Аслияб гьумералде

ЦIунизе тIадал

ЦIунизе тIадал

Бусурбанчи ккола жиндирго черхгун ва рухIгун Халикъасул амруялъе мукIурлъарав чи. Муъминчиясда тIадаб буго ТIадегIанав Аллагьасул амруялда рекъон хьвадизе, гьукъараб жоялдаса рикIкIад чIезе.

 

Гьереси бицин

Бусурбанчияс киданиги гьереси бицунаро, хIатта махсара гьабулеб мехалдацин. Гьереси ккола бусурбанчи диналдаса рикIкIад гьабулеб, кIиябго рокъоб талихIкъосиналде рачунезул бищунго хIинкъарал мунагьазул цояб.

ГIабдуллагь ибн МасгIудидасан бицараб хIадисалда буго: «Махсара гьабун яги унго-унголъун гьереси бицине бегьуларо. Гьединго рекъараб гьечIо лъимадуе рагIи кьедал, хадуб гьеб тIубазабичIого тезеги», - ян. (Бухари, «Адабул Муфрад»)

 

РагIи ккунгутIи

Муъминчияс кьураб рагIи тIубазабизе хIаракат бахъизе ккола. Бусурбанчияс рагIи кьедал, гьесда тIадаб буго гьеб тIубазабизе кутакаб гIузру батичIебгIан заманалда жаниб. ГIузру батани, берцинго бичIчIизабизе ккола. 

Абу Гьурайратица бицараб хIадисалда буго: «Дуда божун тараб жо чиясухъе тIадбуссинабе, дудехун хиянат гьабурав чиясдехун хиянатлъи гьабуге», - ян. (Абу Давуд)

 

Гъибат гьаби

Бусурбанчияс жиндирго мацI гъибаталдаса, мацI гьабиялдаса цIунун чIезабизе ккола. Гъибат-бугьтан – кIудиял мунагьал руго. Зинаялдаса гIемерго квешаб жо ккола гъибат гьаби.

Абу СагIид Худриясдасан бицараб хIадисалда буго: «Зинаялдасаги квешаблъун ккола гъибат гьаби». Гьесда гьикъула: «Зинаялдаса квешаб кин гьеб букIунеб?» - ан.  Аварагас ﷺ жаваб кьола: «Зина гьабурав чияс тIаса лъугьаян гьарани, Аллагь тIаса лъугьуна, амма гъибат гьабулесдаса тIасан лъугьунаро, дов чи тIаса лъугьинегIан», - ян. (ТIабарани)

 

ДагIба-рагIи гьаби

Бергьине абун дагIба гьабиялъул магIна ккола дандияв лъикIаб гуреб хIалалде ккезавизе хIаракат бахъи. ДагIба гьабулев ва къацандулев чияс кидаго хIаракат бахъула живго цIунизе ва веццизе. Гьединаб дагIбаялъ иш квалквал гьабиялде бачуна. Гьединлъидал дагIба-рагIиялдаса кIванагIан рикIкIад чIезе ккола.

 

Шамил МухIаммадов

2026-06-15 (МухIаррам 1448 с.) №12.


Аварагасул ﷺ гIамал-хасият

ТавазугI-хIели абураб сипат буго чиясулъ ругел тIабигIатазул хирияб ва тIадегIанаб. Гьеб тIабигIаталъе баян гьабулаго хIакъикъиял, Аллагь ﷻ лъаялде рахарал гIалимзабаз хъвалеб буго, гьеб бугин: «Лагъасда жиндирго напсалъе щибго къадру-къимат, тIадегIанлъи, гьабулеб ишалъулъ цебетIей, вугеб...


«Ас-салам» – магIарул росабалъ

Гьал къоязда магIарул мацӀалда бахъулеб «Ас-салам» казияталъул редакциялъул хӀалтӀухъаби щвана МахIачхъалаялъул  ЦIияб Хушет  поселокалде. Редакциялъул хӀалтӀухъаби дандчӀвана поселокалъул имамгун ва жамагIатчагIазул цоцоялгун. Гьезулгун гьабураб чара-чӀвариялъулъ нижеца...


Караматалъул мисал

Халкъалда гьоркьор цIакъго кIвар цIикIкIарал ишаздасан ккола карамат бихьи. ХIатта цо-цоял камуларо, хIакъикъияв устарасда цевеги чIун, мун устар ватани дида карамат бихьизабеян нагIадала ккун чIолел. Гьеб буго хIакъикъияб къагIидаялда караматалъул магIна бичIчIунгутIи.   РабигIадул...


Аллагьас ﷻ кьола ризкъи

Имам Загьидияс бицана: «Цо нухалда дун, дие бугеб ризкъи Аллагьас ﷻ азалалдаго хъвараб бугинги абун, гьелъул хIалбихьизелъун гIалахалде валагьун къватIиве вахъана.   Авлахъалде щведал кIудияб мегIер бихьун, гьелде аскIове индал, гьениб батана нохъо. Жаниве лъугьун, бищун чIегIераб...


Рогьалил суннат

Рогьалил как жамагIаталда бай ккола цIакъ хирияб гIибадат. Нилъеда лъала гьениб «Магьдина» цIалулеблъи. Гьелде кIвар кьечIогоги тола цо-цояз. КIиабилеб ракагIаталъул рукугIалдаса ворхидал, гьелъул тасбихI-дугIа цIалун хадуб «Магьдина»...