Ғәҙелһеҙ килешеүҙе өҙөү

Ғәҙелһеҙ килешеүҙе өҙөү

(Дауамы. Башы гәзиттең үткән һандарында)

 

Пәйғәмбәрлек килгәндең унынсы йылында, мөхәррәм айында ҡорайыштар шулай ҙа был ҡырағай килешеүҙе өҙә. Беренсе булып Һишәм ибне Әмрҙең түҙемлеге бөтә. «Ҡасанға тиклем беҙ кәмһетелеүгә һәм ғазап сигеүгә дусар ителгән туғандарыбыҙҙың хәленә күҙ йомоп, түҙеп йәшәрбеҙ?» − тип ризаһыҙлыҡ белдерә Һишам һәм уның фекерҙәштәре, һәм улар был ғәҙелһеҙлеккә сик ҡуйырға ҡарар итә.

 

Икенсе көндө Зөһәйр ибне Әбүүмәйә Ҡәғбә янында йыйылған халыҡҡа өндәшә: «Эй Мәккә халҡы, беҙҙең ырыуҙаштарыбыҙ һәшимдәр һәм Бану Әбделмотталип халҡы, һатырға ла, һатып алырға ла мөмкинлеге булмайынса, аслыҡтан интеккәндә, беҙ туйғансы үҙ аҙығыбыҙҙы ашап, үҙ кейемдәребеҙҙе кейеп, тыныс ҡына шулай йөрөүҙе һаман да дауам итәйекме? Нисек тамағыбыҙға аш бара?! Әйҙәгеҙ, был ғәҙелһеҙ килешеү ҡағыҙын йыртып ырғытайыҡ!»

Шунда уҡ Әбүжәһил ҡысҡырып ебәрә: «Юҡты һөйләйһең! Бер кем дә, бер ҡасан да килешеү ҡағыҙын йыртмаясаҡ!» Ләкин эргәлә торған Зәмғә ҡаршы килә: «Беҙгә был килешеү яҙылған сағында уҡ оҡшамағайны». Әбүлбухтури, Мутғим ибне Ғәди, Һишәм ибне Әмр кешеләрҙе хәҙер үҡ был енәйәтсел килешеүҙе юҡ итергә саҡыра.

Шул ваҡыт улар янына Әбүталип килә һәм, Аллаһ ихтыяры менән килешеүҙе термиттар ашап бөтөүе, унда фәҡәт Аллаһу Тәғәләнең исеме генә ҡалыуы тураһында Пәйғәмбәр-ҙең ﷺ һүҙҙәрен еткерә. Әбүталип өҫтәп шуны әйтә: «Әгәр Мөхәммәдтең ﷺ әйткәндәре ялған булһа, беҙ уны һеҙгә бирәбеҙ. Әгәр һүҙҙәре дөрөҫ булһа, һеҙ килешеүегеҙҙе өҙәһегеҙ». Ҡорайыштар ризалаша һәм Мут-ғимды килешеү артынан Ҡәғбәгә ебәрә.

Ундағы хәл Пәйғәмбәрҙең ﷺ һүҙҙәрен кире ҡаҡҡыһыҙ раҫлай. Аллаһ исеме яҙылған урындан башҡа, килешеүҙең бер нимәһе лә ҡалмаған. Бөжәктәр, Аллаһ исеменә теймәйенсә, ҡағыҙҙың ҡалған өлөшөн кимереп бөткән. Пәйғәмбәрҙең ﷺ Әбүталипҡа әйткән хәбәре Аллаһу Тәғәләнең Һөйөклөһөнә ﷺ биргән пәйғәмбәрлек миссияһын раҫлаусы билдәләрҙең береһе була. Бының шулай икәнен ҡорайыштар үҙ күҙҙәре менән күрә. Ләкин ошонан һуң да улар иман килтермәй. Йөрәктәре ни ҡәҙәрем һуҡыр була икән кешеләрҙең − Аллаһ ҡәлебтәрен асмағас. Ошонан һуң кафырҙар үҙҙәренең әшәке килеше-үен өҙөргә мәжбүр була.

 

Магомед Гамзаевтың «Мөхәммәд Пәйғәмбәр» китабынан

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


Талут батша һәм Дауыт

Бер ваҡыт Талут ҡунаҡ йыя һәм кейәүе Дауытты ла саҡыра. Ҡунаҡтар таралышҡас, Дауытҡа йоҡлар урынын күрһәтә. Дауыт Талутҡа ышанмай һәм йәйелгән урынға буҙалы ҙур турһыҡты һала ла өҫтөнә юрған ҡаплай, ә үҙе ситкәрәк китеп күҙәтеп тора.   Төн уртаһында Талут килә, Дауытты үлтерергә теләп,...


Мәзин олатай

Беҙ бала саҡта ауылыбыҙ менән уны, Мәзин олатайыбыҙ, тип кенә йөрөттөк. Ғәлимйән Абдулла улы 1881 йылда Йылайыр районының Аралбай ауылында мулла ғаиләһендә тыуған. Атаһы Абдулла Аблаевтың өс улы: Ғәлимйән, Ахунйән, Хәкимйән һәм Кинйәбикә исемле ҡыҙы була. Уландары ла, аталарына оҡшап, дин юлын яҡын...


Файҙалы эликсир

Бары тик өс компоненттан торған был эсемлек бик күп ауырыуҙарға ҡаршы көслө ҡорал. Һарымһаҡ, бал һәм алма һеркәһенән торған ҡушымта – дауалау эликсиры. Ул иммунитетты нығыта һәм ҡанды насар холестериндан таҙарта. Күп ауырыуҙар аша һынау үткән. Ике аҙна өҙлөкһөҙ ҡулланғандан һуң, төрлө...


Иманлы силсәүит

«Батырҙың даны алдан йөрөй» тигән бик шәп бер мәҡәл бар башҡорт халҡында. Батырҙың ғына түгел, йүнле етәксенең дә даны алдан йөрөйҙөр, тип уйлайым. Һәр хәлдә үҙе менән осрашҡанға тиклем Йылайыр районының Ҡашҡар ауыл биләмәһе башлығы Зөһрә Рәфҡәт ҡыҙы Зәйнуллина тураһында күптән хәбәрҙар...


ДОҒАЛЫ ЙОРТ

Кейем кейгәндә «Әл-хәмдү лил-ләәһил-ләҙии кәсәәнии һәәҙәҫ-ҫәүбә үә разәҡанииһи мин ғайри хәүлин миннии үә ләә ҡуүүәһ». Мәғәнәһе: «Мин үҙем көс менән ҡеүәткә эйә булмаһам да (йәғни, ошо кейемде үҙем таба алырлыҡ көс менән ҡеүәткә эйә булмаһам да), миңә ошо кейемде кейҙергән һәм...