Эсибизни гючлю этейик

Эсибизни гючлю этейик

Эсибизни гючлю этейик

Арт вакътилерде адамлар эси осал болгъанына ва унутагъанына кёп кант этеген болгъан. Шолай гьал тюрлю себеплерден болмагъа бола. Адамлар оьзюнден башгъа кимни де айыплама гьазир, тек айып оьзюнде экенни нече де аз адам мюкюр болар.

 

Эсин гючлю этмек учун хыйлы ёл бар, шоланы ичине тюрлю-тюрлю дуа этив де гире. Амма бир-бир дуа охугъан булан инсанны эси гючлю болажакъ, деп бирев де мекенли инандырмас. Оьзге масъалаларда йимик, дуа гьакъ юрекли саналмакъ учун, шону булан янаша яхшы ишлер де болмагъа герек. Эгер де яшап барагъан яшавугъуз Аллагь ﷻ рази къалардай яшавдан арек буса, дуагъыз шоссагьат къабул этилежек деп неден эсигизге геле? Адамны эси осал бомагъа башлагъанны лап аслу себеби – инсан Аллагь ﷻ ушатмайгъан ишлер этегенидир. Шолай болгъан сонг, инсан Есибизни бары да буйрукъларын кюте ва гюнагьдан сакъланып яшай буса – эсин осал болма къоймай сакъламакъ учун, лап инамлы кюйдюр.

Шо саялы, эсин осал болмай, гючлю этмек учун, гёз къаравун, ойларын ва бары да ишлерин гери урулагъан затлардан аман сакълама тарыкъ. Янгыз гьалал булан гелген ашны ашамакъ – эсини даражасына таъсир этеген агьамиятлы ишлерден. Баш майыбызны даим гьазир эте турмагъа ва яхшы ишлени гьакъында болгъан чакъы кёп ойлашма тарыкъ. Къуръан охув, намаз къылыв ва ораза тутув – эсгерилген масъаланы алдын алмакъ учун инг агьамиятлы себеплерден санала.

Эси осал болагъанына кёбюсю гезик охуйгъан яшлар кант эте. Шо саялы, охувчулар, къолуна китап да алып, шу дуаны охуса яхшы болур: «Би-сми Ллягьи ва субхана Ллягьи ва ль-гьамду ли-Ллягьи ва ла илягьа илля Ллагьу ва Ллагьу Акбар, ва ля хавля ва ля къуввата илля би-Ллягьи ль-‘Алиййи ль-‘Азими ль-‘Азизи ль-‘Алим, ‘адада кулли харфин кутиба ва юктабу абада ль-абадиййина ва дахра ддахирин».

Олай да, гьар борч намаздан сонг, шу дуаны охумакъ яхшы: «Аманту би-Ллягьи ль-вахиди ль-ахади ль-гьакъкъи, ля шарика лаху ва кафарту би-ма сиваху».

Эсин гючлю этмеге сюегенлеге Мугьаммат Пайхаммаргъа ﷺ болгъан чакъы кёп салават салмагъа ёрар эдик. Гьакъ кюйде, Расулуллагь ﷺ бары да дюньялар учун рагьму гьисапда йиберилген.

Сивак къолламакъ, бал ашамакъ, гьар эртен ач къарынгъа 21 къара кишмиш ашамакъ эсин къолай эте, деп санала ва хыйлы ачыкъ ва яшыртгъын аврувлагъа дармандыр. Сонг да, къакъырыкъны ёкъ этеген бир-бир ашлар да эсин гючлю эте. Шоланы арасына къатгъан экмек, къакъ инжир ва шолагъа ошагъан оьзгелер гире.

 

Абдулла Магьамматов

2026-03-01 (Рамазан 1447 г.) №3.


Бусурман гиши билмеге тарыкъ аслу илму

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде).   Забургъа (Псалтирь) иътикъатынг нечик болма тарыкъ?   Мен токъташаман, гертиден де, Забур китап, Аллагьны ﷻ сыйлы китапларыны бириси, Аллагь ﷻ ону Оьзюню пайхаммары Давутгъа йиберген. Сыйлы болгъан Къуръан каламында Аллагь ﷻ булай айта: «Ва...


Анварны музейи – яратывчулукъну очагъы

Кёплер биледир Магьачкъалада уллу шаирибиз Анвар Гьажиевни атындагъы музей барны. Къумукъ поэзияны классиги, Дагъыстанны халкъ шаири яшагъан уьй, яратгъан ери аявлап жыйылгъан ва къаравчулар учун сав йыл ачылгъан. Мунда шаир яшагъан кюй сакълангъан, ол къоллагъан савутлар, алатлар, китаплар, огъар...


Гьиллалыкъ: шо яхшымы яда яманмы?

Гьиллалыкъ – эки янсынлы иш. Бир якъдан, биз барыбыз да билеген кюйде, намуслу (честный) болмакъ бек яхшы ва тюзевлю аралыкъланы кюрчюсю санала. Башгъа якъдан буса… гертисин айтайыкъ: багъыйсыз гьалдан чыкъмакъ яда масъала чечмек учун, гьар ким де яшавунда бир керен сама да гиччирек...


Пайхаммарны ﷺ яшав ёлу

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Пайхаммарны ﷺ Мадинагъа къайтыву   Къазаватдагъы дав битген сонг да Пайхаммар ﷺ Бадрда дагъы да уьч гюн тургъан. Сонг ол асгери булан Мадинагъа къайтмагъа тербене. Ас-Сафра деген къакъадан чыкъгъанда, Расулуллагь ﷺ уллу хум тёбени къырыйында токътай...


Тутгъан оразаларыбызны Аллагь ﷻ къабул этсин!

Ассаламу алейкум ва рагьматуллагьи ва баракатугьу!   Аявлу къардашлар ва къызардашлар! Етишип гелеген Ораза байрам булан гьакъ юрекден къутлайман сизин. Бу байрам ораза тутув, дуа этив, товбагъа тюшюв ва ругь оьсюв булан толгъан рамазан айны жамын чыгъара. Уллу байрамыбыз рагьмулукъну,...