Йыуылып та, юйылмаған доға

Йыуылып та, юйылмаған доға

Беҙҙең тормошта төрлө хикмәтле лә, тылсымлы ла хәлдәр, күренештәр булып тора. Уны һәр кем үҙенсә аңлай, фаразлай. Минеңсә, ошондай хикмәтле күренештәр аша Аллаһ үҙенең барлығын белдерә, аңлата. Илаһи көс беҙҙе бер аҙға туҡтап, уйлап, дөрөҫ аҙым эшләргә өйрәтә. Сөнки Аллаһ − Ҡөҙрәтле, Рәхимле, Хикмәт Эйәһе. Был хәҡиҡәтте һәр иманлы кеше аңлап тора.

 

Күрше ауылда булған бер хәл иҫкә төштө. Ни сәбәптәндер, бер йортта көслө янғын сыға. Бар йыйған йыһаз-мөлкәт янып бөтә: ҙур яңы йорт, автомобиль, аҙбар, мунса. Хужалар бер нимәһеҙ урамда тороп ҡала. Тик икенсе көн янғын урынын ҡарарға килһәләр, иҫке бер дипломатты табып алалар, нисектер ул янмай ҡала. Һәм эсен асып ҡараһалар, унда изге Ҡөрьән китабы була. Был Ҡөрьән өләсәләренән ҡалған һәм оҙаҡ йылдар шкаф башында дипломат эсендә ятҡан булған. Бар донъянан көл-күмер генә ҡала, ә изге китап иҫке дипломат эсендә янмай. Бына ҡайҙа ул Хоҙайҙың ҡөҙрәте!

Аллаһтың ҡөҙрәтен, мәрхәмәтен һәр көн үҙебеҙ ҙә күреп торабыҙ, тик иғтибар итмәйбеҙ. Яңыраҡ ҡына булған хәлде лә һөйләп үтәһе килә.

Улым менән киленем йыраҡ ҡалала йәшәйҙәр. Йәйге ялға, отпускыға, ҡайтҡанда, ҡоҙағый уларға доға яҙып бирә. Улым күлдәгенең түш кеҫәһенә һалып ҡуя ул доғаны. Оҙон юлдан һуң арып ҡайтып, әйберҙәрен йыуып, ял итеп алырға була балалар. Кер йыуыу машинаһын ҡабыҙғас ҡына, ҡоҙағый яҙған доға кеҫәлә киткәнен иҫкә төшөрәләр. Тик инде уны бер нисек тә алып булмай, машина ҡабыҙылған, геүләп эшләп ултыра. Кер йыуылып туҡтағас та, иң беренсе теге күлдәкте сығаралар һәм кеҫәһенән ҡоҙағый яҙған доғаны күреп иҫтәре китә: ул доға шул көйө, ҡағыҙға бер нимә лә булмаған, бер хәрефе лә юйылмаған була. Улым аптырап миңә шылтырата: «Әсәй, иҫ китте, доғаға бер нимә лә булмаған, шул көйө ҡалған!» − ти, ҡыуанып. Мин дә бер аҙ аптырап ҡалдым, шунан ҡоҙағыйға шылтыратып, һораштым. Бәлки, ул берәй ныҡ, йыртылмай торған ҡағыҙға, йәиһә юйылмай торған ручка менән яҙғандыр, тип уйлайым әле. Ҡоҙағый: «Оҙон юлға сығып баралар балалар, шунда ашығып ҡына бер дәфтәр битен табып, ябай ручка менән, иҫтә булған “Әл-Фәтиха”ны ғына яҙҙым» – тигән була! Бына ҡайҙа ул Аллаһтың ҡөҙрәте! Ихлас күңелдән яҙылған, уҡылған Уның һәр һүҙе ҙур илаһи көскә эйә, беҙгә терәк тә, ярҙам да ул Хоҙайҙың һәр һүҙе, аяты!

Ошондай хикмәтле хәлдәрҙе кемдер тормошта булған ябай күренеш тип кенә ҡабул итә, шуға ла бик иғтибар итмәй, дөрөҫ һығымта эшләмәй. Аллаһ бөтәһен белеп тора, шуға ла ошондай хәл һәм күренештәр аша ул бәндәһен иҫкәртә, киҫәтә, аңлата. Янмай торған Ҡөрьән Кәрим китабы, йыуылып та, юйылмаған доғалар Аллаһ берәү генә, Уға тиңдәр юҡ, Илаһи көс барлығын беҙгә белдерә бит! Иманға килергә, тик Аллаһҡа табынырға, ышанырға тағы ниндәй дәлилдәр килтерергә кәрәк икән беҙгә, әҙәм балаһына?!

 

Сирбаева Айһылыу, Дыуан районы

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Ни өсөн фарыз намаҙын уҡып бөткәс, сөннәт намаҙын уҡыр алдынан икенсе урынға күсәбеҙ? Бер урындан икенсе урынға күсеү мотлаҡ түгел, әммә фарыз намаҙҙан һуң, сөннәт йәки нәфелдәрен уҡыр өсөн, үҙ урыныңды алыштырыу яҡшыраҡ. Йәмәғәт менән уҡыған намаҙҙы яңғыҙ уҡығандан айырыр өсөн шулай эшләйҙәр,...


Ғаилә һәм йолалар − халыҡ мәҡәл-әйтемдәрендә

Мәҡәл-әйтем – афористик, йәғни, тәьҫирле, тасуирлы, мәғәнәле телмәр ижад төрө. Мәҡәл-әйтемдәр халыҡтың борон-борондан килгән тормош тәжрибәһен, әхлаҡи ҡараштарын хикмәтле һүҙ ярҙамында күрһәтә, шулай уҡ өгөт-нәсихәт, кәңәш биреү, аҡыл өйрәтеү вазифаһын башҡара. Шуға күрә лә мәҡәл-әйтемдәр...


Иманлы силсәүит

«Батырҙың даны алдан йөрөй» тигән бик шәп бер мәҡәл бар башҡорт халҡында. Батырҙың ғына түгел, йүнле етәксенең дә даны алдан йөрөйҙөр, тип уйлайым. Һәр хәлдә үҙе менән осрашҡанға тиклем Йылайыр районының Ҡашҡар ауыл биләмәһе башлығы Зөһрә Рәфҡәт ҡыҙы Зәйнуллина тураһында күптән хәбәрҙар...


Файҙалы эликсир

Бары тик өс компоненттан торған был эсемлек бик күп ауырыуҙарға ҡаршы көслө ҡорал. Һарымһаҡ, бал һәм алма һеркәһенән торған ҡушымта – дауалау эликсиры. Ул иммунитетты нығыта һәм ҡанды насар холестериндан таҙарта. Күп ауырыуҙар аша һынау үткән. Ике аҙна өҙлөкһөҙ ҡулланғандан һуң, төрлө...


Ғәйет намаҙын үткәреү тәртибе

Рамаҙан-шәриф айы тамамланғас, шәүүәл айының беренсе көнөндә (ул быйыл 20 мартҡа тура килә) Ураҙа байрамын, ғәрәпсә әйткәндә, Ғийдүл-Фитрҙы, билдәләйәсәкбеҙ, ин шәә Аллаһ Рахмән! Был көндө матур итеп үткәрергә тырышырға кәрәк. Шуға күрә беҙгә байрам көнөндә ниҙәр эшләргә икәнен, ғәйет намаҙының...