Үңәҙ нимәһе менән ҡурҡыныс?

Үңәҙ нимәһе менән ҡурҡыныс?

Үңәҙ нимәһе менән ҡурҡыныс?

Беҙҙең көндәлек тормошта осраған үңәҙ (плесень), уны күк тә тиҙәр, хаҡында һүҙ барыр. Уның аҙыҡта йәки өйҙә барлыҡҡа килеүе бөтөн әйләнә-тирәгә һәм һаулыҡҡа насар тәъҫир итә.

 

Ризыҡтың һаҡлау срогы сыҡҡанда йәки дөрөҫ һаҡланма-ған осраҡта, үңәҙ барлыҡҡа килә. Ундай аҙыҡты ашарға ярамай!

 

Үңәҙҙең сәбәптәре

Аҙыҡ үңәҙе – еп кеүек микробәшмәк. Табип-терапевт Светлана Куприна әйтеүенсә, өйҙәге һәм аҙыҡтағы үңәҙ баш ауыртыуына һәм ашҡаҙандың эшмәкәрлегенең боҙолоуона килтерә. Бәшмәк колониялары төрлө төҫтә була: аҡ, ҡара, һоро, ал. Улар һауа, һыу, бөжәктәр аша таралалар. Үңәҙ бәшмәктәре үрсер өсөн иң уңайлы шарттар һауаның Цельсий буйынса 20 градустан өҫтә һәм дымлылыҡтың 60% юғары булыуы.

Нимәһе мөһим, үңәҙҙе асыҡ һауалы һәр бүлмәлә табырға була. Ҡайһы бер бәҫтәр һыуытҡыста, тоҙланған ризыҡтарҙа, джемдарҙа, ҡайнатмаларҙа, әсетелгән аҙыҡтарҙа үҙҙәрен яҡшы тоя.

Бәҫләнгән ашамлыҡты яңынан ҡайнатып йәки ситен ҡырҡып ҡотҡарырға кәрәкмәй. Сөнки термик эшкәртеү бәшмәк менән бактерияның спораларын боҙасаҡ, әммә аҙыҡта микротоксиндар барыбер ҡаласаҡ.

Үңәҙҙең микроскопик ҙурлығы арҡаһында споралары бөтөн аҙыҡҡа тарала. Икмәктең йәки йәшелсәнең төбөнә төшә, ә йәшел утрауҙар тик күҙгә күренгән, үҫешкән колония утрауҙары ғына.

 

Организмға тәъҫире

Үңәҙ һаулыҡҡа зыян килтерә торған токсиндарҙы барлыҡҡа килтерә. Бәҫтең споралары аҙыҡта, тирелә йыйылып, тәнгә танау һәм ауыҙ аша инә ала. Һөҙөмтәлә аллергия, йүткереү, баш ауыртыуы, танауҙан ҡан ағыуы, ашҡаҙандың эшмәкәрлеге боҙолоуы мөмкин. Үңәҙ пневмония, астма ауырыуҙарын, бауыр менән бөйөрҙәрҙең зарарланыуына килтерә ала.

 

Ҡайҙа эҙләргә?

Әгәр ҙә өйҙө тулыһынса таҙартып сыҡҡандан һуң да, бүлмәлә һаҫыҡ еҫ булһа, был үңәҙҙең үрсеүе тураһындағы билдә. Ул обой артында, йорт йыһаздарында, китаптарҙа, кейемдә булыуы мөмкин. Шулай уҡ ванна бүлмәһендәге ике плитка тоташҡан йөйгә иғтибар итергә, шулай уҡ турағыс таҡтаны, һауыт-һаба йыуған губканы, раковинаны, кондиционерҙы, вентиляция рәшәткәһен, компьютер клавиатураһын ҡарарға кәрәк. Белгестәр фекеренсә, өйҙәге бөтөн ерҙе ентекле таҙалап ҡына, үңәҙҙән ҡотолорға мөмкин.

 

Мөхәммәт Дибиров.

Ләйсән Бәхтиева тәржемә итте

2026-07-01 (Мөхәррәм, 1448 йыл) №7.


«Уҡыған һайын күңелдә еңеллек тойҙом...»

Красноусол ҡасабаһына юлланған һуңғы автобус китергә әҙ генә ваҡыт ҡалған. Автовокзалға ике туҡталыш ҡалғас, трамвай боҙолдо. Бына-бына автобус ҡуҙғалырға торғанда барып еттем етеүен, билетһыҙ ултыртмайбыҙ, тип, кондуктор алманы.   Күптән ниәтләгән сәфәр өҙөлөп ҡалыуына, бер аҙ күңел кителеп...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Бер яман ғәҙәтем бар: күп һөйләйем. Бының насар икәнен беләм. Һүҙ менән кешене рәнйетәм, яман һүҙ йөрөтәм. Ошонан һаҡланыр өсөн миңә берәй доға өйрәтегеҙ. Был ғәҙәтемдән нисек ҡотолорға? Яман телем арҡаһында кешеләр минең менән аралашмай, минең хаҡта насар фекерҙә. Гонаһтарҙан алыҫлашырға, был...


Пәйғәмбәрҙең ﷺ күккә ашыуы

Пәйғәмбәрлектең ун икенсе йылы. Рәжәб айының 22-се төнөндә Ябраил фәрештә, Бураҡ тигән Ожмах атын алып, Пәйғәмбәр ﷺ артынан килә. Мөхәммәд ﷺ, Бураҡҡа атланып, Ябраил оҙатыуында, күҙ асып йомғансы Иерусалимда була. Улар, Мөхәммәд Пәйғәмбәргә ﷺ тиклем үк табыныу урыны булған Әл-Аҡса мәсете янына...


Әжәл менән яғалашҡанда

Совет дәүере, фәнгә нигеҙләнеп, илдә техник прогресс яҡтан үҫеш барлыҡҡа килтерә алһа ла, изге Ҡөрьән тәғлимәтен инҡар итеүе арҡаһында тәрбиә өлкәһендә хәл иткес һынылыш яһай алманы. Сөнки, изге Ҡөрьән тәғлимәте нигеҙендә тәрбиәләнмәгәндәрҙең ҡан тамырҙарына шайтан урынлашып, төрлө насар ғәҙәттәр...


Һаҡланыу доғаһы

«Аллааһүммә әнтә Раббии ләә иләәһә иләә әнт. Ғәләйкә тәүәккәлтү үә әнтә Раббүл-ғәршил-ғәҙыым. Ләә хәүлә үә ләә ҡуүәтә илләә билләәһил-ғәлиййил-ғәҙыым. Мәә шәә` Аллааһү кәәнә үә мәә ләм йәшә`ләм йәкүн. Әғләмү әннәллааһә ғәләә күлли шәй`ин ҡадиир. Үә әннәллааһә ҡад әхәәта бикүлли шәй`ин ғилмән...