Шәйех Зәйнулла Рәсүлевтың тыуыуына – 190 йыл

Шәйех Зәйнулла Рәсүлевтың тыуыуына – 190 йыл

 

Унынсы быуатта уҡ

Һиҙәйәт1 тапҡан башкорт.

Ғаләмдәр Раббыһына

Буйһонған был гүзәл йорт.

 

Дин Ислам аманатын

Йәндәй күреп һаҡлаған,

Кәрәкһә, ҡанын ҡойоп,

Йәнен биреп яҡлаған.

 

Быуындарҙан быуынға

Күскән изге аманат,

Атайсалды ҡурсалап

Мәләктәр2 йәйгән ҡанат

 

Башҡортомдоң араһынан

Оло ғалимдар сыҡҡан;

Ололарҙың олоһо

Булған Зәйнулла Ишан

 

Ҙур ғалимдың исеме

Есеменә тап килгән.

Ул Хоҙайҙың был ергә

Биргән биҙәге булған3.

 

Оло остаз Зәйнулла

Үҙе мәҙрәсә асҡан,

Мөхәммәд өммәтенә

Ғилем нурҙарын сәскән.

 

Уның биргән ғилеме –

Һыңар түгел, пар ҡанат.

Береһе уның – шәриғәт,

Икенсеһе – тәриҡәт

 

Шәриғәт – заһир4 ғилем,

Инсандың5 тышын йүнәтә.

Паклыҡҡа, намаҙға, хажға –

Ғибәҙәткә6 өйрәтә.

 

Тәриҡәт – ул батыйн7 ғилем,

Инсандың эсен паҡлай.

Нәфрәт, хөсөт8, ғөжөп9 кеүек

Рухи сирҙәрҙән һаҡлай.

 

Был ғилемдәргә эйә

Булған Зәйнулла Ишан,

Янына шәкерт йыйған

Балҡып торған нур иман.

 

Ҡаҙағстан, Үзбәкстан,

Алыҫ Кавказ – Дағстан

Ысын ғилем алырға

Өммәт уға ынтылған.

 

 

Егерменсе быуат башы.

Социалистик инҡилап.

Петербурҙа рус батшаһы

Тәхетенән төшә ҡолап.

 

Башланып китә ҙур бола,

Фани донъя фетнәһе.

Ғалимдарҙың ҡәҙере юҡ –

Наҙандарҙың фәтүәһе

 

Советтар союзы тигән

Дәһри дәүләт төҙөлә.

Яңы быуындың дин менән

Бәйләнеше өҙөлә

 

Аллаһ Зәйнулла Ишанды

Фетнәнән һаҡлап ҡала –

Болаға һигеҙ ай ҡалғас,

Уны хозурына ала.

 

Әхирәткә күсергә

Аҙ ғына ваҡыт ҡала,

Тәриҡәттең силсиләһен10

Уның шәкерте ала

 

Шәкерте Сәйфулла Ҡади –

Тау иленең улы ул,

Уның аша дауам итә

Исламда иң ҡәҙерле юл.

 

Көндән көн арта бара

Илдә мөриттәр11 һаны,

Тәриҡәт менән нығыһын

Башҡортомдоң иманы!

 

 

__________________________________

1 Һиҙәйәт – дөрөҫ юл

2 Мәләк (ғәр.) - фәрештә

3 Зәйнулла – Аллаһтың биҙәге

4 Заһир – тышҡы, асыҡ

5 Инсан - кеше

6 Ғибәҙәт – Аллаһуға ҡоллоҡ күрһәтеү

7 Батыйн – эске, йәшерен

8 Хөсөт - көнсөллөк

9 Ғөжөп – кешенең үҙ-үҙенә һоҡланыуы

10 Силсилә – тәриҡәт остаздарының күсәгишлек линияһы

11 Мөриттәр – тәриҡәт остаздарының шәкерттәре

 

Рамаҙан Оморҙаҡов, Өфө ҡалаһы

 

2026-05-01 (Зөлҡағиҙә, 1447 йыл.) №5.


Сөләймән пәйғәмбәр

Улына нәсихәттәр биргәндән һуң, Дауыт михрабына китә. Бер ваҡыт уның янында таныш булмаған берәү пәйҙә була. «Кем һиңә бында инергә рөхсәт итте?» − ти Дауыт. Тегеһе: «Батшалар янына инер өсөн миңә рөхсәт кәрәкмәй», − ти ҡәтғи итеп. Яуабы буйынса бының Ғазраил икәнен аңлаған пәйғәмбәр: «Минең хәлде...


Үтеп барышлай ғына...

Йәш сәйәхәтсе аҡыл эйәһендә туҡталған. Ул хужаның бар мөлкәте бер бәләкәй генә бүлмә, китаптар өйөлгән өҫтәл, ятып йоҡларға һике икәнен генә белеп шаҡ ҡатҡан.   Йәш кеше: «Остазым, ә ҡайҙа һеҙҙең йорт йыһаздары?» – тип һораған аптырап. – Ә ҡайҙа һинеке? – тигән...


ДОҒАЛЫ ЙОРТ

Ғәрәфәт көнөндә әйтелә торған доға Аллаһ Илсеһенең ﷺ былай тип әйткәне риүәйәт ителә: «Доғаларҙың иң яҡшыһы – Ғәрәфәт көнөндәгеһе. Мин, йәнә минән алда үткән пәйғәмбәрҙәр әйткән һүҙҙәрҙең иң яҡшыһы: «Ләә иләәһә илләл-лааһу үәхдәһүү ләә шәриикә ләһ, ләһүл-мүлкү үә ләһүл-хәмдү үә...


Ҡорбан салыу Аллаһу Тәғәләгә яҡынайта!

«Ҡорбан» һүҙе ғәрәп телендәге «ҡаруба» һүҙенән алынған. Был һүҙ яҡынайыу тигән мәғәнәне бирә. Дин тотҡан кешеләрҙең маҡсаты – Аллаһу Тәғәләгә яҡынайыу, Уның ﷻ рәхмәтенә ирешеү.   Раббыһының ризалығы өсөн ҡорбан салдырған кеше, оло фазиләттәргә...


«Тура юлға күндер, эй Раббым!..»

Яҙҙың иң матур бер ҡояшлы көнөндә Башҡортостаныбыҙҙың үҙәгендә урынлашҡан Сәйетбаба ауылына юлға сыҡтыҡ. Юлдаштарым менән һүҙебеҙ берегеп, көндөң, тәбиғәттең матурлығына һоҡланып, ауылға барып еткәнде һиҙмәй ҙә ҡалғанбыҙ.   Ауылға кергәс тә һул яҡта урынлашҡан Әбйәлил ишан Ҡанһөйәр улының...