...


Сафар ай оьзге вакътиден къалышмай

Белгили йимик, бусурман рузнамагъа гёре, сафар – мугьаррам айдан сонг гелеген йылны экинчи айы.   «Сафар» деген сёз (башында «сад» деген гьарпы булан) «сари болмакъ» демекни англатмагъа бола. Башгъа маънасы – «бошамакъ», «бош...


Сыйлы адамлар: Умар ибн Абд уль-Азиз

Ата да, улан да бир йимик асил къылыкълы   (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Асгьабаланы асил вариси ва бусурманланы халипасы Умар ибн Абд уль-Азиз оьзюнден алда болгъан халипа Сулейман ибн Абд уль-Маликни къабурундагъы хумну къолларындан силкип тайдырып битгинче де аякъ тюпдеги...


Кёп сюеген Пайхаммарыбызны ﷺ гьакъында бек билейик

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Расулуллагьны ﷺ байлыкъгъа янашыву   Самак бин Харб хабарлагъан кюйде, ан-Нуъман бин Башир асгьабалагъа багъып булай айтгъан болгъан: «Ашгъа ва сувгъа байлавлу артыкълыкъ юрютмеймисиз дагъы? Мен сизин Пайхаммарыгъызны ﷺ къурсагъын тойгъанча...


Ана тилине гьашыкъ шаир

Баянлыкъны башын охугъанда, шаирлер барысы да ана тилин сюе, шогъар гьашыкъ, ят тилде яратмай чы деп эсге гелме бола. Шолай, озокъда, дюр, тек биревлер сюювню, ватанны, намусну ва шолай оьзгени артыкъ гёрюп, алгъа салып юрюте. Чагъына гёре жагьил буса да, тек ачыкъдан гёрюнеген пагьмусу булангъы...