Сафланыу айы Рамаҙан

Сафланыу айы Рамаҙан

 

Беҙҙе бәләкәйҙән таҙалыҡҡа, бөхтәлеккә өйрәттеләр. Өҫ-башың таҙа, бөхтә булырға тейеш, тип йыш әйтә торғайны өләсәйем. Таҙалыҡ, тәртип – уңыштың нигеҙе. Кейем-һалым бысранһа, уны тиҙ генә йыуып, кейергә була. Ә бына күңел бысранһа, хатта бәләкәй генә тап төшһә лә, уны таҙартыуы ауыр һәм оҙаҡ. Тик бында ла Аллаһтың ҡөҙрәте сикһеҙ.

 

Әҙәм балаһының күңелен таҙартыу, йөрәген сафлау өсөн Раббыбыҙ тарафынан күп ниғмәттәр, изге айҙар бирелгән. Улар бер нисәү, шуларҙың иң олоһо – Рамаҙан айы.

Рамаҙан айының исемен ишетеү менән күңелгә еңеллек һирпелә. Был матур айҙа тәнде лә, йәнде лә таҙартырға мөмкинлек биргән беҙгә Раббыбыҙ. Хәҙер ғалимдар тарафынан ураҙаның организмға ни тиклем файҙалы икәнлеге өйрәнелгән, күп дәлилдәр менән иҫбатланған. Эйе, тәүлектә күпмелер ваҡыт ризыҡланмай тороп, үҙеңде тоторға, нәфсеңде тыйырға өйрәнәһең, шул уҡ ваҡытта организмға ла ял бирәһең. Ә инде ауыҙ асҡанда бер йотом һыу эсеү, һыуҙан да тәмле ризыҡ юҡ икәнен күрһәтә! Көн дә татлы ризыҡтар ашап, беҙ ҡайһы ваҡыт ябай һыуҙың да тәмен онотабыҙ икән. Тап Рамаҙан айында Аллаһ ﷻ беҙгә һыуҙың тәмен иҫкә төшөрә, Уның беҙгә биргән бөткөһөҙ ниғмәттәренә рәхмәт әйтергә, булғанына шөкөр итергә өйрәтә.

Рамаҙан айында күңелде таҙартыу – ул телеңде, уйҙарыңды тыйыу, йүгәнләү. Яман һүҙҙәр, яман уйҙар менән тотҡан ураҙаның тамсы ла файҙаһы булмаясаҡ. Шуға ла телеңде тыйыу, әйтер һүҙеңде самалап, ҡырҡ тапҡыр уйлап әйтергә өйрәнеү айы ул Рамаҙан. Хатта ғәйбәт һөйләгән кешеләр эргәһенән дә китергә кәрәк, сөнки ҡолаҡты ҡарпайтып тороп ҡына ла гонаһҡа батырға, ураҙаны боҙорға мөмкин. Беҙҙең ике ҡолаҡ, бер ауыҙ икәнен онотабыҙ – ике тапҡыр күберәк тыңларға, бер тапҡыр әҙерәк һөйләргә кәрәклекте өйрәтә Раббыбыҙ!

Хәл белешеү, мохтаждарға күберәк ярҙам итеү, фитыр биреү, зәҡәт түләү айы ул Рамаҙан. Бары тик ысын күңелдән, саф йөрәктән биргән хәйер-саҙаҡаға Аллаһтың рәхмәте лә сикһеҙ, бөткөһөҙ. Был айҙа эшләгән изгелектәрҙең сауабы ла етмеш тапҡырға күберәк яҙыла, яманлыҡтар өсөн язаһы ла шул тиклем.

Тик һуңғы ваҡыт мине бер күренеш аптырата: Рамаҙан айы етә башлаһа, телефондан таныштар, хатта бик таныш булмағандар, ғәфү үтенеп хәбәрҙәр ебәрә башлайҙар. Күп осраҡта бер үк һүрәт-хәбәрҙе барыһына ла оҙаталар. Йәнәһе лә, изге ай алдынан мине ғәфү итегеҙ. Әлбиттә, гонаһтарыңды танып, ғәфү үтенеү – изге ғәмәл. Тик гонаһтарыңды танып, Рамаҙан айында ғәфү һорармын тип, һуҙып йөрөү – хаҡ мосолманға килешмәгән ғәмәл. Сөнки Изге айға ваҡыт йыраҡ булып, ғәфү үтенеүҙе айҙар-йылдар буйы һуҙып йөрөү, күңелде өйкәйәсәк, тынғы бирмәйәсәк. Шулай һуҙып йөрөһәң, бөтөнләй ғәфү үтенеп өлгөрмәҫкә лә мөмкин: беҙҙең ваҡыт сикләүле!

Бер Рамаҙан айында ғына ла күпме мөмкинлек бирелә беҙгә күңелде таҙартып ҡалырға. Күңелдәге бер генә тапты йыуып төшөрһәк тә, йөрәктәребеҙ сафланасаҡ, Ин шәә Аллаһ. Ошо айҙа алған бәрәкәтте, тәрбиәне икенсе ураҙаға тиклем алып барып еткерергә Хоҙай һәр кемгә көс, ҡеүәт бирһен! Тик Аллаһ ризалығы өсөн эшләгән изгелектәр, яҡшы теләктәр менән үтһен бәрәкәтле таҙарыныу, сафланыу айы!

 

Айһылыу Сирбаева, Дыуан районы

2026-07-01 (Мөхәррәм, 1448 йыл) №7.


Тештәрегеҙ һау булһын!

Тештәрҙе һәм стамотологик сирҙәрҙе дауалағанда, иң отошло ысул − мисүәк ҡулланыу. Сифатлы мисүәк һығылмалы, саф еҫле, тештәрҙе таҙартканда, епсәләргә таралып китә.   Хәҙистәрҙә һәр намаҙ һайын тештәрҙе таҙартырға тәҡдим ителә. «Мисүәк менән тештәрҙе таҙартып, тәһәрәтләнеп уҡылған...


Ябай ғына сәйәхәт түгел...

Үҫмер сағымдан тартты мине үҙенә был ил. Тарихи фильмдары, балалар өсөн тылсымлы әкиәттәре менән арбағандыр тәүҙә. 10-11 йәштәрҙә Александр Неверовтың «Ташкент – икмәк ҡалаһы» әҫәрен уҡып сыҡҡас, ҡыҙыҡһыныу тағы ла артты. Тимәк, был илдә муллыҡ, йомартлыҡ бар, тигән һығымтаға...


Әжәл менән яғалашҡанда

Совет дәүере, фәнгә нигеҙләнеп, илдә техник прогресс яҡтан үҫеш барлыҡҡа килтерә алһа ла, изге Ҡөрьән тәғлимәтен инҡар итеүе арҡаһында тәрбиә өлкәһендә хәл иткес һынылыш яһай алманы. Сөнки, изге Ҡөрьән тәғлимәте нигеҙендә тәрбиәләнмәгәндәрҙең ҡан тамырҙарына шайтан урынлашып, төрлө насар ғәҙәттәр...


«Зәйнулла ишандың фотоһы беҙҙең өйҙә элеүле торҙо...»

Сәфәрҙә йөрөргә яратам. «Йөрөгән аяҡҡа йүрмә эләгә», тигәндәй, һәр сәйәхәт ниндәйҙер яңы тәьҫораттар, ҡыҙыҡлы осрашыуҙар менән ҡыуандыра. Алыҫ Ҡаҙағстан ерендә лә шулай булды. Ҡаҙаҡ бауырҙаштарҙың: «Һеҙ башҡорттармы ни?» – тип ихлас ҡыуанып китеүенең бер ғилләһенә...


Бәйт әл-Мөҡәддәстең яҙмышы

Бәйт әл-Мөҡәддәсте төҙөп бөткәс, донъяла тиңе булмаған байрам ойошторола. Бик күп ҡорбан салына. Сөләймән, Аллаһу Тәғәләнән бөтә кешеләр өсөн бәрәкәт һорай: «Кем, ошо мәсеткә инеп, Һинең ризалығың өсөн ике рәҡәғәт намаҙ уҡый, ул, яңы тыуған сабыйҙай, гонаһтарҙан пак булып ҡалһын». Ул...