Иммануил Кант һәм Ислам

Иммануил Кант һәм Ислам

Европаның иң бөйөк остаздарының береһе булған И.Кант 1724 йылда Көнсығыш Пруссияла (хәҙерге Калининград) тыуған.

 

Йәшлек йылдары ялған йәшәйештән ситтә, дин тойғолары менән тулы мөхиттә уҙа. 13 йәш тулғанда, әсәһе үлеп, тормош мәрхәмәтһеҙлегенә беренсе тапҡыр юлыға. Уның фекеренсә, ғазап сикмәгәндәр хаят (ғүмер) серҙәренә тулыһынса төшөнә алмай. Кант күп яҡшы әҫәрҙәр яҙҙы һәм ғүмеренең һуңында үлеме алдынан: «Хәйерлеһе булыр», – тине.

Кантты факультет студенттары күмешә һәм ҡәбер ташына, уның васыяты буйынса, «Өҫтөмдә йондоҙло күк һәм уның эсендә – әхлаҡ ҡануны» тигән һүҙҙәрҙе яҙып ҡуялар.

Кант әҫәрҙәрен өйрәнеү беҙгә уның Ислам ғалимдары Имам Ғазали һәм Мөхөтдин Әл-Ғәраби хәҙрәттәре тәьҫирендә булғанын күрһәтә.

Тағы бер иғтибарға лайыҡ нәмә: Кант үҙ дипломы өҫтөнә «Бисмилләәһир-рахмәәнир-рахиим» тип яҙып ҡуйған була.

 

 

Г. Ичаловтың “Илаһи мөғжизәләр” китабынан

2026-05-01 (Зөлҡағиҙә, 1447 йыл.) №5.


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Мине тренажер залы тураһында ике һорау борсой: 1. Күп кенә егеттәр тренажер залына йөрөй, ә унда динебеҙ ҡушҡанса кейенеп килгәндәр һирәк, шулай уҡ шундай урындарҙа ҡыҙҙар күп. Шул залға йөрөүҙән туҡтағыҙ, тип, ата-әсәләр үҙҙәренең балаларын тыя аламы? Үҙенең иренең шундай залға йөрөп...


Әбүзәр Ғифари ислам ҡабул итә

Әбүзәр Янбу ерҙәрендә йәшәүсе Ғифар ҡәбиләһенән була. Ғифарҙар тирә-яҡҡа даны таралған кеше талаусылар була. Улар хатта хәрәм айҙарында ла юлсыларҙы баҫып алып талар булған. Ырыуҙаштарының ошондай ҡырағай ғәҙәтен Әбүзәр ҡабул итә алмай һәм ул ғаиләһе менән сит яҡтарға күсеп китергә мәжбүр...


Шайтан яҙмалары

Ғәйеп – үҙегеҙҙә! Бөгөн мин бер ҡыҙыҡ әйбер эшләнем! Көлкөнән шартлай яҙҙым! Һа-һа-һа! Мин, ысынлап та, көлкөнән саҡ шартламаным, шул тиклем генә ҡыҙыҡ булды. Һа-һа-һа! Шулай итеп, Рамазан менән бәйле тарихҡа күсәйек. Ул кер йыуыу машинаһы һатып алырға уйлағайны, мин уға быны эшләргә ирек...


Стәрлебаш мәҙрәсәһе

Стәрлебаш – элек-электән үҙенең мәҙрәсәләре менән дан тотҡан. Архив материалдары буйынса, Стәрлебашта тәүге мәҙрәсә 1720 йылда асыла. Уға Дәүләт Думаһы ағзаһы Мөхәмәтшакир Туҡаев нигеҙ һала.   Мәҙрәсәлә көслө дин әһелдәре белем бирә. Әммә мәҙрәсә Ниғмәтулла Биктимер улы Туҡаев (1772-1844 й.) һәм...


Сабир хәҙрәт

Ғафури районы Сәйетбаба урта мәктәбенең йөҙ йыллыҡ юбилейы сараларын уҙғарғанда, ауылда, был мәктәптең башланғысы булып, 1906 йылда асылған мәҙрәсәнең дә тарихы һәм уны ойоштороусы Мөхәммәтсабир Халиковтың эшмәкәрлеге тураһында мәктәп етәкселәре хөрмәтләп иҫкә...