бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Жавабкардеш дихуси Идбаг ﷺ

Жавабкардеш дихуси Идбаг ﷺ

Жавабкардеш дихуси Идбаг ﷺ

Иш анцIбукь Мисрилизиб бетаурси саби. Ца мискинни пулан адамлизирад 500 динар чеблалис сасиб.

ВягIда хIясибли, илди чардарес замана баибхIели, арцла вегIли илди тIалабдариб. Амма мискинна чардарес арц агни багьандан, илини илис чардарес вачрукьязирад сасили дедиб. Илра вягIдала замана таманбиубхIели, вачрукьяни сунела арц чардарахъес тIалаббариб. Амма мискинни гIуррара илди арц чардарес хIейуб. ИлхIели вачрукьяни ил судлизи ведиб. Судьяни мискин живарили хьарбаиб:

- ХIуни иш вачрукьяс 500 динар дедес гIягIнили биъни бархьсив?

- ГIе, бархьси саби, амма дила арц агара илис чардарес.

Судьяни ил ухIнакаэс кьасбариб. ИлхIели мискинни тиладибариб сай шаладикайчи ватахъес, хъулибтази багьахъайчи.

- Чили жавабкардеш диху гьатIи хIед? – хьарбаиб судьяни.

- Нушала Идбагли ﷺ диху, гIур дила чилра агара наб жавабкардеш дихеси.

- Или ибси се ибси?

- Нагагьладан ну чархIевхъасли, ну илала умматлизивад дураулхъусира.

Судьяни ил гIергъила бархIи бикайчи хъули вархьиб. Хъулиб илини хьунуйчил барх хIядис гьанбикахъиб. Илизиб ца асхIябли Идбаглизи ﷺ хьарбаибсири: «ХIед салават бучIасли наб се бетарара?» «ХIела чеблуми черахъес имканбикIур ва шишимъала камдирар», - жаваб бедибсири илини. Илдани шаладикайчи салават бучIес кьасбариб. Ил гьанкIухъунхIели, муэрлизив Идбаг ﷺ чеиб. Ил викIар: «ХIушала шагьарла амирли гьар дуги наб азир салават дучIутири. Иш дуги ил хатаIаикили, лугIи азирличи адхIебикахъиб. Укьенну иличи набчибад салам буха ва бура, сунела диъхIедиути салаватуни ЧевяхIсини хIела салаватуначирли чедирцIахъу или. Илини бедаб хIела чебла».

Савли Идбагли ﷺ бурибси барили, мискин амирличи вакIиб. ВегIбекI илис сунела ахIерси адамлисван гьуниваили, чебла чарбарахъес 500 динар дедиб ва савгъатлис 2,500 гIурра имцIадариб. Илисра муэрлизив Идбаг ﷺ чеили увухъун, суненира илала чебла бедахъес хъарбарибси.

Судьячи чарухъунхIели, илра мискиннис разили гьуниваиб ва 500 динар дедиб. Ил викIар: «Наб муэрлизив Идбаг ﷺ чеира, илини хъарбариб хIела чебла бедахъес ва чеасиб, Кьиямала бархIи ЧевяхIсила гьаларти дила чеблуми чедирцIахъис или». ХIяйранвиубли хIякизурси мискинничи дуцIли вачрукья вакIиб ва хIулбазир нургъбачил викIар: «Ну хIела чеблаличивад чеввурхулра! Нуни муэрлизив Идбаг ﷺ чеира, илини набчи хъарбариб хIела чеблаличивад чевверхахъес. Кьиямала бархIи дила чеблаличибадра чеббурхниличила буриб». Илинира мискиннис 500 динар савгъатдариб.

ЦагьакIли давлачеввиубси мискин, някъбази 4 азир динарра дуцили висулри, ва Идбаглис ﷺ салават бучIулри.

Наида Гъуруева

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


ХIяжла рукнурти

ХIяж динна рукнуртала ца саби, гIялам халкьла вегI Аллагьлис ﷻ бируси гIибадатуназибад халасигъуна. ХIяж адамличи гIямрулизиб гьачам баресцун саби чебси, сунени назру баралли ахIенси.   ХIяж чеббиънилис шел шартI лер: бусурман виъни, балугълавиъни, дагьричевси виъни, азадси виъни, хIяжбарес...


Зуль-ХIижжа базла 10 бархIила дурхъадеш

Идбаг ﷺ сунела дурхъаси хIядислизив викIули сай: «Илди бурхIназив дубурцуси адам Аллагьли ﷻ вецIал секIайчивли дурхъавиру: сунела гIямрулизи баракат хьурабиру; мас-давла имцIабиру; хъалибарг балагьуназибад уцахъу; бунагьуни умудирар; гIяхIти баркьудлуми имцIа-дирар; бебкIала излуми...


Бакиличила

Ибн аль-Джаузила уршила урши Абуль Музафарли лукIули сай, Ибн Акильли сунечила буруси: «Гьачам, КягIбалис алав тIаваф барили гIергъи, нуни ванзаличиб жавгьар духрала баки чебаира. Иличиб хIунтIена гьимир лебри бриллигIянтличилси. Нуни ил ахъбуцира ва илала вегI варгес кьасбарира. Камси...


Хьунул адамла дехIибала

Хьунул адамла дехIибайзир мурул адамлайзирад декIардулхъути цацадехI хасдешуни дирар, илди кIидехIлалра хьулчи ца биалра.   БегI гьалаб ил хасдеш декIарбулхъан, хьунул адамли дехIибала дехIдирхьухIели «Аллагьу акбар» или някъби ахъдурцухIели, илхIели ва кIинайс гьар...


ХУРЕГ БАЛКЬАРАХЪНИ

Долма (8 порция) ГIягIнидиркур: ТIутIила кIапIри – 300 гр; белкьунси диъ – 1 кг; биринж – 1 стакан; цIуба жерши – 1; итан жерши – 4 цула; бурт – 400 гр; кьар, зе, исиут, дерубти специяби – бизидеш хIясибли. Балкьарахъни: тIутIила кIапIри зукьиси...