Аслияб гьумералде

Аварагасул ﷺ кIалъай

Аварагасул ﷺ кIалъай

Аварагасул ﷺ кIалъай

Авараг кIалъалев вукIана бицунеб жо инсанасда бичIчIулеб хIалалда.  Жакъа цо-цоязе бокьула гIакъилаб каламалдалъун, гъваридаб пикруялдалъун кIалъазе. Гьел гьедин кIалъалеб мехалда гьез бицунеб жо гIадатиял гIадамазда бичIчIизеги захIмалъула. Гьайгьай гьеб гIакъиллъи гуро ва Аварагасул гьедин кIалъалеб гIадатги букIинчIо.

 

ГIаишатидасан бицараб хIадисалда буго: «Аллагьасул расул ﷺ кIалъачIо нуж гIадин хехго, гьесул кIалъай букIана къокъаб ва баянаб. Гьес бицараб аскIов вугесда ракIалдаги чIолаан», - ян. (Имам Тирмизи)

Щибаб рагIи Аварагас ﷺ абулаан гIинтIамулесда бичIчIуледухъ ва ракIалда чIоледухъ. 

МухIаммад ибну ЯхIяца бицана Абу Къутайбат Салму ибну Къутайбатидасан, гьесги ГIабдуЛлагь ибну Мусаннасидасан ва гьесги Анас ибну Маликидасан: «Аварагас ﷺ абураб жо лъабго нухалъ такрар гьабулаан бичIчIизе букIине», - ян.

Гьелъул магIна кколаро щибаб рагIи Аварагас ﷺ такрар гьабулеб букIанин абураб. Такрар гьабулеб букIана гIадамазухъ балагьун. Гьедин такрар кидаго гуро гьабулебги букIараб. Щайгурелъул такрар гьаби хIажат гьечIеб бакIалда кIалъаялъул берцинлъи букIунаро. 

Мула ГIали Къарияс абуна, тIоцебесеб нухалда Аварагас ﷺ абулеб букIун батулин рагIизе букIине, кIиабилеб нухалда - халгьабизе ва лъабабилеб нухалда - пикру гьабизе.

Аварагасул ﷺ кIалъай букIана къокъаб, магIнаяб. 

ХIасан ибну ГIалица гьарула имгIаласда, ай Гьинд ибну Аби Гьалатида, Аварагасул ﷺ сипат гьабеян. Гьев вукIиндалха Аварагасул ﷺ сипат гьабизе лъалев чи. Гьес абула: «Гьев вукIана кидаго пашманлъиялда, пикру гIемерав, рахIат гьечIев, вуцIцIун чIарав, хIажат ккун гурони кIалъай гьабуларев. Каламги байбихьулаан ва лъугIизабулаан Аллагьасул ﷻ цIаралдалъун. Гьесул кIалъаялъулъ мукъсанлъи ва цIикIкIен букIинчIо. КIалъалев чиясда аскIов хъачIав ва кIарчанлъи гьабулевлъунги вукIинчIо. НигIмат кIодо гьабулаан, кигIан гьитIинаб бугониги, ва гьеб какичIо. Дунял ва гьелда хурхаралда ццим бахъинчIо, хIакъаб жо толеб бихьидал, гьеб тезегIан ццимги бахъунаан. Жиндиего гIоло ццим бахъинчIо ва живго вацIцIад гьавичIо. Вохидал, бералги къанщун, балагьи гIодобе гьабулаан. ГIемерисеб мехалъ гьесул велъи букIана гьимилъун», - ян.

 

Шамил МухIаммадов

2026-04-15 (Зул къагIида 1447 с.) №8.


КIиябго рокъоб талихI щвела

Нилъер диналда ригьин гьаби буго гIадат гуребги, цIияб гIумруялде гали тIамулеб, гъваридаб рухIияб магIна жиндилъ бугеб динияб къотIи-къай.   ТIадегIанав Аллагьас ﷻ хирияб Къуръаналда абулеб буго (магIна): «ТIадегIанав Аллагьасул ﷻ хIалкIолъиялде тIоритIел гьабулел гIаламатаздасан буго гьес нужее...


Балагь-къварилъи

Бусурбанчиясе, тIаде рачIунел тIабигIиял балагьал, букIа гьеб ракь багъари, гьурал рахъин, гIаммал унтаби, лъим кIанцIи ва цогидалги, гьеб буго бечедав-мискинав абун течIого, щивав чи кумек, хвасарлъи тIалаб гьабун къватIиве вахъунеб заман. Гьеб хIалалъулъ чияда ракIалде щола дунял тIаса ине,...


Гъоркье валагье

ТӀадегӀанав Аллагьас дунял бижана къануназда ва къагӀидабазда рекъон. Нилъеда сверухъ бугебщинаб жо низамалда букӀуна: заманал хисула, планетаби хьвадула, гьел системабазул цонигиял жидецаго чӀезарурал гӀорхъабаздаса къватIиреги кколаро.   Амма тӀабигӀаталда къанунал рукӀунел гӀадин,...


Имам АбулхIасан АшгIариясул хIакъалъулъ тIехь

ДРялъул муфтияталъул гIелмияб отделалъ хIадур гьабун буго кIудияв имам АбулхIасан АшгIариясул гIумруялъул ва гIелмуялъул бицараб тIехь.  КватIичIого гьеб бачIине буго къватIибе ва гьелдаса пайда босизе бегьула бокьарав чияс, хасго студентаз, исламияб гIелму лъазабулез.


БацIадаб ниятгун

Муса аварагасул заманалда гIумру гьабун вукIана цо динияв чи. Гьес Аллагьасе гIибадат гьабулаан, рукъалъул тIохда гIемерал какал ралаан. Цо къоялъ гьесухъеги рачIун цояз бицана гъотIое гIадамаз сужда гьабулеб ахил хIакъалъулъ. Гьебги рагIун, гIащтIиги босун, гъветI къотIизе къасдгун къватIиве...