«Тура юлға күндер, эй Раббым!..»

«Тура юлға күндер, эй Раббым!..»

Яҙҙың иң матур бер ҡояшлы көнөндә Башҡортостаныбыҙҙың үҙәгендә урынлашҡан Сәйетбаба ауылына юлға сыҡтыҡ. Юлдаштарым менән һүҙебеҙ берегеп, көндөң, тәбиғәттең матурлығына һоҡланып, ауылға барып еткәнде һиҙмәй ҙә ҡалғанбыҙ.

 

Ауылға кергәс тә һул яҡта урынлашҡан Әбйәлил ишан Ҡанһөйәр улының ҡәбере, ауыл эшҡыуарҙары хәстәре менән, матур итеп ҡойма менән уратып алынған. Был боронғо зыяратта башҡа бер ҡәберлек тә ҡалмаған, әммә ошо әүлиәнең ерләнгән урыны ауыл халҡы һәм бында килеп киткән кешеләр өсөн ҙур иҫтәлек, хәтер төйәге һымаҡ.

 Ҡөрьән аяттары бағышлап, ҡәберлек эргәһенән ҡуҙғалғас, күҙебеҙ мыжғып торған ҙур бер иләүгә төштө. Иң көсһөҙ, ләкин иң тырыш зат булған ҡырмыҫҡалар күсе иләүҙе һырып, йәнле тормош алып бара. Берҙәмлектең иң сағыу һынланышы булған ҡырмыҫҡа иләүенә аптырау ҡатыш һоҡланып ҡарап торҙоҡ. Гүйә, бөгөнгө көн ауырлыҡтарына бирешмәй, берҙәм, ныҡ булырға саҡырыусы ишара ине был күренеш.

Юлдың уң яғында урынлашҡан зыяратҡа индек. Ҡәберлектәр, хәҙерге менән үткәнде тоташтырған һымаҡ, өнһөҙ тынлыҡта ҡалған. Ләкин был мәғәнәле тынлыҡ. Уйлай китһәң, күпме яҙмыш, күпме ғүмер!?

Иң бейек һәм мөһабәт ағас үҫкән ҡәберлектә әүлиә заттарҙың береһе Сабир хәҙрәт Халиков ерләнгән. Баҡыйлыҡҡа күсеүҙәренә күпме генә ваҡыт үтмәһен, уларҙың тормош юлы бөгөн дә йәшәйешебеҙгә йән өргән һымаҡ.

Әүлиәләр ҡәбере янында доғалар ҡабул. Быға иманыбыҙ камил. Шуны иҫбатларға тырышҡандай, эргәлә генә бер ҡош, Ҡөрьән аяттары уҡып, доға ҡылып бөткәнсе, һайрауҙан туҡтаманы. Бындағы хозурлыҡтан күңел йомшарып, күҙ йәштәре үҙенән-үҙе аға.

Эй Раббым, әүлиә заттарыңды булдырып, хәҡиҡәт юлын таба алмай аҙашып йөрөгәндәргә тура юл, нәсихәткә мохтаждарға көс һәм илһам бирәһең! Ҡайһылай ғына итеп шөкөр ҡылһаҡ та, телебеҙ зәғиф!

Төш етте. Әтәстәр кемуҙарҙан намаҙ ваҡыты яҡынлауын белгертте. Фәрештәләр төшә торған иң нурлы, һоҡланғыс мәл...

Ауыл өҫтөндә аҙан тауышы ишетелеү менән, беҙ ҙә мәсеткә юлландыҡ.

Иман Йортондағы мөьминдәрҙең мөләйем ҡараштары, ихлас йылмайыуҙары, күңел көҙгөһөндә сағылып, иң аҫыл төҫтәр булып балҡыны. Йөрәк менән йөрәк араһында күҙгә күренмәгән күпер булыр, тип яҙыла китаптарҙа. Шуға күрә, һине яратҡан кешеләрҙең йөрәк йылыһын эске һиҙемләү менән тойоп була. Ул тойғо башҡа йылылыҡҡа оҡшамаған. Үҙенән-үҙе күңелдә доға хасил була: «Ауылдаштарымдың күңелендәге эскерһеҙ ябайлыҡты, ихлас алсаҡлыҡты бер үк кәметмә, Раббым, киләсәк быуындарын иманлы ҡыл, төрлө афаттарҙан һаҡла!»

Үҙебеҙ ҡайтыр юлда булһаҡ та, күңелебеҙ Сәйетбабала ине. Аңлатып булмаҫлыҡ йылы хис-тойғолар менән ҡанатланып, кемуҙарҙан тәьҫораттар менән бүлешеп, дәртләнеп килгәндә, юлдың ситендә генә ике торнаны күреп хайран ҡалдыҡ! Улар тик кенә баҫып тормай, әкиәт ҡоштары һымаҡ, зауыҡлы бейеү башҡара ине.

Мөғжизә бының менән генә бөтмәне әле, тигәндәй, бер аҙҙан ҡаршыбыҙҙа матур йәйғор хасил булды. Ундайҙы күрергә күнеккән юлдаштарым миңә ҡарап тын ғына йылмая ине...

 

Гөлнур Сәфәрғолова,

Өфө ҡалаһы

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


Люля-кебаб

650 г фарш  2 һуған  тоҙ, борос  тәмләткестәр  ләүәш (теләк буйынса)  6-8 ағас таяҡса   Маринадланған һуған:  1 һуған  1 балғалаҡ аш һеркәһе (9 %)   Әҙерләү: Фаршҡа ваҡ итеп туралған һуғанды, тәмләткестәрҙе ҡушып тасҡағыҙ, бер аҙ һуҡҡылап алығыҙ. Һуңынан ярты сәғәткә һыуытҡысҡа...


Пәйғәмбәрҙең ﷺ Таифҡа барыуы

Әбүталип менән Хәҙисәнең үлеменән һуң ﷺ Аллаһ Рәсүленә ﷺ ҡорайыштарҙың ҡыҫымы көсәйә. Шуға күрә Пәйғәмбәр ﷺ Мәккәнән йыраҡ булмаған, әсәһе яғынан туғандары йәшәгән Таиф ҡалаһына барырға ҡарар итә. Ул Таиф халҡынан ҡорайыштарҙан яҡлау һәм ислам таратыуҙа ярҙам һорарға уйлай.   Һәм Пәйғәмбәр ﷺ...


Иманлы силсәүит

«Батырҙың даны алдан йөрөй» тигән бик шәп бер мәҡәл бар башҡорт халҡында. Батырҙың ғына түгел, йүнле етәксенең дә даны алдан йөрөйҙөр, тип уйлайым. Һәр хәлдә үҙе менән осрашҡанға тиклем Йылайыр районының Ҡашҡар ауыл биләмәһе башлығы Зөһрә Рәфҡәт ҡыҙы Зәйнуллина тураһында күптән хәбәрҙар...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Ни өсөн фарыз намаҙын уҡып бөткәс, сөннәт намаҙын уҡыр алдынан икенсе урынға күсәбеҙ? Бер урындан икенсе урынға күсеү мотлаҡ түгел, әммә фарыз намаҙҙан һуң, сөннәт йәки нәфелдәрен уҡыр өсөн, үҙ урыныңды алыштырыу яҡшыраҡ. Йәмәғәт менән уҡыған намаҙҙы яңғыҙ уҡығандан айырыр өсөн шулай эшләйҙәр,...


Мәзин олатай

Беҙ бала саҡта ауылыбыҙ менән уны, Мәзин олатайыбыҙ, тип кенә йөрөттөк. Ғәлимйән Абдулла улы 1881 йылда Йылайыр районының Аралбай ауылында мулла ғаиләһендә тыуған. Атаһы Абдулла Аблаевтың өс улы: Ғәлимйән, Ахунйән, Хәкимйән һәм Кинйәбикә исемле ҡыҙы була. Уландары ла, аталарына оҡшап, дин юлын яҡын...