Тюркияда ва Сурияда болгъан ер тербенивден дарс алайыкъ

Тюркияда ва Сурияда болгъан ер тербенивден дарс алайыкъ

Февраль айны башында Тюркияда ва Сурияда болгъан ер тербенив сав дюньяны гьалек этди. Бу пачалыкъланы тарихинде шу ер тербенив лап авуру болду. Табии балагьны натижасында нечесе минг адам оьлдю, хыйлы уьй бузулду, кёплер къырда къалды.

 

Бу балагь бизге нени эсибизге салды? Аслу уьч затгъа агьамият бермеге герек деп эсиме геле.

 

1. Яшавну барышын къыйматлап болмакъ

Болгъан иш гёрсетген кюйде, яшав бек чалт оьте ва дюнья яхшылыкъланы артындан чапмагъа тарыкъ тюгюл. Бар-барлыгъыбызны бир гесегин де болмагъа герекдей къабул этмеге тюшмей: инсан еслик этеген байлыкъ нечакъы уллу буса да, бир мюгьлетни ичинде кюлге айланмагъа бола.

Ер тербенивден зарал гёрген бир жагьил тиштайпа хабарлагъан кюйде, ол гьали-гьалилерде квартир сатып алгъан болгъан ва ичин багьалы техника ва оьзге бары да тарыкъ-герек булан толтургъан. Бугюн буса, шолар барысы да хум тёбе.

Шо саялы, яшавну барышын, бугюн барлыгъын къыйматлап болмагъа тарыкъ. Тюнегюнгю гюн гетген, тарихге айлангъан ва дагъы къайтып гелмежек. Гележекде не болажагъы белгисиз. Яшавну татувун ва къыйматын бугюнгю гюн гёрсете. Шону англасакъ, яшав маъна якъдан толаргъа умут бар.

 

2. Адамлагъа кёмек этегенлик

Болгъан агьвалат гёрсетген бирдагъы иш – Ер юзюндеги адамлар къыйынлы заманда бир-бирине кёмек къолун узатагъанын тас этмегенлик, айлана якъда хыйлы яхшы адам бары. Кёплер гишини къыйынына талчыкъды, юреги ачытды. Ата-анасыз къалгъан етим яшланы оьзлеге алмагъа сюеген хыйлы агьлю сесленди. Гьатта гиччи яшлар да, жыйгъан акъчаларын кёмек гьисапда йиберегени, юрекге тиймей болмай. Бир уллу ажай дагъы заты болмай, оьзю учун жыйгъан гебинни гелтирип, сувукъда чырмалмагъа тарыкъ болар деп шону берди. Бузулгъан уьйлени тюбюнде къалгъанлагъа кёмек этегенлени арасында простой адамлар да, белгили адамлар да биригип чалыша эди.

Булай биригивню уллу агьамиятлыгъы бар ва къыйынлы заманда бек пайда гелтире. Ер тербенив ачыкъ гёрсетгени йимик, башгъалыкъларына да къарамайлы, бары да инсанлар бир къаркъара йимик – бир ерде авуртса, къалгъан ян шону биле.

 

3. Барлыкъгъа къыйматлы янашыв

Гьалиги девюрде бары да ерде дегенлей экономика четим гьалда, адамлар бютюнлей дюньялыкъгъа берилген ва болгъан чакъы кёп къазанмагъа къарай, тек нечакъы бар буса да, шону аз гёре. Бар-барлыкъгъа рази болагъанлыкъ кёп аз. Оьз уьйлерини тюбюнде къалып, гьарангъа сав чыкъгъанлар айтагъан кюйде, дюньяда лап къыйматлы зат – яшав оьзю, бар болмакълыкъ.

Бу яшавубуз гележек ерибизге элтеген бир болжал экенни ер тербенив инсанланы эсине салды. Биз бу дюньяда бары да затыбызны къояжакъбыз, янгыз амалларыбызны алажакъбыз оьзюбюз булан.

Есибиз Аллагь ﷻ шу ва герти дюньяны бары да яманлыкъларындан аман сакъласын бизин ва яшавубузну яхшы якъгъа алышдырсын, деп тилейбиз.

 

 

Сайида Ибрагьимова

 

2026-05-01 (Зуль-къаида 1447 г.) №5.


Пайхаммарны ﷺ яшав ёлу

Бану Кайнука къавум дыгъарны буза   (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Есибиз Аллагь ﷻ бусурманлагъа Бадр къазаватда уьстюнлюк бергенни ва олар арапланы арасында макътавлукъгъа етишгенни, гючлю ва абурлу болгъанны ягьудилер гёргенде, оланы юреклериндеги оьчлюк бирден-бир гючлене....


Костекли батыр

Бозигит Исламгереев тутушуп ябушувдан Европа оьлчевдеги ярышларда гёрсетген гьюнери бары да адамны бек тамашагъа къалдырды. Кёплер шогъар болма ярайгъан иш тюгюл деп къарады. Гьатта биревлер шону адам этмегендир, «искусственный интеллект» яда монтаж этилип кюйленгендир деп...


Элине гьашыкъ юрек

Гьар-тюрлю себеплеге гёре бизин якълы адамлар ят ерлеге гете, гёче, онда ишлей, яшавлукъ эте. Биревлер алышына ва тамурларын унута, амма башгъалар алай арив сакъала, къайда болса да, къумукъ экенин унутмай, яшларын да халкъыбызны сюеген кюйде тарбиялай.   Хасавюрт районлу Аида Акавова къысматына...


Уллу шаирни эсделигине

Къумукъ поэзияны ярыкъ юлдузу Шарип Албериев тувгъанлы 100 йыл бите. Уллу шаирибизни яратывчулугъун адабият ахтарывчулар ва эсли чагъындагъы адамлар яхшы билсе де, жагьил наслу ону билмей, танымай деп айтма ярай. Шо гьалны къолайлашдырмакъ ва шаирни атын эсге алмакъ мурат булан гьали-гьалилерде...


Адамлагъа ювукълар, женнетге де ювукълар

Чомартлыкъ – Ислам дин уьйретеген агьамиятлы хасиятлардан. Бу къылыкъ – иманны белгиси ва Аллагьны ﷻ разилигин къазанмагъа, адамлагъа кёмек этмеге чалышагъан бусурман гишини гёрмекли хасияты. Къуръанда ва сюннетде чомартлыкъны гьакъында, бу хасият Яратгъаныбызгъа ювукъ болма ва адам...