бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Редакциялизи суал

Редакциялизи суал

- ЦацабехIти адамти хIяжлизи бякьунхIели, Идбагла ﷺ митжитлизир 40-дехI дехIибала дарес къайгъилизиб бирар. Селис илкьяйда бируси?

 

- ХIяж бирухIели, Масжид ан-Набави – Саудунала ГIярабиялизибси Мадина шагьарлизибси Аллагьла Расулла ﷺ мижитлизир дарибти 40-дехI дехIибала хIяжла шуртIрази кадурхули хIедиалра, илгъуна имкан лебли биалли суннат-муакьаддализи халбируси саби.

СенахIенну хIядислизиб бурули саби:

«Чи вакIаллира дила хIябличи ну вебкIили гIергъи, ну мицIирхIели набчи вакIибсиличи мешуси саби».

ЦархIил хIядислизиб биалли леб:

«Чи вакIаллира дила хIябличи, Кьиямала бархIи дила шафагIят сарху».

Илкьяйдали Аллагьла Расулли ﷺ насихIятбариб адамтази сунела мижитлизир дехIибала дирахъес. Иличила ишгъуна хIядис лебси саби:

«Гьарил дила мижитлизир дарибти дехIибала азирнали дурхъати сари, цархIилти мижитуназир дарибти дехIибайчир, Маккализибси Масжидуль -ХIарам халхIебаралли». (Бухари)

ГIуррара хIядис леб: «Чили дила мижитлизир 40 дехIибала дараллира, жагьаннабла цIализивад верцили вирар. Ил адам кIибяхIяндешлизивад, мунапикьдешлизивад гьарахъли вирар». (Имам ГIяхIмад).

Ил багьандан гьарил бусурман адам илди дурхъати мераначи ваибхIели, дигахъу 40-дехI фарзла дехIибала дарес. ШудехI дехIибала гехIел бархIила духIнар даралли, 40-дехI дехIибала адиркути сари. Суннат бетерхурсилизи халбируси саби, Масжид ан-Набавилизир цадехI дехIибала даралра.

Авалра мазгьабла гIялимти цауркIли саби Аллагьла Расулла ﷺ хIябличи зиярат барни бегIлара гIяхIси баркьуди биънилизиб, сунечибли ЧевяхIсиличи гъамируси.

Илкьяйдали динна гIялимтани Дунъяличиб бегIлара дурхъати меранази халдирути сари Мадина ва Макка шагьурти.

Мадинализи аркьухIели нигетра барили вазес чебиркур. Шагьарлизи даибхIели Идбаглис ﷺ имцIали салават бучIеная. Мижитлизи аркьухIели уркIи-уркIиларад тавба дарес хъуммартидая. Илкьяйдали гIяхIсилизи халбируси саби ил мерличиб садакьа буртIни. Амма цархIилти мижитуназира вашес гIягIниси саби, илабси баракат багьанданра. Мисаллис буралли, аль-Къуба мижит. Ил ислам динна тарихлизиб цаибси мижит саби, Аллагьла Расулли ﷺ сунела асхIябтачил барх тIашбатурси.

 

(ГIергъити номертазиб нушани илди дурхъати мижитуначила бурехIе).

2026-07-01 (МухIяррам 1448 д) №7.


Вайтира лер, гIяхIтира...

- АхIерси редакция, адамти лебси ва цархIилтира мераначир дирути жиндрачила ва шайтIунтачила бурили дигахъира, илдала уми лертив?   - БегI гьалаб бурес чебиркур илдачила гIягIниагаршал гьанбуршес хIейгесилизи халбируси саби. Илдала уми дурес, илдала санигIятуначила ва журабачила гъайикIес -...


БегIлара халаси багьа

Гьачам мургьи-арц дирцуси тукейзи риштIаси рурси ракIиб ва хьанцIа рангла дурхъаси къаркъализибад цалабяхъибси баки сунес бедахъес тиладибариб.  – ХIела ил асес арц леру? – хьарбаиб туке вегIли, - ил кьалли дурхъаси саби. - Гьайгьай, дила дахъал арц лер, – рикIар рурси ва...


ХIердизирая тарихлизи

Се саби диктатура? Нушала мезличи шурбаталли, ил мягIна аргъахъес чумал дев пайдаладарес чебиркули саби: ца адамла яра чумал адамла някъбази бикибси хIукумат, чучи ва чуни дирутачи чилилра хIеруди барес хIейруси, чучи кьабулагардеш далахъуси, тIутIувируси.   Нуни дила макьалализиб ил мягIна...


Имам Абу ХIамид аль-Гъазали

Имам Абу ХIамид МухIяммад аль-Гъазалини вебкIес гьалаб белкIунси кагъар гьалабирхьулра   «Бурая бисути дила юлдашунази, ну вебкIили чеибти, бурая децIбикIути дила исламла узбази ва рузбази: «Гьанмабиркахъидая, ну гьарли-марли вебкIибси или. Аллагь ﷻ багьандан мадикIудая ил бебкIа...


Суалти-жавабти

- Сегъуна сура бучIес гIяхIси убкIуси адамла мякьлаб? - УбкIуси адамла мякьлаб гIяхIсилизи халбируси саби «Ясин» сура бучIни ва «Ар-РагIд». Мисаллис, Дагъистайзиб имцIаливан «Ясин» сура бучIули бирар, хIятта «Ар-РагIд» сура бучIни мягIничебсилизи...